من ((رازیانه )) هستم !
اسم من رازیانه است . به من بادیان – شمار – شمره – سونف و بسباس هم گفته اند. اعراب مرا معرب کرده رازیانج مى گویند. زادگاه اولیه من ایران و سرتاسر دریاى مدیترانه و حبشه بوده و اکنون در بیشتر نقاط دنیا کاشته مى شوم . برگ من معطر و طعم آن شیرین و مطبوع است . در بین حیوانات مار به خوردن من علاقه زیاد دارد و وقتى مرا مى خورد، چشمهایش براق و درخشان مى شود و روى همین اصل است که مرا در ردیف غذاهاى مخصوص چشم قرار داده اند. ریشه من که در داروسازى مصرف مى شود، ضخیم و دوکى است . این ریشه پیشاب آور است . شیره برگ هاى من پوست بدن را قرمز کرده و تولید تاول مى نماید. بذر من داراى دوازده درصد روغن ، کمى قند – کمى صمغ و چهار تا شش درصد اسانس است و در ماه هاى مهر و آبان مى رسد.
میوه من بادشکن – مقوى – ضد کر – قاعده آور – زیاد کننده ى شیر است و شباهت زیادى به خواص انسیون دارد. براى آنکه گاوها شیر زیادى بدهند معمولا به آنها مقدارى برگ رازیانه مى دهند و یا بذر آنرا داخل علوفه ى آنها مى پاشند. ریشه مرا به صورت دمکرده ۲۰ در هزار و بذر من به صورت دمکرده ده در هزار مصرف مى شود. آب مقطر برگ مرا اعراب مقوى ((باء)) مى دانند پاک کننده ى مجارى سینه – طحال – کلیه و مثانه است و درد آنها را تسکین مى دهد آب مقطر من اگر تازه باشد باز کننده ى ادرار – قاعده آور مخصوصا اگر آنرا با گل گاوزبان بجوشانند – جوشانده بذر من با پر سیاوشان و انجیر جهت سرفه و تنگ نفس و شکستن باد و تسکین درد پهلو و تهیگاه و قولنج تجویز شده ، از قى و اسهال جلوگیرى مى نماید. براى معالجه اسهال مى توانید مرا به همراه زیره میل نمایید.
جوشانده بذر من با عسل جهت تب هاى کهنه و جلوگیرى از قى و التهاب معده مفید است . در کتابهاى قدیم نوشته اند، هر کس از اول نوروز تا اول تیر هر روز یک مثقال از تخم من مخلوط با شکر بخورد، تا آخر سال مریض نخواهد شد. عصاره ى برگ تازه من جهت التهاب چشم و درمان ورم ملتحمه مفید است ، و براى این کار عده اى ساقه مرا نزدیک آتش نگاه مى دارند و چون در اثر حرارت آب آن خارج شود، آنرا گرفته و در چشم مى چکانند و چنانچه آب ساقه ى مرا گرفته و خشک کرده و در چشم بکشند، نور و جلاى آن را زیاد مى کند. صمغ من در افعال مثل عصاره من است . مقدار خوراک بذر من یک مثقال و مقدار خوراک ریشه ى من دو مثقال مى باشد. انیسون و بادیان خطایى هم نوعى از من بوده و خواص آنها شبیه من است . در برگ – ساقه و ریشه من هورمون هاى گیاهى ، مخصوصا هورمون زنانه زیاد است . به این جهت شهوت زنان را زیاد و از التهاب شهوت مردان مى کاهم و چنانچه شیره مرا به صورت بمالند، ریش را ضعیف کرده و از بین مى برد، و خانم هایى که ریش در آورده اند، معمولا از این دستور استفاده مى نمایند.
براى شستشوى چشم مى توانید از دمکرده بذر من استفاده کنید، تا چشمانى شفاف و قشنگ داشته باشید. جوشانده من سیاه سرفه را نیز درمان مى کند و ضماد بذر من و کمپرس جوشانده ى آن ورم پستان را باز مى کند. به دخترانى که به هنگام عادت ماهانه دچار درد شدید مى شوند توصیه کنید که حتما از جوشانده ى من استفاده کنند تا درد آنها تسکین و عادت آنها منظم شود. به زنان آبستن که مى خواهند نوزادشان چشمان شهلا و قشنگ داشته باشد توصیه کنید که خوردن بذر مرا فراموش ننمایند.من ((شوید)) هستم !
اسم من شوید است . به من شبت – شوت و شود هم مى گویند. من شباهت زیادى به رازیانه دارم ، به این جهت عده اى به من رازیانه کاذب لقب داده اند و عده اى را عقیده بر آن است که ما در زمین هاى مختلف مى توانیم به هم تبدیل شویم درستى و نادرستى این عقیده را باید از متخصصین فن کشاورزى پرسید. من از ایران تا جنوب فرانسه مى روم . من مقوى معده – اشتهاآور – ضد سم – مسکن دل درد و دردهاى دیگر مى باشم . پیشاب آور و بازکننده ى عادت ماهانه زنان هستم . جهت تنگ نفس سکسکه و ضعف معده و کبد و سپرز مرا تجویز کرده اند. سنگ کلیه و مثانه را خرد مى کنم و از قولنج کلیوى جلوگیرى مى نمایم و مانع فساد غذا در معده هستم . خوردن من با عسل جهت دفع سموم و کمک بر، قى کردن است . خوردن پخته برگ تازه و خشک من همچنین بذر من جهت پراکنده کردن باد و تسکین درد پشت و مثانه مفید است . دل بهم خوردگى و قى را نیز تسکین مى دهم ، پختن گوشت با من باعث از بین رفتن کف و بوى زهم آن است . من داراى ویتامین ((ث (( مقدار زیادى هورمون زنانه هستم و به همین جهت شهوت زنان و شیر آنان را زیاد مى کنم و شهوت مردان را تسکین مى دهم . در بذر من که میوه من است ۳ تا ۴ درصد اسانس قابل استخراج وجود دارد که در آن چندین ترکیب شیمیایى است و نوعى که در هند به عمل مى آید، داراى یک ترکیب خاص است . میوه من داراى اثر محرک و بادشکن است ، مقوى معده و زیادکننده شیر است ، و براى رفع سکسکه اطفال تجویز مى شود. میوه مرا مى توانید به صورت دم کرده ۴ تا هشت در هزار بنوشید، ولى بهتر است عرق آنرا به صورت آب مقطر گرفته ۵ تا صد گرم میل نمایید. میوه من مانند تمام بذرهاى خانواده چتریان مقوى معده بوده و در بعضى از کشورها آنرا داخل ادویه کرده ، چاشنى غذاها و ترشى ها مى نمایند و در ایران نیز داخل ترشى هفته بیجار و ترشى هاى دیگر مى شوم .
اسم من ((گندم ))است !
پر از املاح معدنى هستم .
اگر طالب کسب ویتامین هاى گوناگون هستید، به سراغ من بیایید.
حریره من با شکر و بادام براى خونریزى سینه مفید است .
براى معالجه کک و مک طبق دستور از من استفاده کنید.
در فارسى مرا گندم و نیم کوفته ى مرا بلغور نامند. عربى من حنطه است . من اولین خوراکى هستم که انسان را به سوى خود جلب کردم و بطورى که در قصص مذهبى آمده است ، براى اولین بار با آدم و حوا گفتگو کرده و نختسین غذایى هستم که انسان اولیه خورده است : ((پدرم روضه ى رضوان به دو گندم بفروخت – ناخلف باشم اگر من به جوى نفروشم (( – من مهمترین غله اى هستم که انسان مصرف مى کند و کلیه ى مواد شانزده گانه اى که مورد نیاز ماشین بدن انسان است ، در من جمع مى باشد، ولى متاءسفانه وقتى مرا با آسیاب هاى بزرگ خرد مى کنید و با الک هاى خانه ریز الک مى نمایید، دوازده ماده مرا گرفته و دور مى ریزند و به همین جهت است که آرد سفید هنرى جز سوختن ناقص ندارد، و در معده ى شما تخمیر شده ، تولید یبوست مى کند. برشته و آب پز من دیر هضم و نفاخ است ولى آرد من که با کمى نخاله باشد غذاییت زیاد دارد، مشروط بر اینکه خمیر آن بر آمده و رسیده باشد. نان فطیر و نانى که آرد آن بسیار نرم شده و در آن مطلقا سبوس نباشد مانند نشاسته دیر هضم بوده ، غذاییت چندانى ندارد. من داراى انواع و اقسام بوده و بیش از دو هزار نژاد از من تاکنون دیده شده است .ترکیبات شیمیایى
هر چند مواد متشکله من در انواع مختلف فرق مى کند، ولى بطور متوسط درصد قسمت من مواد زیر دیده مى شود:
آب ۶۵/۱۳ درصد – سلولز ۵۳/۲ درصد – نشاسته و دکسترین ۷۷/۶۶ درصد – مواد قندى ۴۵/۱ درصد – مواد معطر ۸۵/۱ درصد – مواد سفیده اى و گلوتن ۸۵/۱۲ درصد – چربى ۷۵/۱ درصد – ضمنا مقدار کافى املاح معدنى و ویتامین هاى گوناگون داشته و براى انسان غذاى نسبتا کاملى هستم که تاکنون بدل خوبى براى من پیدا نشده است . علاوه بر مصرف تغذیه ، من داراى اثر درمانى بسیار مى باشم .
اگر آرد مرا بر روى پوست مالش دهید، التهاب و ورم آنرا از بین مى برم و به همین منظور، از قدیم مرا در تسکین التهاب ، باد سرخ بکار مى بردند و براى این منظور با مقدارى مواد ضد عفونى کننده همراه مى نمودند تا میکرب آنرا نیز از بین ببرم . در صنعت از آرد من نشاسته مى گیرند. ضماد سوخته ى من با موم و روغن جهت جلاى رخسار بى نظیر است – من چاق کننده و مقوى غرایز جنسى هستم ، و بین غذاهایى که با من ساخته مى شود، سمنو از همه قوى تر است ، پخته من با شکر و بادام به صورت حریره ، چنانکه کم کم خورده شود، درمان خونریزى سینه است . ضماد پخته من با روغن زیتون جهت فروبردن ورمهاى گرم و آب پیاز جهت ورمهاى سرد مفید است ، و با آب گشنیز جهت تحلیل ورمهاى گرم و خنازیر و غدد مجرب است . پخته من با سکنجبین جهت بثورات آبکى سودمند مى باشد.
در گذشته وقتى سگى انسان را مى گزید، عوام خمیر گندم را بر موضع گزیدگى مى بستند و پس از باز کردن آنرا جلوى سگ مى انداختند. اگر آنرا سگ نمى خورد آنرا دلیل هار بودن سگ گزنده مى دانستند. روغن گندم که از جوشاندن و پختن گندم در روغن زیتون بدست مى آید. جهت رفع قوبا (زخم هاى جلدى که منشاء عصبى دارد) مخصوصا قوباى اطفال و همچنین پاک شدن کک و مک و معالجه کچلى و ریزش طبقات شاخى پوست مفید است .
سبوس گندم
من از الک کردن آرد بدست مى آیم و تقریبا از شانزده عوامل غذایى گندم ، دوازده عامل آن همراه من خارج مى شود و به همین جهت خوردن سوپ من براى اشخاصى که نان سفید مى خورند، ضرورى است . جوشانده من درمان سرفه و زکام هاى سخت است . جوشانده ى من که با عسل شیرین شده باشد، بعد از غذا یبوست هایى را که منشاء آنها تنبلى کبد و تحریکات روده باشد درمان مى کند. از من مى توان نان سیاه هم تهیه کرد، ولى سنگین بوده ترشى معده را زیاد مى کند. مبتلایان به زخم معده – سرطان دستگاه هاضمه و آپاندیس بایستى از من پرهیز نمایند. خمیر گرم کرده ى من در قسمت هاى دردناک بدن که مربوط به روماتیسم باشد مفید شناخته شده است . به زنان آبستن توصیه کنید که از سوپ من که داراى املاح کلسیم – فلوئور و سیلیس و ویتامین هاى ((ب و پ پ (( مى باشد حتما استفاده کنید.
جوانه ى گندم
من از خیساندن و سبز کردن گندم بدست مى آیم و موقعى مفید مى باشم که اندازه من از گندم زیادتر نشده باشد. من داراى ویتامین هاى ((ب (( و ((اى (( و مواد معدنى هستم – وجود ویتامین هاى ((آ)) و ((پ پ (( یکى دیگر از مزایاى من است .
من داراى ۷۵/۴۰ درصد مواد سفیده اى و سیزده درصد مواد نشاسته ، دوازده درصد سلولز و مقدارى مواد قندى ، و ماده اى به نام فسفولیسیتین مى باشم . خوردن من براى حفظ سلامتى و تولید مقاومت در برابر بیمارى ها توصیه شده است . اگر از خوردن من به علت بدى طعم آن خوشتان نمى آید، مى توانید آن را در شیر جوشانده و بعد میل نمایید تا خوشمزه شود.
نشاسته
من کشک گندم هستم . مغذى و کمى قابض مى باشم . سرمه ى من براى منع ریختن مو به چشم و سرمه ى من با شیرزنان و یا سفیده ى تخم مرغ مسکن حرارت چشم و آبریزش آن است . نرم کننده ى سینه – ضد خفقان مى باشم . خوردن پخته ى من با نبات و روغن بادام نیم گرم مانع خونریزى سینه است . گلو را نرم مى کند سرفه و درد سینه را تسکین مى دهد. تنقیه ى آن جهت زخم معده ، و ضماد آن با سرکه جهت رفع خناق ورمهاى گرم مخصوصا ورمهاى لثه مفید است . مالیدن آن با زعفران روى محل نیش حشرات سمى نافع است .
غذاییت آن کم بوده و خوردن آن شهوت را کم مى کند و دیر هضم مى باشد.گلوتن
من یکى از بهترین مواد سفیده اى گندم مى باشم و همانطور که لانه هاى مومى در کندو، عسل را در خود نگاه مى دارد، من هم در گندم نشاسته را در بر مى گیرم . مبتلایان به مرض قند مى توانند با من نان تهیه کرده ، میل نمایند.
این نان فاقد نشاسته و مواد قندى است و به حد کافى نیروبخش مى باشد. براى تهیه من به کارخانه هاى نشاسته پزى که نشاسته را از گندم مى گیرند مراجعه نمایید.
نان
در فارسى به من نان ، در عربى خبز و به ترکى چورک گویند. مرا با آرد تمام غلات مى توان تهیه کرد، ولى امروزه بیشتر با آرد گندم مى سازند.
من داراى انواع و اقسام زیاد هستم ، ولى بهترین نوع من آن است که آرد مرا خوب ساییده و فقط سبوس جمع شده است . نان سفید که سبوس آن کاملا گرفته شده باشد، دیر هضم و نفاخ بوده و در معده تخمیر شده ، تولید یبوست مى نماید و در این صورت بهترین درمان آن خوردن نان سیاه و نان جو مى باشد.
صد گرم نان سنگک داراى ۱۸ تا بیست درصد آب ۵/۱ درصد نمک طعام بوده و ۲۵۹ کالرى حرارت به بدن مى دهد ۲/۷ درصد مواد سفیده اى نباتى ۲/۱ درصد چربى و ۱۵ میلى گرم کلسیم ۲/۱ میلى گرم آهن ۱۵۰ گاما ویتامین ((ب ۱)) و مقدارى ویتامین ((پ ب (( و ((اى (( و کمى ویتامین ((کا)) دارم – نیروبخش و مقوى قواى جوانى هستم ، چنانچه به من سیاه دانه و یا کنجد بزنند، اشتها را زیاد مى کنم و اگر دانه خشخاش به من بزنند، خواب را کمى زیاد و عمیق مى کنم . نان جو از من سریع الهضم تر است .
من نوشدارو یا تریاک سیاه هستم
من همان نوشداروى افسانه اى هستم که آنرا کیکاوس براى رستم فرستاد که فرزند خود را با آن معالجه کند، ولى متاءسفانه پس از مرگ سهراب رسید. اسم دیگرم تریاق است ، اسم اصلى من ((تریاک سیاه (( است و با تریاک زرد که آنرا از خشخاش سفید مى گیرند فرق بسیار دارد. مرا از تیغ زدن کوزه ى خشخاش سیاه مى گیرند که بطور خودرو در دامنه ى کوه هاى بلند مخصوصا دامنه ى البرز به عمل مى آیم و تا کنون اهلى و بستانى نشده بوته ى مرا کشت نمى کنند. شیره من قابل کشیدن نیست و فقط بطور خوراکى و به صورت قطره و ضمادهاى مالیدنى قابل مصرف است . در شیره ى من برخلاف افیون ، مرفین وجود ندارد، بلکه ماده ى عامله ى من تبائین مى باشد که با آن مى توان ترکیباتى ساخت که هزار برابر مرفین قدرت تسکین دهنده داشته باشد و به همین جهت در قرون گذشته که داروهاى مسکن و آرامش بخش وجود نداشت من داراى اهمیت بسیار بوده و به نام نوشدارو در گنجینه ها نگاهدارى مى شدم و هنوز هم هیچ یک از مواد مخدر و مسکن و آرام بخش ارزش مرا ندارد. قدرت تسکین دهنده ى من از همه آنها بیشتر و ضرر آن از همه کمتر است ، گیاهان من شباهت زیادى به بوته ى خشخاش سفید دارد. به علت شباهت زیاد گل من به گل شقایق عده اى هم گیاه مرا با آن اشتباه مى کنند. بارى چنانچه کشت شود، قلم بزرگى از صادرات کشور را تشکیل خواهد داد. من بهترین خواب آور و قوى ترین مسکن هستم ، مهمترین استفاده اى که مى توان از وجود من نمود همانا معالجه معتادین به تریاک و هروئین است . مداومت و زیاده روى ازمن براى درمان تنگ نفس و تب هاى مزمن و رفع اسهال و درمان زخم معده مفید بوده براى رفع غم و اندوه و ضعف قلب و مقاومت در برابر آلام و سرما و گرماى شدید تجویز مى شوم . سابقا در موقع کشیدن دندان و تسکین درد قولنج از من استفاده مى کردند. مقدار خوراک من حداکثر نیم گرم در شبانه روز است و زیاده بر آن خطرناک و کشنده است .
اسم من ((گردو)) است !
حال اجازه دهید تهیه یک نوع نوع خضاب عالى را که سوختن آن در گذشته جزو اسرار بوده ، براى شما شرح داده و از آن سر بزرگ پرده بردارم .
در فصل پاییز در یک لیتر روغن زیتون در حدود صد گرم مازوى کوبیده ریخته و آنرا بجوشانید و بعد صاف کنید. صاف شده مرا در یک شیشه بریزید، بعد پاى درخت مرا کنده ریشه سخت آنرا ببرید و آن قسمت که متصل به درخت است در شیشه فرو کنید، بطوریکه سر آن داخل روغن شود، ولى به ته شیشه نرسد. بعد دهانه شیشه را با خمیر یا موم محکم بسته روى شیشه خاک بریزید و بگذارید تا سال دیگر در آنجا بماند. موقعى که درخت من میوه داد، خاک را کنارزده و شیشه را بیرون بیاورید. در آن شیئى شبیه مرکب غلیظ یا بهتر بگویم شبیه مغز مداد درست مى شود. اگر شانه را به این جسم کشیده و سر را با آن شانه کنید موى سفید را سیاه کرده و به آن رنگى ثابت و براق مى دهد که به آسانى پاک نمى شود.
صمغ درخت من زخم هاى عفونى و پلید را مداوا مى کند، مرهمى از آن درست مى کنید و هنر آنرا ببینید. مقدار کمى از این صمغ را در حفره ى دندان کرم خورده بگذارید و ببینید چگونه درد آنرا ساکت کرده ، و از پیشرفت پوسیدگى دندان جلوگیرى مى کند. پوست سخت من ، یعنى پوستى که بین لفافه و مغز وجود دارد نیز خالى از فایده نیست . اگر گوگرد کوبیده ى آنرا روى زخم هاى آبدار بپاشید آب آنها را جمع و جراحات آن ها را تخفیف مى دهد، خوردن یک قاشق چایخورى از آن خونریزى معدى را معالجه مى کند و قطره قطره آمدن ادرار را درمان مى نماید. حمول آن در طى طب سنتى ایران جهت خونریزى رحم تجویز شده است .
اگر چهار تا هشت گرم پوست ریشه مرا بجوشانید، و آب آنرا بعد از غذا بنوشید، فضولات معده و اخلاط لیزابه آن خارج شده ، شکم درد رامعالجه مى کند.
میوه ى من که به چهار مغز معروف است ، سرشار از ویتامین هاى ((آ)) – ((ب (( و ((اى (( و از همه مهمتر ویتامین ((اف (( است و املاحى مثل آهن – فسفر – روى و مس دارد، و نیز داراى پنجاه درصد روغن بوده و یکى از داروهایى ضد مرض قند به حساب مى آید. مغز من بسیار لطیف و ملین است ، به هضم غذا کمک مى کند و عشق را زیاد مى کند. قواى جوانى را تجدید مى کند. معده را تقویت و از تخامه کردن جلوگیرى مى نماید. قواى دماغى و نیروى تفکر و تعقل را تقویت مى کند، مخصوصا اگر همراه با انجیر خورده شود. من نانخورش خوبى براى پیران و جوانان هستم . وجود ویتامین ((اف (( در من گوهر گرانبهایى است که در کمتر میوه اى دیده مى شود. کمبود این ویتامین در مبتلایان به مرض قند بیشتر دیده مى شود و سبب بثورات جلدى است که در اثر مزمن شدن بدل به کفگیرک خواهد شد. من به علت داشتن این اکسیر گرانبها که به صورت روغن است ، امراض جلدى را معالجه و درمان مى کنم و نسیان را از بین مى برم و مرض قند را معالجه مى کنم ، مبتلایان به مرض قند اگر خوردن روغن خود را به روغن من منحصر بکنند، نتایج عالى خواهند گرفت .اگر به سلامتى خود و اطفال خود علاقه دارید، همیشه بطور صبحانه نان و پنیر و مغز گردو میل نمایید. به اطفال خود ساندویجى از نان و پنیر و مغز گردو بدهید و اگر مقدارى سبزى هم به آن اضافه کنید یک غذاى بسیار مفید براى آنها خواهد بود. مغز من به علت داشتن املاح روى ، نه تنها به فعالیت ویتامین هاى خود مى افزاید، بلکه ویتامین هاى غذاهاى دیگر را که همراه مغز من خورده شوند، وادار به فعالیت مى نماید، و به همین جهت است که توصیه کرده اند همیشه مغز مرا همراه با پنیر و سبزى میل نمایید. مغز من به علت داشتن املاح مس ، بهترین دارو جهت جلوگیرى از ترشحات بى رنگ زنانه و خارش مهبل است ، و از ترکیدن پوست بدن هنگام آبستنى و بعد از زایمان جلوگیرى مى کند.
هرگز روغن مرا در ظرف مس سفید نشده نریزید. زیرا با آن قابل ترکیب است . در کتب قدیم ایران نوشته اند اگر مغز گردو را با روغنى که تند شده و طعم آن برگشته است بجوشانند، تندى آن از بین مى رود. خوردن مغز من دل به هم خوردگى و درد آن را برطرف مى کند و براى زخم معده خوب است .
اگر مغز مرا با زیره سیاه کرمانى نرم ساییده ، و با عسل مخلوط کرده ، و در حمام بر سر و بدن فالج بمالند، و بگذارند در حمام گرم بماند تا عرق کند، نتیجه ى خوبى خواهد داد، و با همین دستور، درد مفاصل و پا درد را مى توان معالجه کرد. ضماد مغز تازه من و مالیدن آن جهت پاک شدن کک و مک و معالجه جوشهاى عصبى و عروقى اطفال نافع است . مالیدن مغز کهنه و سیاه شده ى من جهت زخم هاى کهنه و پیچدگى و تمدد اعصاب و تشنج و ترک هاى دست و پا که در اثر سرماخوردگى و خستگى ایجاد شده تجویز شده است . و نیز براى جلوگیرى از ریزش موى بدن و ورم پستان توصیه کرده اند. اگر مغز کهنه مرا بسوزانید و سوخته آنرا روى زخم کچلى بمالید آنرا درمان مى کند. چون مغز من به علت داشتن روغن لطیف بوده و زود تند مى شود، زیاده روى در خوردن آن باعث ورم و جوش در سقف دهان و لوزتین خواهد شد. به این جهت توصیه شده است که همیشه پس از خوردن مغز من ، دهان را با آب ساده بشویند و یا بعد از آن یک میوه ترش میل نمایند. زیاده روى در خوردن مغز کهنه من ، کرم کدو را از بین مى برد و چون رنگ آن برگشته و تند شود، خوردن آن سمى و خطرناک است ، و پادزهر آن قى کردن و خوردن غذاهاى ترش است . مرباى من با عسل جهت چاق شدن و تحریک شهوت مؤ ثر است ، ترشى مغز من ضعف معده را بر طرف مى کند. در هواى سرد بدن خود را با خوردن من گرم کنید، تا مبتلا به سرماخوردگى نشوید. خوردن من با انجیر و اسفند پادزهر است ، ضمنا مغز من جهت امراض جلدى مفید است ، و کشیدن آن به چشم مانع ریزش آب مى باشد.اسم من ((گردو)) است !
اسم من گردو است ، به من گردکان هم مى گویند و اعراب مرا جوز مى نامند. من از قدیم به حالت وحشى در آسیاى صغیر، ایران و ژاپن روییده و امروزه در تمام دنیا کاشته مى شوم . عده اى زادگاه اولیه مرا فقط ایران مى دانند. میوه ى من گرد است ، اما هر گردى گردو نیست . برگ درخت من داراى بوى مخصوصى است که در حالت تازه عطر آن بیشتر است . داراى طعمى تلخ و قابض بوده و به آسانى رنگ سبز خود را از دست داده ، و قهوه اى مى شود. لذا در صنعت دارو سازى دستور داده اند که برگهاى مرا در ماه هاى خرداد و تیر چیده و به صورت قشر بسیار نازکى پهن کنند تا بدون زیر و رو کردن خشک شود و براى این کار باید کوشید تا برگ هاى سالم و کاملا سبزرنگ را چیده و از جمع آورى برگ هایى که خود بخود ریخته اند، خوددارى شود. چنانچه به دستور فوق برگ درخت من خشک شود، رنگ سبز و عطر مخصوص خود را حفظ خواهد کرد. برگ درخت من داراى مقدارى عطر – یک ماده ى تلخ – مقدارى صمغ و مواد مازویى است . جوشانده ى برگ من در معالجه بیماریهاى جلدى بکار مى رود. و همچنین شستشوى با این جوشانده ترشحات بى رنگ زنانه را از بین مى برد و نیز به صورت غرغره در گلو درد و ورم لوزه و غیره مصرف دارد. مبتلایان به خنازیر و جوشهاى عصبى مى توانند در حدود سیصد گرم جوشانده ى برگ مرا در وان حمام بریزند و بدن خود را شستشو دهند.
لانه ى سگها و گربه هاى خانگى را با برگ من فرش کنید تا کک ، ساس و کنه به خانه ى آنها راه پیدا ننمایند. اگر در زیرزمین یا اتاق یا رختخواب شما به عللى حشرات رخنه کرده اند، با ریختن برگ من آنها را از بین ببرید و در کمد لباس خود از برگ و پیوسته سبز من بریزید تا لباس هاى شما بید نزند. اگر دست شما زیاد عرق مى کند، و همیشه نمدار است ، آنرا با جوشانده ى برگ یا پوست سبز میوه ى من بشویید و بعد به آن کمى پودر بزنید تا این عیب برطرف شود.
براى معالجه جرب و اگزماى آبدار، برگ درخت مرا با پوست درخت بلوط بجوشانید و از بخور آن روى محل زخم استفاده کنید.
اگر در انبار شما مورچه رخنه کرده و مى خواهید از شر آن خلاص شوید، یا برگ مرا در آنجا بریزید و یا از آب جوشانده آن بپاشد و یا آب جوشانده ى آنرا در سوراخ لانه ى مورچه ها بریزید. اگر مى خواهید لانه ى زنبور را خراب کنید و یا مى خواهید عسل از کندو بیرون بیاورید، براى آن که مورد هجوم زنبورها واقع نشوید، کافى است دست و صورت خود را با آب برگ یا لفافه ى سبز میوه ى من آغشته کنید.
اگر باغچه شما داراى کرم هاى قرمز شده و مى خواهید آنها را فرارى دهید، یا براى خوراک بلبل یا صید ماهى بگیرید، کافى است مقدارى از جوشانده ى برگ یا لفافه سبز میوه من در آنجا بپاشید و ببینید چگونه این کرم ها از زمین بیرون آمده و فرار مى کنند.
جوشانده برگ و لفافه سبز میوه من تنها یک داروى ضد حشره نیست ، بلکه یک داروى ضد عفونى کننده و درمان امراض جلدى از قبیل اگزما و کچلى است و به علاوه کک و مک – زگیل و پینه دست و پا را از بین مى برد و از ریزش مو و طاسى جلوگیرى مى کند و به موهاى سفید، رنگ خرمایى مى دهد. خوردن آن کرم هاى معده را از بین مى برد. براى تسکین درد دندان کافى است یک تکه از لفافه سبز میوه من با یک برگ مرا بجوید. براى درمان کرم روده آن را بجوید و آب آنرا فرو برید. دمبرگ جوان مرا روى میخچه – زگیل و پینه هاى دست و پا بمالید تا برطرف شوند.
درخت من یک درخت زیبا و بزرگ و سایه گستر است ، ولى من به شما توصیه مى کنم که هیچگاه زیر سایه درخت من نخوابید، چه روز باشد و چه شب و این به علت جوهر فرارى است که در چوب ، برگ ، میوه و صمغ درخت من موجود بوده و دائما در هوا منتشر مى شود و چه بسا اشخاصى که شب در زیر درخت من خوابیده و صبح وقتى از خواب بیدار شده اند، عقل و حواس خود را از دست داده اند.
چوب درخت من از چوبهاى محکم و قیمتى است و از قدیم در صنعت نجارى ، منبت کارى ، آبنوس کارى و ساختن لوازم لوکس و قنداق تفنگ بکار رفته است . چوب درخت مرا هرگز موریانه نمى خورد. براى معالجه اسهال خونى کافى است پنجاه گرم لفافه خارجى میوه مرا در یک لیتر آب جوشانده و تنقیه نمایید.
شستشو با این آب ترشحات بى رنگ زنانه و خارش مهبل را برطرف خواهد کرد. لفافه خارجى میوه یا برگ سبز مرا بکوبید و روى محل درد بمالید فورا درد آن ساکت خواهد شد. اگر برگ یا لفافه ى سبز خارجى میوه مرا خوب ساییده و با مقدارى زنگ آهن مخلوط کنید، خضابى بدست مى آید که رنگ آن ثابت بوده ، و با دوام است و چون آنرا با زنگ آهن و سرکه بپزید، و یک هفته در آفتاب گذشته هر روز به هم بزنید خضابى خوشرنگ بدست مى آید. مسواک کردن با پوست سبز من یعنى مالیدن آن بر دندان مقوى لثه بوده ، و دندان را سفت مى کند و چون پوست ریشه مرا در روغن زیتون بجوشانند تا له شود، ضماد آن جهت بواسیر و امراض تهیگاه بسیار مؤ ثر است . چکاندن آب برگ من که کمى آن را گرم کرده باشند، در گوش درد آنرا تسکین مى دهد و چرک آن را بیرون مى آورد. رب پوست سبز من که با عسل و یا شیره انگور ترتیب دهند، جهت دیفترى و زخم هاى گلو و دهان و خون آمدن از بن دندان و سستى آن نافع است ، ضماد پوست تازه ى من با حنا جهت صداع مزمن و آبریزش بینى مفید است . و چون آن را بر محل دردهاى رماتیسمى – نقرس و امثال آن بگذارند، درد آنرا تسکین مى دهد و اگر خاک اره چوب مرا با سرکه مخلوط کنید و آنرا بر صورت بکشید، رنگ رخساره را باز و گلگون مى نماید. اگر خاک اره مرا در روغن زیتون خیس کنند و بر سر بمالند، شوره را از بین مى برد و مانع پیدایش شپش در آن خواهد بود.اسم من ((بابونه ))است !
من ، معده را تقویت مى کنم .
گل من ضد عفونى کننده است .
برگم غذا را لطیف و زود هضم مى کند.
اعصاب را قوى کرده ، سم را از بدن دفع مى کنم .
تنگ نفس را شفا داده ، سنگ هاى مثانه را از بین مى برم .
اسم من بابونه است و اعراب آن را معرب کرده و بابونج گویند. داراى انواع و اقسام مى باشم . بطورى که علاوه بر بانونه ى معمولى و اقحوان یک نوع دیگر من به نام بابونه ى رومى است که در ایران تاکنون کاشته نشده و خواصى را که بعضى از مترجمین به من نسبت داده اند مخصوص آن نوع مى باشد.بابونه ى معمولى
من بابونه ى معمولى هستم که نوع بستانى و پرورش یافته ى من در پلو آش – کوفته و خورش ها بکار مى رود.
از گل من در رنگ کردن مو استفاده مى کنند، زیرا جوشانده ى گل من موهاى بلوطى را خرمایى و خرمایى را طلایى مى کند و موهایى که با گل من رنگ مى شوند زیبا، شفاف و درخشنده خواهند شد. مخصوصا اگر با گل ریواس و ترشى آن مخلوط شود. نوع وحشى و خودروى من در کنار جاده ها و اراضى غیر مزروع بیشتر نقاط ایران و اروپا دیده مى شود. گلبرگ هاى من سفید رنگ بوده و در اطراف نهنج زرد رنگى قرار گرفته اند. گلبرگها زبانه اى و نهنج آن شامل لوله هاى زرد رنگ است . گلهاى مرا در فاصله اردیبهشت تا مهرماه چیده و خشک مى نمایند. گلهاى من داراى ۲۰ تا ۳۶ درصد اسانس است که زنگ آن ابتدا آبى تیره بوده ، و به تدریج سبز و قهوه اى مى شود. در این اسانس چند ترکیب شیمیایى و یک نوع الکل و مقدارى تانن همراه با یک ماده ى تلخ دیده مى شود.
من مقوى معده و مسکن دردهاى آن مى باشم . اسانس گل من داراى اثر ضد عفونى کننده و خوردن آن موجب زیاد شدن گویچه هاى سفید خون است . گلهاى مرا مانند چاى دم کرده مى نوشند. این جوشانده التهاب معده را از بین مى برد و زخم ها را التیام مى دهد.
برگ من غذا را لطیف و زود هضم مى کند. من مقوى دماغ و اعصاب و شهوت بوده ، و ضد عفونى کننده و خوردن آن موجب زیاد شدن گویچه هاى سفید خون است . گلهاى مرا مانند چاى دم کرده مى نوشند. این جوشانده التهاب معده را از بین مى برد و زخم ها را التیام مى دهد.
برگ من غذا را لطیف و زود هضم مى کند. من مقوى دماغ و اعصاب و شهوت بوده ، و ضد سم مى باشم . ادرار، شیر و عرق را زیاد مى کنم و قاعده آور مى باشم . من امراض دماغى و سردرد را تسکین مى دهم و آبریزش بینى را از بین مى برم من در از بین بردن بقایاى ورم ملتحمه اثرى نیکو دارم . بادشکن ، مخصوصا محلل ورمها مى باشم . تنگ نفس را شفا مى دهم . یرقان را درمان مى کنم . براى درد سینه و جگر مفید مى باشم . کیسه ى صفرا را باز مى کنم براى بازشدن عادت ماهانه ى زنان و رحم و تحلیل ورم آنها سودمند مى باشم . ورم بیضه را نیز برطرف مى کنم . اثر من در خرد کردن سنگ هاى مثانه و خارج کردن مشیمه ((پرده اى که جنین در آن است (( و دفع عفونت سودا و بلغم و تب هاى عفونى و قولنج روده حتمى است . براى بازشدن عادت ماهانه ى زنان نیز تجویز شده ام ، و براى این کار نشستن در جوشانده من هم مؤ ثر است .
بخور پخته من با سرکه جهت رفع آبریزش چشم مفید است . جویدن برگ و ساقه ى من جهت جوشهاى دهان و شستن چشم با آب پخته ى من جهت درد چشم نافع است . دود من حشرات را فرار مى دهد. مقدار خوراک من تا ۱۵گرم است . ریشه من قوى تر از آن بوده و مقدار خوراک آن پنج گرم مى باشد. چنانچه گل مرا در چهار برابر روغن زیتون خیس کرده ، در آفتاب بگذارند و هفته اى یک مرتبه روغن آنرا تجدید کنند و یا آنکه آنرا با مقدارى آب بجوشانند تا روغن بماند و آب تبخیر شود و بعد صاف کنند، روغنى بدست مى آید که معروف به روغن گل بابونه است . این روغن ورم را فرو مى نشاند و زخم هاى چرکى و آبکى را خشک مى کند. ترک پوست را که در اثر سرما باشد معالجه مى کند. چکاندن این روغن در گوش درد آنرا ساکت مى کند. سرخ شدن دست و پا را مى توان با مالیدن روغن من برطرف کرد، جوشانده ى من درد قاعده ى دختران را تسکین مى دهد و عادت ماهانه را مرتب مى کند.
حالا اجازه دهید سایر انواع من خود را به شما معرفى کنند.
اقحوان
اسم من ((اقحوان (( است ، به من درخت مریم – بابونه ى گاوى هم مى گویند. نوع بزرگ من که فرنگى ها به آن بابونه ى بزرگ مى گویند، و در اکثر نقاط ایران مخصوصا در شمال و فارس زیاد مى روید. در لاهیجان – گنج نامه ى تبریز هم زیاد دیده مى شود. تمام قسمت هاى من داراى اسانس و عطر است و خواص من شبیه بابونه ى رومى است که در اروپا مى روید و در ایران دیده نشده است ، عده اى کافوریه را نیز نوعى از من مى دانند. بوى من کمى نامطبوع و تلخ است ، گل من به رنگهاى زرد و قرمز دیده مى شود و تنها گلهاى زرد مورد استفاده است . من چاق کننده و نیروبخش مى باشم . کیسه ى صفرا را باز مى کنم و عرق را زیاد مى نمایم . خون را پاک مى کنم و خون منجمد شده در مثانه و تهیگاه را از بین مى برم ، خوردن من براى زنان باردار خوب نیست ، زیرا ممکن است باعث سقط جنین شوم . سنگهاى داخلى را خرد کرده و از بین مى برم ، و داراى اثر ضد سم مى باشم . جهت درد مثانه ، ورم طحال ، استسقاء و قراقرمعده و قولنج تجویز شده ام و با نمک مسهل خواب است ، در طب سنتى ایران ، جهت رفع بى خوابى پیران دستور داده اند که هر شب مقدارى اقحوان و جومقشر و بابونه را مخلوط کرده و در آب شیرین بجوشانند و کمى روغن ایرسا داخل آن کرده ، بر سر بمالند تا خواب آورد و چون خوردن من تولید قى صفراوى مى کند، براى مالیخولیا و غش زیاد توصیه شده ام . خوردن هر روز یک مثقال از ریشه من جهت سرگیجه مفید مى باشد. سرمه خشک شده من جهت تقویت طبقات چشم مفید بوده ، جهت رفع تاریکى آن مفید است ، آبریزش چشم را برطرف مى کند و این خاصیت بیشتر در نوع کوچک من است .
ایرسا ریشه بنفشه رنگین کمانى است که خود را بعدا به شما معرفى خواهد کرد.
اقحوان کوچک
نوع کوچک مرا در فارسى ((بهار)) گویند و فرنگیها به آن بابونه ى کاذب لقب داده اند. خوردن آن جهت تنگ نفس و خونریزى سینه و خوردن یک مثقال بر آن با سکنجبین و نمک جهت تنگ نفس ، اسهال و سودا و از بین بردن خون منجمد سودمند مى باشد. خوردن یک مثقال گل خشک من با سکنجبین جهت درمان تنگ نفس و زیاد شدن اشتها و خوشبو کردن معده مفید مى باشد و خوردن پنج گرم آن جهت باز شدن ادرار، عروق و رفع قولنج نافع است . خوردن جوشانده برگ من با آب عسل ، ادرار را فوق العاده زیاد مى کند و محلل خون منجمد در معده و مثانه است و درد آن را تسکین مى دهد و چون همراه با گل من مصرف شود، سنگ مثانه را خرد و قولنج کلیوى را باز مى کند و حمول آن قاعده آور و مقوى رحم است . شیاف آن جهت از بین بردن دکمه هاى بواسیر تجویز شده است . نشستن در آب جوشانده ى آن ، سختى رحم را از بین مى برد. ضماد جمیع اجزاى من جهت درمان بادسرخ ورمهاى گرم و سرد و نیز جهت ترمیم ترک پوست و معالجه زخم هاى بدخیم بسیار سودمند مى باشد و زیاده روى در خوردن من باعث سردرد و سرگیجه و سنگینى سر است و ضماد گل و برگ من جهت نیکویى رنگ رخسار مفید مى باشد.
من ((حسن لبه ))هستم !
فارسى من ((حسن لبه (( است و در کتاب هاى قدیم از من به نام ((حصنى لبان (( یاد شده است . فرنگى ها و داروسازان به من ((پژ آن (( مى گویند. من یک ماده ى صمغى هستم بابوى معطر که در اثر شکاف در تنه درختانى بیرون مى آیم که در عربى به آنها ((ضروف (( و در زبان فرنگى ((استیراکس (( گویند. این درختان مخصوص نواحى حاره و استوایى بوده ، و در عربستان ، آفریقا و هند و مالزى به عمل مى آیند. در جنوب ایران نیز کشت آن ها امکان پذیر است .
ترکیبات من بر حسب نوع گیاه و منشا تولید آنها فرق مى کند و به دو دسته تقسیم مى شود، اول نوع سیامى که در حدود ۳۹ درصد مواد عطرى و ۵/۱ درصد وانیلین دارد. دوم نوع سوماترایى که داراى ۲۶ تا ۳۵ درصد مواد عطرى و چند ترشى است .
من مقوى قلب و باعث سرور و شادمانى هستم ، چه به صورت خوراکى مصرف شوم ، و چه از بخور من استفاده کنند. من داراى اثر خلطآور هستم و در مورد نزله و برونشیت مزمن و ضد عفونى کردن مجارى تنفس تجویز شده ام . در مصارف خارجى بهترین التیام دهنده ى زخم ها و بند آوردن خون بوده ، و معمولا بعد از کشیدن دندان از تنتور من استفاده مى کنند.
مالیدن من بر سر و پیشانى ، آبریزش چشم و بینى را کم مى کند. چکاندن محلول روغنى من ، درد گوش را تسکین مى دهد. خوردن من جهت تقویت معده و درمان پیچش شکم مفید است . شستشو با من جهت تقویت مو و جلوگیرى از ریزش آن نافع است . مقدار خوراک من نیم تا دو گرم است ، و بیشتر به صورت تنتور مصرف مى شوم .
من ((شقایق ))هستم !
در زبان فارسى به بیش از پنجاه نوع گیاه که رنگ گلبرگهاى آن قرمز بوده و میان آنها سیاه و داغدار است و از خانواده هاى مختلف مى باشند شقایق ، لاله و آلاله مى گویند ولى از نظر علمى چه در کتب جدید و چه در کتاب هاى داروسازى قدیمى ، هریک اسمى جداگانه و مشخص دارند و ما در اینجا به شرح چند نمونه ى از آنها قناعت مى نماییم .
شقایق پیچ
به من شقایق پیچ و یاسمن بیابانى گویند. در کتابهاى قدیم به من طیان و غشبه النار مى گفتند. فرنگى ها به من ((کله ماتیت (( گویند و در کتب جدید گیاه شناسى در خانواده ى آلاله ها قرار دارم . گیاه من مانند لبلاب و پیچک بالا رونده است ، شیره برگ هاى من پوست بدن را ملتهب و قرمز مى کند.
بوییدن گل من جهت درد شقیقه نافع است . در طب سنتى ایران از من براى معالجه سرطان استفاده مى کردند.
در بعضى از کتب از من به اسامى تراح ، قلعه و قلیماتس هم یاد کرده اند.
عصاره ى من براى معالجه فلج و بى حسى مفید است و براى درمان سرفه ى کهنه تجویز مى شوم . ضماد برگهاى من براى معالجه سیاتیک فقط براى یک دفعه تجویز شده است . مشروط بر اینکه ، قبل از زخم شدن آنرا بردارند. مالیدن آن با سرکه آن هم براى یک دفعه جهت معالجه طاسى تجویز شده است ولى نباید تکرار شود.
مالیدن من جهت پاک کردن کک و مک و برس هم توصیه شده است . مضمضه جوشانده برگ و شاخ من براى تسکین درد دندان مفید است . مقدار خوراک گل من جهت سرفه کهنه – تنگ نفس و بى حسى مزمن و لغوه ۵/۲ گرم مى باشد و پنج گرمک آن خطرناک است . یک نوع دیگر من در آذربایجان روییده و گل هایى به رنگ کبود دارد. غشبه مغربى هم نوعى از من است .شقایق النعمان
فارسى من لاله ى سرخ است ، به من لاله ى داغدار – اشک خونین هم مى گویند و در کتب طبى قدیم مرا شقایق نعمانى لقب داده اند. در وجه تسمیه من به نعمان روایات مختلف است ، عده اى مى گویند که چون برگهاى من به رنگ خون است و نعمان نیز به معنى خون آمده ، از این جهت مرا شقایق نعمانى خوانده اند.
عده اى دیگر مرا به نعمان بن منذر منسوب کرده و مى گویند که چون او مرا زیاد دوست داشت و در اطراف قصر خود کاشته و از گلبرگهاى من براى خضاب استفاده مى کرد، این نام به من داده شده است .
گیاه من در برگ – گل و دانه شبیه خشخاش است . با این فرق که در همه چیز کوچکتر و دانه هایم ریزتر است .
رنگ من منحصرا سرخ است و در قاعده ى آن لکه هاى سیاه رنگ دیده مى شود و به همین جهت است که عده اى مرا با لاله اشتباه کرده و حتى عده اى از مترجمان فرنگى تولیپ را شقایق نعمانى تصور کرده اند و این اشتباه است .
شقایق النعمان را به زبان ترکى ((کوکلیکو)) مى گویند و همچنین بعضى از مترجمین ((آنمون (( را شقایق النعمان ترجمه نموده اند.
این دسته نیز اشتباه کرده اند چون این هم گیاهى است از دسته آلاله ها و شباهتى به شقایق النعمان ندارد.
قسمت مورد استفاده من بیشتر گل من است که بایستى پس از جمع آورى به سرعت خشک شود و الا خراب و فاسد خواهند شد. برخلاف تصور عده اى در گل من اثرى از مرفین نیست ، بلکه ماده ى عامله من ((آراندرین (( نام دارد که در گلبرگ ها مقدار آن بسیار کم و در کاسه گل و کوزه ى آن و همچنین در دانه هاى ریز آن زیاد است .
گل من داراى یک ماده ى رنگین ، کمى قند و مقدارى صمغ است . گلبرگهاى من داراى مختصرى اثر تسکین دهنده بوده عرق را زیاد مى کند. مصرف آن در بیماریهاى سینه ، سیاه سرفه ، آنژین و تب هاى دانه اى مفید است و بطور محسوس خواب آور بوده ، و در صنعت داروسازى مصرف دارد.
خوردن گل خشک من تا حدود ده گرم جهت تسکین درد معده و روده ها مفید بوده گرد آن خون را بند مى آورد و استنشاق جوشانده ى آن براى جلوگیرى از خون دماغ تجویز شده است . گل من همراه با کاه جو که بطور جوشانده مصرف شود، ادرار، حیض و شیر را زیاد مى کند و مالیدن عصاره ى من براى بهبود زخم هاى چرکى و درمان ترک پوست و فروبردن ورم چشم مفید است . ضماد گل من با پوست گردو سیاه کننده ى مو و معالج زخم هاى جلدى است که منشا عصبى داشته باشد، خوردن یک گرم بذر من هر روز با آب سرد جهت رفع برص آزموده شده است ، من در دره بازفت سرحد ایران و عراق زیاد مى رویم .
اسم من ((گوجه ))است !
براى اعصاب مفیدم .
خشک شده من درمان کم خونى است .
درمان بیمارى شب کورى هستم .
جهت معالجه نقرس ، رماتیسم و تصلب شرائین مرا تجویز کنید…
فارسى من ((گوجه (( است به اقسام ریز و کوچک ، به من آلوچه سنگ – الوچه آلنج و آلوى کوهى هم مى گویند. عربى من ((ادرک (( است و در بعضى از کتابهاى پزشکى قدیم به اسامى نیسوق و نیشوق هم از من یاد شده است .
من انواع و اقسام داشته و با آلونیز قرابت و نزدیکى دارم . بهترین نوع من گوجه برقانى است که پوست آن به آسانى جدا مى شود و نوع دیگر من گوجه گلستان است که در خراسان مى روید و رنگ آن سبز بوده ، کمتر قرمز مى شود. نوع پیشرس من گوجه سبز است که به نام گوجه گیلانى ، و گیلانى گوجه معروف است و اولین میوه اى است که در فصل بهار به بازار مى آید. این خاصیت مسهلى ندارد. معذلک با یبوست مزاج مى جنگد. من به رنگ هاى سبز و زرد و قرمز ظاهر میشوم . رنگ من ترکیبى شبیه جوهر زردک است که در بدن تبدیل به ویتامین (آ) مى شود و به همین جهت است که انواع من براى درمان شبکورى و رشد بدن مفید است – مقدار این ویتامین در انواع زرد و قرمز من بیشتر است . علاوه بر جوهر زردک ، من داراى ویتامین هاى ((ب (( و ویتامین ((ث (( هستم ، به این جهت براى اعصاب مفید بوده و مسکن التهاب صفرا مى باشم . من داراى املاح زیادى از قبیل آهن – کلسیم – فسفر – منیزى – پتاسیم – سدیم و منگنز مى باشم . من از میوه هاى خنک بوده و این خاصیت در انواع ترش من بیشتر است . اقسام درشت من خاصیت نرم کننده دارند، ولى در این خاصیت هرگز به پاى آلو نمى رسند. خشک شده آنها که بیشتر به نام آلوچه خشکه فروخته مى شود، درمان خوبى براى ضعف اعصاب و کم خونى است ، اقسام مختلف من براى معالجه نقرس – رماتیسم و تصلب شرائین تجویز شده اند، همگى پیشاب آور بوده ، و اعمال کلیه را تنظیم مى نمایند.
جوشانده ۲۵ تا سى گرم برگ درخت من ، کشنده کرم معده بوده و این خاصیت در مغز هسته من نیز مى باشد – سابقا جوشانده برگ مرا به عنوان تب بر مخصوصا براى مبتلایان به بیماریهاى ریوى تجویز مى کردند. برگ من نفاخ بوده ، و براى معده مضر است ، مگر آنکه همراه با یک مسهل خورده شود و براى این کار سابقا گلقند را تجویز مى کردند.اقسام آلو
اقسام آلو تمام ترکیبات و خواص مرا داشته و به اضافه ملین خوبى مى باشند. خاصیت غذایى زیادى داشته و نیروبخش هستند و مى توان آنرا غذاى مخصوص ورزشکاران قرار داد. آلوى خشک قند زیادى دارد و براى مبتلایان به مرض قند خوب نیست . ولى گوجه فاقد قند بوده ، و قند خون را کم مى کند. مغز هسته و برگ درخت آن نیز داراى خاصیت ضد کرم است .
خاصیت مسهلى آلو مربوط به ماده چسبنده و املاح و سلولز آن مى باشد و به همین جهت مى توان گفت براى مداواى یبوست غذایى مفیدتر از آلو و انجیر نیست و این خاصیت در انجیر خشک و آلوى خشک زیادتر است . خوردن آلو قبل از غذا براى مبتلایان به سر درد و تبهاى صفراوى سودمند مى باشد. تخامه اى که بعد از خوردن آجیل در معده پیدا مى شود، دوایى بهتر از آلوى خشک خیس کرده ندارد. لواشک آلو که از انواع کوهى ساخته میشود، اگر تمیز تهیه شده باشد پاک کنندهى روده و شکم خواهد بود. صمغع درخت گوجه و آلو به صمغ فارسى معروف است ، گرم تر از صمغ عربى بوده و براى سرفه مفیدتر مى باشد. خرد کننده ى سنگهاى کلیه و مثانه و سنگهاى صفراوى است ، براى التیام زخم بسیار نافع بوده ، و سرمه ى آن براى کم کردن فشار چشم تجویز شده است . به این انگم و سایر صمغ هاى درختى به نام فارسى گوج گویند و گویا کلمه گوجه از این نام گرفته شده باشد.www.zibawe.
