حجاب – چادر

پرسش. آيا در متون اسلامي روايتي در مورد چادر گذاشتن بانوان آمده است؟ در مورد برتري چادر نسبت به نوع پوشش‏ هاي ديگر مثل مانتو توضيح دهيد.

پاسخ: تعبيري كه در متون ديني شده است جِلباب است؛ چنان‏كه در آيه 59 سوره احزاب آمده است و مراد از آن پارچه‏ اي است كه همانند ردا زن را مي‏پوشاند.    (در تفسير الميزان چنين آمده است: مراد از جلباب جامه‏ اي سرتاسري است كه تمام بدن را مي‏پوشاند. الميزان، ج 16، ص 339.)    حجاب حضرت فاطمه زهرا عليه السلام جلباب بوده است؛ چنان كه روايت شده كه حضرتش با اين حجاب براي خطبه خواندن روانه مسجد شد.    (بحارالانوار، ج 29، ص 221.)  

البته آنچه اصل است پوشيده شدن به نحو مناسب از نظر كم و كيف براي زن است. اسلام مي‏خواهد زن در پرده عفاف و حجاب باشد. پوشيده شدن كيفي يعني علاوه بر پوشيده شدن، نكته ديگري نيز بايد رعايت شود و آن پرهيز از «تبرّج» است.    (اشاره به آيه وَلا تَبَرُّجْنَ تَبَرُّجَ الجاهِلِيَّةِ الاُولي. احزاب (33، آيه 33)) 

و مراد از تبرّج ظاهر كردن زينت و نوعي عشوه‏ گري در زنان است كه نحوه راه رفتن، نوع لباس كه برجستگي‏ ها را نشان مي‏دهد، رنگ لباس كه انگشت‏نماست و همين طور مدل لباس كه در چشم مردم ظهور داشته باشد، را شامل مي‏شود.

پس درپوشش دو امر شرط‏ است اول پوششي‏ كه بدن را بپوشاند وحدودش رعايت شود و دوم پوششي كه انگشت‏ نما و تحريك‏ كننده نباشد و جلب توجه نكند. به نظر مي‏رسد چادرمشكي ايراني همه اين معيارهارا درخود دارد. البته با مانتويي‏ كه شرايط فوق را داشته باشد هم گناهي رخ نداده است امّا در انتخاب بين خوب كه به حداقل بسنده ‏شود مثل‏ روسري ومانتو بااحرازشرايط وبين خوب‏تركه‏چادر با اوصاف ذكر شده باشد، انصاف اين‏است كه‏چادر ـ كه‏نشان ملّي‏ماست ودرپوشيدن آن‏شباهت بيشتري به حجاب‏ بانوي دو عالم حضرت فاطمه زهرا عليه السلام پيدامي‏شود ـ ترجيح دارد. علاوه بر اينكه چادر از تبرّج دورتر است تا مانتو، و چادر سركردن افراط محسوب نمي‏شود.

البته همه اين كلام در صورتي است كه زن آرايش نكرده باشد در غير اين صورت حتي محل زينت شده چه صورت باشد چه دست‏ها واجب است، پوشيده شود.
الگوي زن مسلمان در پوشش حضرت فاطمه زهرا عليه السلام است هنگامي كه در جامعه حضور پيدا مي‏كند؛ آنگاه كه حضرتش براي خطبه فدكيه به طرف مسجد حركت مي‏كند، كيفيت حضورش به اين صورت بيان شده است:
مقنعه‏اش را بر سرش انداخته بود و جلبات همه بدنش را پوشانده بود، در حالي كه گروهي از زنان دورش را گرفته بودند. به حالي آمد كه پايين جلباب زير پايش مي‏رفت. حضرت فاطمه زهرا عليه السلام در حالي راه مي‏رفت كه‏ شبيه ‏ترين فرد ـ حتي در راه‏رفتن ـ به پيامبر صلي‏ الله‏ عليه‏ و‏ آله بود. آنگاه در پشت پرده ‏اي كه به دستور حضرتش آويخته شد، قرار گرفت و شروع به سخن كرد.   ( ر.ك. احمد بن علي طبرسي، الاحتجاج، مشهد، نشر مرتضي، 1403 ق، ج 1، ص 98)