يكی از اموريكه برای هر خانوادهای كم يا بيش اتفاق ميافتدمهمانداری است،به طوريكهميتوان آنرا از لوازم حتمی زندگی دانست،مهمان نوازی رسم خوبی است،دلها را با هم مربوطميكند،باعث مودت ومحبت ميشود،كينهها و كدورتها را برطرف ميسازد،همنشينی و رفت وآمدبا دوستان و خويشان يكی از بهترين تفريحات سالم بشمار ميرود.
پيغمبر اسلام صلی الله عليه و آله فرمود:«رزق مهمان از آسماننازل ميشود.وقتی آنرا خورد،گناهان ميزبان آمرزيده میشود (1) ».
امام رضا عليه السلام فرمود:«سخاوتمند از غذای مردم ميخورد تااز غذايش بخورند.اما بخيلاز غذای مردم نمیخورد مبادا از غذايشبخورند (2) ».
رسول خدا فرمود:«همنشينی با دوستان ايجاد محبت ميكند (3) ».
امام محمد تقی عليه السلام فرمود:«نشستن با دوستان دل را زنده وعقل را بارور ميكند و لواندك باشد (4) ».
روان انسان در اين دريای متلاطم زندگی به آرامش احتياج دارد،چه آرامشی بهتر از اينسراغ داريد كه جمعی از دوستان و خويشان با وفادر انجمنی گرد آيند،مشكلات زندگی راموقتا به دست فراموشی بسپارند،با سخنان شيرين و دلپذير محفل انسشان را با صفا سازند،هم تفريح وتجديد نيرو كنند هم پيوند دوستی را مستحكم سازند.
آری مهمانداری رسم بسيار خوبی است و كمتر كسی پيدا ميشود كه حسنش را انكار كندليكن دو محذور بزرگ بوجود آمده كه اكثرخانوادهها تا بتوانند از زير بارش شانه خالیميكنند و تا ضرورت اقتضانكند تن بدان نميدهند.
مشكل اول-تجملات زندگی و چشم و همچشميهای بيجا زندگیرا دشوار ساخته است،اسباب و لوازم منزل كه برای رفع احتياج وتحصيل راحتی بوده از صورت حقيقی خارج شدهو به صورت تجمل وخودنمائی در آمده است،و همين موضوع مهمانيها و رفت وآمدهایدوستانه را تقليل داده است،شايد اكثر مردم بیميل نباشند كه با دوستانوخويشانشان رفت و آمد كنند ليكن چون نتوانستهاند بر طبق دلخواه اسبابو تجملاتزندگی را فراهم سازند و زندگی خويشتن را ناقص میپندارنداز رفت و آمد با دوستان امتناعدارند،يك فكر غلط دست و پای مردم رابسته دنيا و آخرتشان را تباه خواهد ساخت.
خانم محترم،مگر دوستان برای تماشای اسباب لوكس به منزل شماميآيند،اگر چنينمنظوری دارند بهتر استبه فروشگاهها و موزهها بروند،مگر نمايشگاه اشياء لوكس بازكردهايد و برای خودنمائی آنها را به منزلدعوت مينماييد؟رفت و آمد برای انس و محبت وتفريح است نه برای فخرو مباهات و خودنمائی،مهمانها برای پر كردن شكم و تماشا به منزلشمانميآيند بلكه مهمانی را يك نوع احترام ميشمارند،آنان هم از اين رقابتها وتجمل پرستيهابتنگ آمدهاند و سادگی را دوست دارند ليكن اينقدر جرئتندارند كه اين رسم غلط را پايمالسازند و خودشان را از اين قيد و بنداختياری آزاد نمايند اگر شما با سادگی از آنان پذيرائیكنيد نه تنها بدشاننميآيد بلكه خشنود هم خواهند شد،بعدا از همين روش ساده شما پيروینموده بدون تكلف و سختی از شما پذيرايی خواهند كرد،در اينصورتميتوانيد با كمالسادگی رفت و آمد كنيد و از نعمت انس و مودت بهرهمندگرديد،بنابراين،اين مشكل را بهآسانی ميتوان حل كرد ليكن قدریجرئت و شجاعت لازم دارد.
مشكل دوم-كارهای سنگين و دشوار مهمانداری است.خانمناچار است در ظرف چند ساعتوسائل پذيرايی چندين نفر را فراهمسازد،و به همين علت غالبا بعض غذاها مطابق دلخواه ازكار در نمیآيد،در آنصورت مرد از يك طرف ناراحت ميشود كه پول خرج كردم در عينحالآبرويم ريخت،زن از طرف ديگر ناراحت است كه زحمت كشيدم درعين حال پيش مهمانهاآبرويم ريخت و زن بیسليقهای معرفی شدم،بدتراز همه جواب نق نقهای شوهرم را چهبگويم؟بدين جهت كمتر مجلسیپيدا ميشود كه بدون اضطراب و دلهره خاتمه پذيرد،همينامر باعثشدهكه خانوادهها غالبا از مهمانی كردن گريزانند و از تصور آن بخود ميلرزند،البتهما هم تصديق داريم كه مهمانداری كار آسانی نيست،ليكن عمدهاشكال از اينجا پيدا شده كهخانم مهماندار راه و رسم مهمانداری را خوبنميداند و ميخواهد در ظرف دو سه ساعتكارهای بسيار زياد و دشواریرا انجام دهد،در صورتی كه اگر كاردان و با تدبير باشد ميتواندبخوبی وآسانی بهترين مجلس را برگزار كند،اكنون دو نمونه مهمانداری را برايتانمجسمميسازيم هر كدام را بهتر پسنديديد ميتوانيد انتخاب نماييد:
نمونه اول-مرد وارد منزل شده به همسرش ميگويد:شب جمعهمهمان داريم،ده نفر ازدوستان را برای صرف شام دعوت نمودهام،خانمكه از مهمانداريهای گذشته خاطرات تلخیدارد از شنيدن نام مهمان قلبش به تپش افتاده بدين عمل اعتراض ميكند،بالاخره مرد بادليل و برهان والتماس و درخواست او را قانع ميسازد كه ترتيب اين مهمانی ضرورتدارد وبهر جور شده بايد وسيله آنرا فراهم سازی،از آنوقت تا روزپنجشنبه با نگرانی و اضطراب بسرميبرند،بالاخره روز پنجشنبه فرا رسيددر اين روز بايد وسائل پذيرائی فراهم شود،خانم يا آقابرای خريد جنساز منزل خارج ميشود،در بين راه فكر ميكند چه چيزهايی را بايدخريدارینمايد.بالاخره چند رقم جنس مورد لزوم را خريده نزديك ظهر به منزلبرميگردد،عمليات خانم بعد از ظهر شروع ميشود،ناهار را خورده ونخورده از جا برخاسته مشغول كارميشود،ليكن كار كه يكی دو تا نيست،خودش را در مقابل انبوهی از كارهای دشوار مشاهدهميكند مثلا بايدسبزيها را پاك نموده بشويد و خرد كند،سيب زمينی و پياز را خرد كند،لپههارا پاك كند،برنج را پاك نموده خيس كند،گوشتها را خرد كند،ميخواهد دو سه رقم خورشبپزد و احيانا مرغ سرخ كند،كباب بپزد،چلوبپزد،قند خرد كند،ظرفها را بشويد،اتاق پذيرايیرا مرتب سازد،همه اينكارها را ميخواهد دست تنها يا با يك كمك انجام دهد،با عجلهواضطراب مشغول ميشود،ميخواهد سبزی خرد كند ولی نميداند كاردكجاست،قدری اينطرف و آنطرف ميگردد تا پيدايش كند،ميخواهدخورش بپزد،میبيند فراموش كرده پيازبخرد،برنج را بار گذاشته میبيندنمك نيست،يكی را ميفرستد دنبال خريد پياز و نمك،بهريك از وسائلطباخی احتياج پيدا كند بايد مدتی بگردد تا پيدايش كند،به سر خدمتكاردادميزند،به دخترش نفرين ميكند،با پسرش دعوا ميكند،در وسط كار نفتچراغ طبخ يا گازتمام ميشود،ای خدا ديگر چه كنم؟ در همين حال زنگ درب منزل بصدا در آمده مهمانهايكی پس ازديگری وارد ميشوند،مرد بيچاره كه از اضطراب و ناراحتيهای همسرشخبر دارداز آنان استقبال ميكند،پس از سلام و تعارف بسراغ چای ميرودليكن مشاهده ميكند كههنوز سماور را روشن نكردهاند،به پسر يا دخترشداد ميزند چرا سماور را روشن نكردهايد،بالاخره بعد از ساعتی چایدرست ميشود اما میبيند قند خرد كرده ندارند،تازه مشغولخرد كردن قندميشوند،بالاخره بعد از چندين مرتبه رفت و آمد چند استكان چاینزدمهمانها ميگذارد،چشمش به مهمانهاست ولی دلش در آشپزخانه است،زيرا ميداند درآشپزخانه غوغاست،در مقابل سخنان شيرين دوستان لبخندسردی تحويل ميدهد اما دلشدر اضطراب و از عاقبت اين مهمانی بيمناكاست،بدتر از همه اينكه مهمان زن هم داشتهباشند يا مدعوين از خويشانباشند،در اينصورت مرتبا از مرد میپرسند پس خانم كجاتشريف دارد؟
مرد جواب ميدهد مشغول كار است الآن خدمت ميرسد،گاهی خانمناچار ميشود دربحبوحه كار سری به مهمانها بزند،با لبهای خشكيده وقلب لرزان سلام و تعارفی ميكند امامگر ميتواند چند دقيقه نزد آنها بماند؟
فورا عذرخواهی كرده برميگردد،بالاخره غذا تهيه ميشود ليكن غذاييكهدر چنين شرائط واوضاعی تهيه شود تكليفش معلوم است،بعد از اينكه ازآشپزخانه نجات پيدا كرده تازهميخواهد سبزی پاك كند،ماست و ترشی ومربا در ظرفها بريزد،شربت و دوغ سالاد درستكند،ظرفهای غذاخوریو تميز و آماده كند،بدبختی اينجاست كه وسائل و ظرفها همجایمخصوصی ندارند،هر يك از آنها را در جايی بايد پيدا كند،بالاخره شامحاضر ميشود،مهمانها غذا خورده خداحافظی ميكنند. نتيجه-اما غذاها يكی شور شده يكی بینمك،يكیسوخته يكینپخته،از كثرت اضطراب بعض غذاها را فراموش نمودهاند سر سفرهبگذارند،اماخانم در حدود ساعت دوازده از كار خلاص خواهد شد،اما باتن خسته و اعصاب ناراحت،ازظهر تا حال نتوانسته دقيقهای استراحتكند،فرصت نداشته ساعتی با خويشان يا خانممهمانها بنشيند صحبت كند،حتی نتوانسته به طور كامل سلام و احوالپرسی كند.
اما مرد جز ناراحتی و اضطراب چيزی عائدش نشده با اينكه پولزيادی خرج كرده غذایمطبوعی نداشته،از تاسيس مجلس پشيمان است،ممكن است از شدت ناراحتی دعوا كند وخانم خسته را مورد سرزنشقرار دهد.
زن و شوهر نه تنها از اين مهمانی سودی نبردهاند بلكه ممكن استاسباب اختلاف وكشمكش واقع شود،اگر سالم در رفتند تصميم ميگيرندبعد از اين هوس مهمانداری ننمايند.
اما مهمانها چون به حالت اضطراب و پريشانی ميزبانها توجه دارندبه آنان خوش نخواهدگذشت.از خوردنيها و آشاميدنيها لذت نخواهندبرد،پيش خود ميگويند كاش اصلا به چنينمجلسی نرفته بوديم تا اين همهاسباب مزاحمت فراهم سازيم.
يقين دارم هيچيك از خوانندگان يك چنين مهمانی پر دردسری رانمیپسندد و تركش را برفعلش حتما ترجيح خواهد داد.
آيا ميدانيد علت اين همه ناراحتی و دردسر چيست؟تنها علتشهمان نامنظم بودن زندگی وعدم آشنايی خانم به فن مهمانداری است.و الامهمانداری اينقدرها هم مشكل نيست. اكنونبه نمونه دوم توجه فرماييد: نمونه دوم-مرد وارد منزل شده به همسرش ميگويد:ده نفر ازدوستان را برای صرف شامشب شنبه دعوت نمودهام،خانم پاسخ ميدهد:
بسيار خوب،برای شام چی تهيه كنيم؟در اين مورد با هم مشورت نمودهتصميم ميگيرند،آنگاه با صبر و حوصله تمام احتياجات و لوازم پذيرايی رابا قيد مقدار يك بيك روی كاغذياداشت مينمايند.باز هم يك مرتبه ديگربا دقت آنرا ميخوانند مبادا چيزی فراموش شدهباشد.با يك بررسی ثانویآنچه را در خانه موجود دارند رويش خط ميكشند،و چيزهايی را كهبايدخريد در صورت جداگانهای يادداشت مينمايند،در سر فرصت آنها راخريداری نموده درمنزل ميگذارند،روز پنجشنبه كه هنوز يك روز به فرارسيدن موعد مقرر باقی مانده بعضكارهای روز جمعه را جلو مياندازند،مثلا خانم و آقا و فرزندانشان در موقع فراغت همكارینموده سبزيها راتميز كرده خرد ميكنند،سيب زمينی و پياز را شسته آماده ميسازند،برنجراتميز كرده خيس ميكنند،لپهها را پاك ميكنند،قندها را خرد ميكنند،نمكدانها را نمككرده در جای خودش ميگذارند،ظرفهای مورد احتياجرا تميز و آماده ميكنند،خلاصه:كارهايی را كه ميتوان جلو انداختبه طورتفريح انجام ميدهند.
صبح روز جمعه بعد از صرف صبحانه خانم بعضی كارها راانجام ميدهد مثلا گوشتها را خردكرده كنار ميگذارد مرغهارا تميز كرده سرخ ميكند،سبزی و سيب زمينی را سرخ كردهكنارميگذارد،خلاصه بعضی كارها را پيش از ظهر انجام ميدهد،معلوم است همه اين كارها رابا صبر و حوصله انجام ميگيرد و بر خانم چندان دشوار نخواهد بود،هم اين كارها را انجامميدهدهم به ساير امور خانهداری ميرسد،بعد از صرف ناهار و استراحت مشغولبقيه كارهاميشود،اما كار زيادی ندارد زيرا اكثر كارها قبلا انجام گرفته واسباب و لوازم زندگی هم مرتباست،در ظرف يكی دو ساعت،بدون دادو قال و عجله و شتاب بقيه كارها را انجام ميدهد،بهطوريكه اوائل شبديگر كار ندارد،آنگاه خودش را تميز و لباسهايش را عوض ميكند.سماورراروشن نموده در انتظار آمدن مهمانهاست،اگر از خويشان و محارمباشند به استقبالشانميرود،بدون اضطراب و نگرانی از آنها پذيرايیميكند،در ضمن گاهی هم سری به آشپزخانهميزند،موقع شام با كمالراحتی سفره را آماده ميكند،اگر لازم باشد از شوهر و فرزندانش نيزدراين موقع استمداد مينمايد،به زودی و آسانی شام آماده ميشود.
مهمانها با كمال آسايش و خوشی شام را صرف ميكنند و به اينصورت خاتمه میپذيرد.
نتيجه-اما مهمانها علاوه بر خوردن غذاهای لذيذ و مطبوع ازنعمت انس و مودت نيزبرخوردار شده با كمال آسايش گفته و شنيدهاند،هرگز خاطره خوش آن شب و چهره بشاشميزبان را فراموش نخواهندكرد،پذيرايی گرم او و سليقه و كاردانی كدبانوی خانه را ستايشخواهند كرد.
اما مرد ساعاتی از شب را با كمال آسودگی در كنار مهمانها نشستهبهترين تفريحات سالم راداشته است،از اينكه توانسته به نحو دلخواه ازدوستانش پذيرايی كند شاد و خوشحال است،واز وجود چنين بانویكاردانی كه با ذوق و سليقه خويش مجلس را به خوبی برگزار نموده برخودمیبالد،بيش از پيش بخانه و چنين بانوی شايستهای علاقهمند خواهد شد. اما خانمچون لوازم پذيرائی را با صبر و حوصله و به طور عادیتهيه نموده خسته و وامانده نميشود،عصبانی و ناراحت نيست،پيششوهرش و مهمانها هميشه سر بلند است،و خوشنود است كهتوانسته بدوناضطراب و نگرانی به بهترين وجه از مهمانها پذيرايی كند،بدينوسيلهلياقت وكاردانی خويش را باثبات رسانده دل شوهرش را بدست آوردهاست.بعد از اينكه اين دو روشرا ملاحظه فرموديد هر كدام را كهپسنديديد ميتوانيد انتخاب كنيد.
پینوشتها:
1-وسائل ج 16 ص 557
2-وسائل ج 16 ص 520
3-بحار ج 74 ص 355
4-بحار ج 74 ص 353 امين خانه
مخارج منزل را معمولا مردها تامين ميكنند،مرد شبانه روز زحمتميكشد و درآمدش را درطبق اخلاص نهاده تقديم خانواده ميكند،اينبيگاری دائمی را يك وظيفه شرعی و وجدانیدانسته از روی عشق وعلاقه انجام ميدهد،برای رفاه و آسايش خانواده هر گونه رنج و ناراحتیراتحمل ميكند و از خوشی آنها لذت میبرد،اما از بانوی خانهدار انتظار داردكه قدر پول رادانسته بيهوده خرج نكند،از وی انتظار دارد كه در خرجخانه نهايت دلسوزی و عاقبتانديشی را بعمل آورد،يعنی اشياء و لوازمزندگی را درجهبندی نموده ضروريات اوليه را ازقبيل خوراك و پوشاكضروری و كرايه منزل و پول آب و برق و دكتر و دارو،بر ساير امورمقدمبدارد.در مرتبه دوم اشياء نيمه ضروری را از قبيل فرش و اسباب و لوازمزندگی بر امورغير ضروری مقدم بدارد،ولخرجی و اسراف و تبذير وبخششهای بيجا را يك نوع ناسپاسی وقدر نشناسی ميشمارد.
مرد اگر به خانه و كدبانوی خانه اعتماد پيدا كرد و فهميد كه نتيجه زحماتش بيهوده صرفنميشود به كسب و كار و ازدياد ثروت علاقهمندشده به فكر تن پروری و ولخرجی نخواهدافتاد،اما اگر ديد نتيجهزحماتش بباد ميرود و خانم خانهدار لباس غير ضروری و اسباب تجملوزينتخودش را بر همه چيز مقدم ميدارد و مشاهده نمود كه با اينكه شبانهروز زحمتميكشد و در خانه ميآورد اما برای مخارج ضروری زندگیهميشه لنگ بوده ناچار است قرضكند،ملاحظه كرد كه نتيجه زحماتشكه در خانه ميآيد مانند مال كافر حربی به دستخانم وفرزندانش غارتميشود،در اينصورت اعتمادش از خانه سلب ميشود،از كار و كوششدلسردميگردد،پيش خود فكر ميكند وجهی ندارد اينقدر زحمتبكشم وبخور و نخور كنم و دراختيار خانواده قدرنشناس بگذارم كه در مصارفبيهوده صرف كنند،من برای تامينضروريات زندگی و حفظ آبرويمزحمت ميكشم ليكن خانوادهام به فكر زندگی نبوده جزهوسبازی وولخرجی منظوری ندارند،ممكن است رفته رفته در اثر اين افكار به فكرولخرجی وعياشی بيفتد،و اوضاع زندگی شما متلاشی گردد.
خانم محترم،گر چه شوهرت دار و ندار خويش را در خانه آورده دراختيار تو ميگذارد ليكنخيال نكن مالك حقيقی آنها هستی بلكه شرعا وقانونا شوهرت مالك است،تو امين خانههستی.بنابراين جميع تصرفاتبايد با اجازه و رضايت او باشد،بدون رضايت او حق نداریچيزی بهكسی ببخشی يا سوغات و چشم روشنی ببری حتی برای خويشان خودتيا خويشاناو،تو امانتدار خانواده هستی و در اين باره مسؤوليت داری،اگر خيانت كنی در روز بازپسينمورد بازخواست قرار خواهی گرفت.
پيغمبر اسلام صلی الله عليه و آله فرمود:«زن نگهبان و امانتدار اموال شوهرش ميباشد و دراين باره مسؤوليت دارد (5) ».
رسول خدا (ص) فرمود:«بهترين زنان شما زنی است كه خودشرا خوشبو نمايد،غذایمطبوع تهيه كند،در خرج خانه اقتصاد را رعايتكند.چنين بانويی يكی از عمال و كاركنانخدا ميباشد.و كسيكه برای خداكار كند هرگز با شكست و پشيمانی روبرو نخواهد شد (6) .».
«زنی به رسول خدا عرض كرد:شوهر چه حقی بر همسرش دارد؟
فرمود:بايد مطيع او باشد،از فرمانش تخلف نكند،بدون اجازه او چيزی بهكسی ندهد (7) ».
رسول خدا (ص) فرمود:«بهترين زنان شما زنی است كه كم خرجباشد (8) ». اوقات فراغت را تلف نكنيد
كارهای خانهداری به قدری زياد است كه يك بانوی خانهدار اگربخواهد بخوبی انجام وظيفهكند اكثر اوقاتش را اشغال خواهد كرد.
مخصوصا اگر دارای چندين فرزند قد و نيم قد باشد.ليكن در عين حال اكثربانوان اوقاتفراغتی هم دارند.
هر كسی مواقع بيكاری خويش را به يك جور ميگذراند.دستهایاز بانوان آنها را بيهوده تلفنموده كار سودمندی انجام نميدهند.يا بدونهدف در خيابانها پرسه ميزنند،يا زن ديگری راپيدا كرده به سخنانیمشغول ميشوند كه صد من آنها يك قران ارزش ندارد.يا به سخنانمكرر ونغمههايی گوش ميدهند كه جز تضييع وقت و ضعف اعصاب و فساد اخلاقنتيجهای دربر ندارد.اين دسته يقينا ضرر ميكنند زيرا اولا اوقات فراغتنيز از عمر انسان محسوبميشوند،و تلف نمودن آنها پشيمانی دارد.
دوران زندگی چنان كوتاه است كه هنوز چشم نگشوده بايد ديده فرو بنديم.
شگفتا اگر اندك پولی را از دستبدهيم اندوهگين ميشويم ليكن از تلفشدن عمر ملالیبخاطر نميآوريم!يك انسان عاقل ساعتها بلكه دقائق عمرگرانمايه خويش را غنيمتشمردهحداكثر استفاده را از آنها میبرد.ازهمين اوقات فراغت چه استفادههای ارزندهای ميتوان برد!ثانيا خودبيكاری زيانبخش بوده آثار و عواقب بدی را در بر دارد.بسياری از بيماريهای عصبی وروانی كه اكثر خانمها از آنها شكوه دارند در اثربيكاری بوجود ميآيند.آدم بيكار به فكر فروميرود و برای خويشتن غم وغصه پيدا ميكند.پشتسر غم و غصه هم ضعف اعصاب و پريشانیروحخواهد آمد.خوشبخت كسی است كه غرق كار باشد و بدبخت كسی استكه اوقاتفراغتی داشته باشد كه درباره خوشبختی و بدبختی خويشتنفكر كند.اشتغال به كار بسيارلذت بخش ميباشد.اشخاص بيكار غالباپژمرده و افسردهاند.
حيف نيست انسان عمر گرانمايه خويش را بيهوده تلف كند ونتيجهای از آن نگيرد؟!
خانم محترم،شما ميتوانيد از همين اوقات فراغت گر چه كم وكوتاه باشند استفادههایهنگفتی ببريد.ميتوانيد به كارهای علمی بپردازيد.
بر حسب ذوق خودتان و مشورت با شوهرتان يك رشته علمی را انتخابكنيد.كتابهای مربوطبه آن رشته را تهيه نموده در ساعتهای فراغتمشغول مطالعه شويد و روز بروز بر فضائل وكمالات خودتان بيفزاييد.
انتخاب رشته به سليقه شما بستگی دارد.فيزيك و شيمی،هيئت ونجوم،جامعهشناسی،حقوق،روانشناسی،تفسير قرآن،فلسفه و كلام،علماخلاق،تاريخ و ادبيات هر يك از اين رشتهها يا علومديگر را ميتوانيدانتخاب كنيد و در اطرافش به مطالعه و تحقيق بپردازيد.بعد ازاينكهبخواندن كتاب مانوس شديد از كتاب خواندن لذت خواهيد برد و دركميكنيد كه چهحقائق شيرين و دلپذيری در كتابها وجود دارد.
بدينوسيله بهترين سرگرمی و تفريح را خواهيد داشت.و روز بروزبر فضائل و كمالات شماافزوده خواهد شد و اگر پشتكار داشته باشيد در همان رشته تخصص پيدا ميكنيد و ميتوانيدبدينوسيله خدمات علمیارزندهای از خودتان بيادگار بگذاريد.ميتوانيد مقالات سودمندیتهيهنموده برای روزنامهها و مجلات بفرستيد.ميتوانيد كتابهای مفيدی بنويسيدو در اختيارمردم بگذاريد.بدينوسيله هم شخصيت و احترام شما زيادميشود،هم آثار گرانبهايی از خودتانبيادگار ميگذاريد و ممكن است ازهمين راه درآمدی هم پيدا كنيد.مبادا خيال كنيد كه باانجام امور خانهدارینميتوان بدين موفقيتهای بزرگ نائل شد.اگر سعی و همت داشتهباشيدپيروزی شما حتمی خواهد بود.گمان نكن بانوان بزرگ كه آثار گرانبهايیاز خويشتنبيادگار گذاشتهاند بيكار بودهاند.
آنان نيز شغل خانهداری را انجام ميدادهاند ليكن اوقات فراغتخودشان را بيهوده تلفنميكردهاند.بانو دورتی كارنگی كه يك كتابارزنده و پر فروشی تاليف نموده بانوی خانهداریبوده كه هم امور خانه رابخوبی انجام ميداده هم در كارهای علمی به شوهرش ديل كارنگیكمكميكرده هم به مطالعه و نوشتن كتاب اشتغال داشته است.مينويسد:من خودقسمتاعظم اين كتاب را در فرصت دو ساعتی كه روزانه هنگام خوابطفل كوچكم بدست ميآوردمنوشتم.بسياری از مطالعات ضروری را درمواقعی كه زير دستگاه خشك كننده مو درآرايشگاه نشسته بودم انجامدادم. (9) در ميان بانوان،دانشمندان و نويسندگان زبردستی ديدهميشود كهخدمات علمی گرانبهايی انجام داده و آثار بزرگی از خويشتن باقیگذاشتهاند.شماهم اگر همت و پشتكار داشته باشيد ميتوانيد در اين قبيلكارها دوشادوش مردها پيشرفتنماييد.اگر شوهر شما يك نفر دانشمند و اهل تحقيق باشد ميتوانيد در كارهای علمی باوكمك و همكاری كنيد.يامشتركا به مطالعه و تحقيق بپردازيد.حيف نيستيك خانم تحصيلكردهيك مرتبه تحصيلاتش را كنار بگذارد و از مطالعه و تحقيق دستبردارد؟!
حضرت علی عليه السلام فرمود:هيچ گنجی بهتر از دانش نيست. (10) حضرتباقر عليه السلامفرمود:هر كس شبانهروز خويش را در طلب دانش صرفكند رحمتخدا شامل حالش خواهدشد. (11)
اگر حوصله مطالعه و تحقيق نداريد ميتوانيد يك رشته از كارهایهنری و دستی را يادبگيريد و در اوقات فراغت مشغول باشيد مثلا خياطی،گلدوزی،نقاشی،گلسازی،بافندگیكارهای خوبی هستند هر يك از آنهارا كه دوست ميداريد ياد بگيريد و انجام دهيد.بدينوسيلههم سرگرمیخوبی خواهيد داشت هم ذوق و هنر خويش را نمايان میسازيد،همدرآمدی پيداميكنيد كه ميتوانيد به بودجه خانوادگی كمك نماييد.
اسلام نيز كارهای دستی را برای سرگرمی بانوان انتخاب نمودهرسول خدا صلی الله عليه وآله ميفرمايد:اشتغال بريسندگی برای بانوانسرگرمی خوبی است. (12)
5-مستدرك ج 2 ص 550
6-وسائل ج 14 ص 15
7-بحار ج 103 ص 248
8-مستدرك ج 2 ص 532
9-آئين شوهرداری ص 172.
10-بحار،ج 1 ص 165.
11-بحار ج 1 ص 174.
12-بحار ج 103 ص 258.
مهمانداری
