نماز فرزندان

پرسش. برای اینکه فرزندان و جوانان خود را به انجام فریضه نماز علاقه‏ مند کنیم، چه باید کرد؟

پاسخ: در روایت است که فرزندان خود را بین ۷ تا ده سالگی به نماز امر کنید.   ( شیخ طوسی، التهذیب، تهران، دار الکتب الاسلامیه، ۱۳۶۵ ش، ج۲، ص ۳۸۱.)    بنابراین باید قبل از اینکه فرزند به سن بلوغ ـ که در پسران پانزده سال قمری و در دختران نه سال قمری است ـ برسد با دقت و برنامه مناسب تربیتی و اخلاقی، او را به نماز خواندن واداشت.
یکی از بهترین روش‏های تربیتی، روش الگودهی است و چنان‏که در روایت آمده است به غیر از زبان خود یعنی با عمل، فرزندان را به کار نیک و نماز دعوت کنید.   ( اشاره به روایت: «کُونُوا دُعاهً للناسِ بالخَیْرِ بِغَیْرِ أَلْسِنَتِکُمْ» الکافی، ج۲، ص ۱۰۵. )   اگر فرزند ببیند بزرگترهای خانواده که دوستشان دارد، به نماز اهمیت ویژه می‏دهند و نماز را با آداب خاصّ آن با دقت به جا می‏آورند، به نماز علاقه‏مند می‏شود. به عبارتی دیگر وقتی فرزند خانواده ببیند که خانواده به نماز اهمیت می‏دهد و نماز در زندگی آنها جایگاه ویژه‏ای دارد، به سوی نماز متمایل خواهد شد.
روش دوم تشویق است، خواه تشویق زبانی باشد خواه تشویق مالی. در مورد امور مذهبی به ویژه نماز توصیه می‏شود که از روش تنبیه استفاده نشود تا از اثرات مخرّب بعدی ایمن باشد. در روایت است که شخصی خدمت حضرت علی علیه‏السلام آمد و پرسید: چه کنم با فرزندم که اذیت و شرارت می‏کند؟ آن حضرت علیه ‏السلام فرمود: او را تنبیه نکن. با او مهر کن ولی مهر او را طولانی مساز.   ( بحارالانوار، ج ۱۰۱، ص ۹۹. ) 
اقدام عملی سوم که در تربیت دینی فرزند مفید خواهد بود، کنترل است. گاهی فرزندان به سبب رفاقت با دوستانی که نسبت به نماز بی توجهند، در امر نماز کاهلی می‏کنند. باید به این موارد حساسیت نشان داد.
نکته پایانی بحث این است که پدر یا مادر باید مقید باشند تا فرزندشان دختر یا پسر را به محافل مذهبی و از جمله به مسجد ببرند.
در قرآن آمده است:
    اَلمالُ والبَنونَ زینَهُ الحَیوهِ الدُّنیا (کهف: ۴۶)    
مال و فرزندان زیور زندگی دنیاست.
و از سوی دیگر می‏فرماید:     یـبَنی ءادَمَ خُذوا زینَتَکُم عِندَ کُلِّ مَسجِدٍ (اعراف: ۳۱)    
ای فرزندان آدم! زینت خود را هنگام رفتن به مسجد با خود بردارید.
به تعبیری شاید بتوان از جمع بین دو آیه استفاده کرد که مراد آیه اول آن است که فرزندان خود را به مسجد ببرید تا زینت شما باشند.
بنابراین حضور در نماز به ویژه نماز جمعه و البته تشویق مناسب پس از انجام فریضه مورد نظر، در ترغیب فرزندان به نماز مفید است.