پرسش. اگر فرزندان بعد از وفات پدر يا مادر مرتكب گناهي شوند، آيا براي آنها گناهي نوشته ميشود؟
پاسخ: اگر متوفا در تربيت فرزندانش كوتاهي نكرده باشد و آنچه بر عهده او بوده را به درستي انجام داده باشد، بعد از وفاتش اگر ناصالح گردند يا گناهي را مرتكب شوند، مقصر نيست؛ چنانكه اگر در حياتش چنين ميشد، بر او تكليفي نبود.
امّا اگر به تكليف خود عمل نكرده است يا عملي از روي جهالت انجام داد كه اثرش را بعد از مدتها در رفتار فرزندش مشاهده ميكند، مسئول است ومؤاخذه خواهد شد؛ اگرچه آن رفتار بعد از فوت پدر و مادر از فرزندش سر زند.
نكته قابل توجه در اين مقام آن است كه گاهي تا زمان زنده بودن پدر و مادر، فرزندشان صالح است ولي بعد از فوتشان و در اثر ارتباط با رفيق بد و رفت و آمد با انسان هاي فاسد، ممكن است موجب شود كه آبروي پدر و مادر برود. در اين صورت احتمال اينكه فرزند عاق والدين شود، وجود دارد. از امام باقر عليه السلام روايت شده است:
بنده اي در حال حيات پدر و مادرش به آنها نيكوكار است، چون مردند آنها را فراموش كرده، بدهي آنها را نپرداخت و طلب رحمت براي آنها نكرد پس خداي متعال براي او «عاق والدين» ثبت خواهد كرد و بنده ديگري در حال حيات آنها عاق والدين است. چون مردند قرض آنها را ادا كرده، و به دعا و استغفار آنها را ياد ميكند پس خداي تعالي او را به «نيكي كننده به والدين» ثبت خواهد كرد. ( الكافي، ج2، ص 163.)
