زرتشت

مقدمه اى بر مقايسه اديان توحيدى

مقدمه اى بر مقایسه ادیان توحیدى

۱. نسبت ادیان با یکدیگر   ادیان از دید کلى به دو مجموعه تقسیم مى شوند: توحیدى و غیرتوحیدى. مجموعه ادیان توحیدى (شامل یهودیت، مسیحیت، آیین زردشت و اسلام) به سه اصل توحید، نبوت و معاد قائلند، ولى ادیان غیرتوحیدى […]

مقدمه اى بر مقایسه ادیان توحیدى ادامه مطلب

سوشيانت موعود زرتشت و مقايسه آن با موعود اديان بزرگ

سوشیانت موعود زرتشت و مقایسه آن با موعود ادیان بزرگ

طرح مساله – روش موضوع این مقاله سوشیانت (موعود دین زرتشت) و بررسی شباهت ها وتفاوت ها میان این موعود و سایر موعودها در ادیان بزرگ جهان (اسلام – مسحیت – یهود) است. مقاله از دو فصل تشکیل شده است:

سوشیانت موعود زرتشت و مقایسه آن با موعود ادیان بزرگ ادامه مطلب

حجاب و پوشش در اديان زرتشت، يهود و مسيحيت

حجاب و پوشش در ادیان زرتشت، یهود و مسیحیت

چکیده براساس جهان‏بینی ادیان الاهی، انسان خلیفه خداوند و مرکز و محور جهان هستی است. وی عهده‌دار رسالت کسب معرفت، تهذیب نفس و اصلاح جامعه است. و حیات او در جهان آخرت نیز استمرار دارد. علاوه بر حفظ کرامت انسان،

حجاب و پوشش در ادیان زرتشت، یهود و مسیحیت ادامه مطلب

شر در اديان باستان

شر در ادیان باستان

فراگیربودن مسئله شر در دین‌های ایران باستان نشان‌دهنده‌ی این است که در مسالک و مذاهب و نحله‌های وابسته به ایران باستان، زردشتی، مهرپرستی، مانویت و زروانی و گنوسی بن‌مایه‌ی اعتقادی مشترکی وجود داشته است. در ترجمه‌ی حاضر، مسئله‌ی ثنویت در

شر در ادیان باستان ادامه مطلب

جنبش هاي ماني و مزدک: ريشه‌ها‏، انديشه‌ها و پيامدها

جنبش های مانی و مزدک: ریشه‌ها‏، اندیشه‌ها و پیامدها

«تاریخ به راه راست رود، که روا نیست در تاریخ تبذیر و تحریف کردن…» / ابوالفضل بیهقی پیشگفتاربه گواهی تاریخ، نخستین جنبش‌های فکری ایرانیان در برابر قدرت حاکم در دوران پادشاهی ساسانیان رخ داده است. به سخن دیگر، با اطمینان

جنبش های مانی و مزدک: ریشه‌ها‏، اندیشه‌ها و پیامدها ادامه مطلب

درجات گناه، تاوان و پَتِت در دين زرتشتي

درجات گناه، تاوان و پَتِت در دین زرتشتی

اشاره  گناه در دین زرتشتی بنابر روایات و متون پهلوی به درجات مختلفی تقسیم می شود که عبارتند از: ۱. فرمان ۲. سروشوچر نام ۳. آگرفت ۴. اویرشت ۵. اردوش ۶. خور ۷. بازای ۸. یات ۹. تناپوهل برخی از

درجات گناه، تاوان و پَتِت در دین زرتشتی ادامه مطلب

يشت‌ها

یشت‌ها

اشارهیشت‌ها سرودهایی هستند که در آنها ستایش ایزدان قدیم ایرانی مطرح شده است. یشت‌ها از نظر قدمت، سبک و مطالب یکسان نیستند؛ همچنین نام برخی از آنها با مضمونشان مطابقت ندارد. هر یشت به بخش‌هایی به نام «کرده» تقسیم می‌شود؛

یشت‌ها ادامه مطلب

دساتير آسماني، دين نامه جعلي زرتشتيان

دساتیر آسمانی، دین نامه جعلی زرتشتیان

اشاره دساتیر آسمانی نام کتابی است جعلی منسوب به زرتشتیان، که مدت های مدیدی دانشمندان و پژوهشگران شرق و غرب به بحث وجدل پیرامون آن مشغول بودند از این میان گروهی موافق و اکثریت مخالف قدمت واصالت آن بودند. چندی پیش

دساتیر آسمانی، دین نامه جعلی زرتشتیان ادامه مطلب

آخرت شناسي اسلامي و زرتشتي

آخرت شناسی اسلامی و زرتشتی

اشاره پژوهش های تطبیقی درباره دو دین اسلام و زرتشت، کاری است بیش و کم، بر زمینْ مانده. گفته های جانب دارانه و حُکم های کُلی گویانه، البته بسیارند; اما بیشتر، متأسفانه، ریشه به نارواداری ها و برتری جویی ها

آخرت شناسی اسلامی و زرتشتی ادامه مطلب

مزدك؛ اصلاح طلبي و فروپاشي

مزدک؛ اصلاح طلبی و فروپاشی

سرآغاز  هنگامی که ابوعلی حسن بن علی بن اسحاق طوسی، ملقّب به خواجه نظام الملک قلم به دست گرفت تا شرحی در احوالِ مزدکیان بنویسد، بیش از هر چیز در دل داشت تا نشان دهد «بَواطنه» نخستین کسان نیستند که

مزدک؛ اصلاح طلبی و فروپاشی ادامه مطلب

معماي توحيد زرتشتي

معمای توحید زرتشتی

اشاره در میان مناقشه‌های گوناگون که درباره دین زرتشتی ‌کرده‌اند، از دیرباز ، موضوع توحید دارای جایگاه ویژه‌ای بوده است. این موضوع‌ نه تنها دین‌پژوهان را به خود مشغول داشته است ، بلکه همچنین زبان‌شناسان ، تاریخ‌نگاران ، اهل کلام

معمای توحید زرتشتی ادامه مطلب

سيماي نماز در آيين زرتشتي و صابئي

سیمای نماز در آیین زرتشتی و صابئی

یکی از بخش‌های بسیار مهم ادیان الهی، مناسک و عبادیّات است که شامل یک سلسله اعمال مقدّس است که پیروان آنها، از طریق آن به پرستش خداوند می‌پردازند. پرستش خداوند شیوه‌های گوناگونی از قبیل حج، نماز، قربانی، نذر و… دارد

سیمای نماز در آیین زرتشتی و صابئی ادامه مطلب

سوشيانت موعود زرتشت و مقايسه آن با موعود اديان بزرگ ( يهود، مسيحيت، اسلام)

سوشیانت موعود زرتشت و مقایسه آن با موعود ادیان بزرگ ( یهود، مسیحیت، اسلام)

   موضوع این مقاله سوشیانت (موعود دین زرتشت) و بررسی شباهت ها وتفاوت ها میان این موعود و سایر موعودها در ادیان بزرگ جهان (اسلام – مسحیت یهود) است.              ? طرح مساله روش موضوع این مقاله

سوشیانت موعود زرتشت و مقایسه آن با موعود ادیان بزرگ ( یهود، مسیحیت، اسلام) ادامه مطلب

زمان ظهور زرتشت از نگاهي ديگر

زمان ظهور زرتشت از نگاهی دیگر

منابع سنّتی تاریخی، زمان ظهور زرتشت (۱) را درست ۲۵۸ سال پیش از اسکندر، و در عهد گشتاسب، پدر داریوش اوّل هخامنشی، آورده اند. به این ترتیب و با وجود انبوه کاوشهای پیگیرانه ، می توان گفت که زمان دقیق

زمان ظهور زرتشت از نگاهی دیگر ادامه مطلب

زردشتي‌گري؛ توحيدي يا ثنوي؟

زردشتی‌گری؛ توحیدی یا ثنوی؟

، سال اول، شماره سوم، تابستان ۱۳۸۹، ص ۲۳ ـ ۴۶ Ma’rifat-i ?dyan, Vol.1. No.3, Summer 2010 زردشتی‌گری؛ توحیدی یا ثنوی؟چکیده آیین زردشت، در طول تاریخ با فرازونشیب‌های فراوانی رو به رو شده و در این مسیر، تجربیات گوناگونی را

زردشتی‌گری؛ توحیدی یا ثنوی؟ ادامه مطلب

دوگرايي‌ ايراني‌ به‌ روايت‌ اقبال‌ لاهوري‌

دوگرایی‌ ایرانی‌ به‌ روایت‌ اقبال‌ لاهوری‌

زردشت‌ در تاریخ‌ اندیشه‌ آریاییان‌ ایرانی‌، نخستین‌ پایگاه‌ از آن‌ زردشت‌، حکیم‌ ایران‌ باستان‌ است‌. هنگامی‌ که‌ در دشتهای‌ آسیای‌ میانه‌ سرودهای‌ ودایی‌ پرداخته‌ می‌شدند، آریاییان‌ ایران‌ که‌ از گشت‌ و گذار دائم‌ به‌ تنگ‌ آمده‌ بودند، به‌ زندگی‌ سکونی‌

دوگرایی‌ ایرانی‌ به‌ روایت‌ اقبال‌ لاهوری‌ ادامه مطلب

نقش موبدان در نگهداري و پويايي دين اهورايي اشوزرتشت

نقش موبدان در نگهداری و پویایی دین اهورایی اشوزرتشت

سرزمین اهورائی ایران که بنیان گزار بسیاری از علوم و فلسفه علمی بوده است، در طول تاریخ مورد هجوم مختلف قرار گرفته و بارها ویران و دوباره سازی شده است، و موجب شگفتی بسیار است که هرچند بخش سخت افزاری

نقش موبدان در نگهداری و پویایی دین اهورایی اشوزرتشت ادامه مطلب

پيشازرتشتيان‌ به‌ روايت‌ شهرستاني‌

پیشازرتشتیان‌ به‌ روایت‌ شهرستانی‌

معنای‌ مجوس‌ و کیومرث‌ ۱۰-۱- ابتدا لازم‌ به‌ گفتن‌ است‌ که‌ (به‌ روایت‌ دکتر محسن‌ ابوالقاسمی‌ در کتاب‌ دینها و کیشهای‌ ایرانی‌ در دوران‌ باستان‌) magus از فارسی‌ باستان‌ به‌ صورت‌ magous به‌ یونانی‌ راه‌ یافته‌ و از طریق‌ سریانی‌

پیشازرتشتیان‌ به‌ روایت‌ شهرستانی‌ ادامه مطلب

مسئله تحويل سال و به رسميت نشناختن نوروز در دين زرتشتي

مسئله تحویل سال و به رسمیت نشناختن نوروز در دین زرتشتی

پیشینه نوروز نوروز به مانند جشن شب یلدا یا شب چله، جشن بهاربُد و دیگر جشن های گاهنباری که در آغاز و میانه فصل ها برگزار می شده اند، جشنی برگرفته از زمان و طبیعت است. برای دانستن سرآغاز پیدایش

مسئله تحویل سال و به رسمیت نشناختن نوروز در دین زرتشتی ادامه مطلب

كيش زرتشت

کیش زرتشت

اشاره این نوشتار بخشی است از مقاله کیش زرتشت نوشته پروفسور مری بویس که در بخش آغازین آن به زرتشت، پیشینه نگارش در میان زرتشتیان، متون مقدس بهویژه اوستا، و ترجمه و تدوینِ تقریبی تمام آثار پهلوی اشاره کرده، سپس گذرا

کیش زرتشت ادامه مطلب

آيين زرتشت

آیین زرتشت

    زرتشت مردی حکیم و دانشمندی برگزیده بود و تعلیمات اخلاقی و علمی او از قبیل طب و نجوم برای عموم طبقات ان عصر مفید بوده است. مذهب زرتشت در عهد ساسانیان مذهب رسمی ایرانیان گشت. زرتشت در یکی از

آیین زرتشت ادامه مطلب

يشت‌ها (3)

یشت‌ها (۳)

(۱۴) بهرام یشت (Bahr?m Ya?t)  دارای ۲۲ کرده و ۶۴ بند در ستایش بهرام، ایزد پیروزی، است. بند ۱ تا ۲۷ در مورد تجلی بهرام در ده کالبد سخن می‌راند؛[۹۰] فرّه نیز گاه در بعضی از این کالبدها ظاهر می‌شود.[۹۱]

یشت‌ها (۳) ادامه مطلب

مانويان

مانویان

بنیان‌ تفکر مانی‌ ۱-۱- مانی‌ ، یک‌ روحانی‌ زرتشتی‌ بود که‌ مدعی‌ وحی‌ شد و مذهبی‌ التقاطی‌ پدید آورد. او آراء ادیان‌ زرتشت‌ و بودا و مسیحیت‌ و عرفان‌ سویی‌ را در هم‌ آمیخت‌. وی‌ وجود شر را با نظریه‌

مانویان ادامه مطلب

كنتويان‌ به‌ روايت‌ شهرستاني‌

کنتویان‌ به‌ روایت‌ شهرستانی‌

کنتویان‌ که‌ بودند؟ ۵-۱- گروهی‌ از متکلمان‌ حکایت‌ کنند که‌ کنتویان‌ پندارند که‌ اصول‌ سه‌ است‌: آتش‌ و خاک‌ و آب‌. و همانا موجودات‌ از این‌ اصول‌ حادث‌ شده‌اند، نه‌ دو اصلی‌ که‌ ثنویه‌ اثبات‌ کرده‌اند. گویند: آتش‌ به‌ طبع‌

کنتویان‌ به‌ روایت‌ شهرستانی‌ ادامه مطلب

شرح‌ نخستين‌ مبارزه‌ مذهبي‌ در ايران‌ (به‌ روايت‌ داندامايف‌)

شرح‌ نخستین‌ مبارزه‌ مذهبی‌ در ایران‌ (به‌ روایت‌ داندامایف‌)

مغها که‌ بودند؟ ۹-۱- نخستین‌ مبارزه‌ مذهبی‌ در تاریخ‌ ایران‌ باستان‌ در سالهای‌ ۵۲۲-۵۲۱ قبل‌ از میلاد اتفاق‌ افتاد. داریوش‌ در بین‌ اقدامات‌ منفی‌ « بردیا » (گائوماتا – گئوماتا) تجدید بنای‌ معابد را جزو اقدامات‌ مثبت‌ خود قلمداد می‌نماید.

شرح‌ نخستین‌ مبارزه‌ مذهبی‌ در ایران‌ (به‌ روایت‌ داندامایف‌) ادامه مطلب

ديصانيان‌ به‌ روايت‌ شهرستاني‌

دیصانیان‌ به‌ روایت‌ شهرستانی‌

دیصانیان‌ کیانند؟ ۳-۱- دیصان‌ در سریانی‌ «بار دیصان‌» نامیده‌ شده‌ است‌. «بار» در سریانی‌ به‌ معنی‌ «پسر» است‌. در عربی‌، علاوه‌ بر «دیصان‌»، «باردیصان‌» و «ابن‌ دیصان‌» هم‌ به‌ کار رفته‌ است‌. ابن‌ دیصان‌ در سال‌ ۱۵۴ میلادی‌ در کنار

دیصانیان‌ به‌ روایت‌ شهرستانی‌ ادامه مطلب

پیمایش به بالا