بسم الله الرحمن الرحیم
کارشناس: استاد رفیعی
عنوان: سلسله مباحث اخلاقی و سبک زندگی اولیای الهی، حضرت ابراهیم (ع)، قسمت دوم
موضوع بحث: صفات و اخلاق انبیای الهی (ع) در قرآن
اشاره به ویژگی های حضرت ابراهیم (ع)
إِنَّ إِبْرَاهِيمَ لَحَلِيمٌ أَوَّاهٌ مُنِيبٌ:
به راستی که ابراهیم بسیار بردبار و دلسوز و روی آورنده [به سوی خدا] بود. (سوره هود آیه 75)
ویژگی های حضرت ابراهیم (ع):
- أَوَّاهٌ به معنای: حزن و اندوه قلبی!
حضرت ابراهیم (ع) از درون حزن و اندوه داشتند.
انواع حزن و اندوه: الف) حزن مثبت ب) حزن منفی
أَلَا إِنَّ أَوْلِيَاءَ اللَّهِ لَا خَوْفٌ عَلَيْهِمْ وَلَا هُمْ يَحْزَنُونَ
آگاه باشید! یقیناً دوستان خدا نه بیمی بر آنان است و نه اندوهگین می شوند (سوره یونس، آیه 62)
یعنی: اولیای خدا و دوستان خدا حزن و اندوهی ندارند.
انواع حزن منفی: حزن و اندوه خوردن برای ثروت دیگران (چرا دیگران دارند ولی ما نداریم)، حزن و اندوه خوردن برای فقدان دنیا (چرا ماشینم خراب شده است)، حزن برای چیزهایی که از دست رفته اند و…
انواع حزن مثبت:
- حزن و اندوه برای یاد خدا:
وَلِمَنْ خَافَ مَقَامَ رَبِّهِ جَنَّتَانِ: و برای کسی که از مقام پروردگارش [که احاطه و تسلّط او بر ظاهر و باطن هستی است] بترسد دو بهشت است. (سوره الرحمن، آیه 46)
- حزن برای روز قیامت:
إِنَّا نَخَافُ مِنْ رَبِّنَا يَوْمًا عَبُوسًا قَمْطَرِيرًا: ما از پروردگارمان در روزی که روز عبوس و بسیار هولناکی است می ترسیم (سوره انسان، آیه 10)
- حزن در هنگام دعا: در مواقع دعا کردن، با حالت حزن و اضطرار از خداوند چیزی بخواهید.
- حزن برای از دست رفتن فرصت ها
- حزن برای عاقبت بخیری
بعضی از اقسام حزن بازدارنده و منفی است. اما برخی دیگر نشاط آور است.
زمانی که انسان بر اندوه و مصائب حضرت اباعبدالله الحسین (ع) اشک می ریزد، بعد از آن نشاط ایجاد می کند.
أَوَّاهٌ در روایات به معنای دعاه هم آمده است، یعنی کسی که خیلی پردعاست.
حزن و اندوه مثبت موجب رشد است.