نماز شب – عدم توفیق

پرسش. مدتی است با اینکه گناهی مرتکب نشده ‏ام نماز شب من فوت می‏شود. علت آن چیست؟

پاسخ: اینکه بگویی به طور قطع گناهی مرتکب نشده‏ام، محل تأمل است؛ چون گاهی انسان گناهی را مرتکب می‏شود و خود از آن بی خبر است یا توجه ندارد. پس نیاز به بررسی بیشتری دارد که با واقع‏بینی و دقت بیشتر همراه باشد. گاهی گناهان قلبی و ظن بد نسبت به یک مؤمن باعث بی توفیقی می‏شود.

نکته دوم اینکه تنها گناه علت فوت نماز شب نیست بلکه گاه رعایت نکردن ساعات خواب، نوع غذا و وضع روحی قبل از خواب موجب این بی توفیقی می‏شود. خوابیدن وسط روز (قیلوله)، نخوردن غذای سنگین در شب، تنظیم مناسب ساعت خواب در شب می‏تواند به شما در بیداری برای نماز شب  کمک کند. بنابراین از قبل برنامه‏ریزی کنید تا وضعیت جسمی شما توانایی بیدار شدن داشته باشد؛ افزون بر اینکه اگر با حالت کسالت از خواب بلند شوی، توان وحال خواندن نماز با معنویت را نخواهی داشت. در ضمن به انجام ندادن گناه  هم توجه کند که به آن در سیره علمای اخلاق «مراقبه» گویند؛ مواظبت بر اینکه گناه کبیره نکند و بر گناه صغیره اصرار نورزد. در روایت از امیرمؤمنان  علی علیه‏ السلام نقل شده است که در پاسخ مردی که پرسید: چرا از نماز شب محروم شده ‏ام؟ فرمود:أَنْتَ رَجُلٌ قَدْ قَیَّدَتْکَ ذُنُوبُک؛   
تو مردی هستی که گناهانت تو را به زنجیر کشیده ‏اند.(الکافی، ج ۳، ص ۴۵۱.)  
توجه به برکات نماز شب نیز در همت برای بیداری مفید خواهد بود. در روایت است که نماز شب صورت را زیبا می‏کند و اخلاق را نیکو می‏کند و مؤمن نمازگزار را خوشبو می‏کند و رزق را وسعت می‏بخشد و بدهکاری را ادا می‏کند و غم و غصه را از انسان دور کرده، چشم را بیناتر می‏کند.(بحارالانوار، ج ۸۴، ص ۱۵۳.)