در انتخاب همسر، چه معيارهايي را در نظر داشته باشيم؟

نوع نگاه و بينش شما و طرف مقابلتان به ‌‌موارد و مسائل مختلف زندگي، روابط فردي و اجتماعي، نحوه‌ي برخورد با نزديکان، اين‌که طرفين چه قدر مسئولیت‌پذیر هستيد، چه قدر انعطاف‌پذيري داريد، به چه ميزان به استقلال يا وابستگي توجه داريد، در کارها چه ميزان ثبات فکري و احساسي از خود بروز مي‌دهيد، به مسائل اخلاقي، اعتقادي و ديني چگونه مي‌انديشيد، طرفين هر کدام چه تعداد ‌دوست داريد، دوستان صميمي‌تان چه ويژگي دارند، آيا خودتان درون‌گرا يا برون‌گرا هستيد؟ طرف‌ مقابل شما چه طور، بيماري‌هاي جسمي، ‌رواني و معلوليت در فرد و در خانواده‌ي خود و طرف مقابل و…
در انتخاب همسر مي‌بايست هدف‌هایمان مشخص بوده و برنامه‌ي معيني براي زندگي مشترک داشته باشيم. براي شناخت طرف مقابل و شناساندن خود و خواسته‌ها و ایده‌هایتان به او، نبايستي کلي‌نگري کرد و يا با يک يا دو ويژگي، همسر خود را انتخاب نمود چرا‌که پرسش‌ها و پاسخ‌هاي کلي، اغلب ما را به هدف نمي‌رسانند و چشم‌انداز روشني ‌ارائه‌ نمي‌دهند و ويژگي‌هاي فردي و اجتماعي طرفين به‌طور دقيق، مشخص نشده و در ابهام باقي مي‌ماند.
قبل از هر چيز بايد بدانيم که معيار انتخاب همسر ‌نزد زنان و مردان متفاوت است:
زنان در انتخاب همسر، مسائل بسياري ‌از‌جمله وضعيت مالي فعلي و احتمالي آينده، موقعيت اجتماعي، شغلي، هويتي فرد مورد نظر و اين‌که آيا در آينده پدر خوبي براي فرزندانشان خواهد بود ‌يا نه و‌… را در نظر مي‌گيرند.
مردان سريع‌تر و راحت‌تر در صدد ازدواج با زن دلخواه خود برمي‌آيند!
براي اين‌که ازدواج موفقي داشته باشيد، مي‌بايست به ارزش‌ها و شباهت‌هاي مشترک و مشابه خود و همسرتان در همه‌ي زمينه‌ها توجه کنيد‌ چرا‌که هر‌قدر از لحاظ معيارها و ارزش‌ها، انديشه‌ها، عواطف و رفتارها، بيش‌تر به هم شبيه باشيد، به عبارت ساده، هر‌قدر از لحاظ باورها و ارزش‌هاي ذهني، نگرش مشترک به زندگي، سنت‌ها، رسوم‌، باورهاي عمومي و علايق، ‌تشابه و نقاط مشترک بيش‌تري با يکديگر داشته باشيد، راحت‌تر خواهيد توانست‌ بين خواسته‌ها، نيازها و رفع نیازهایتان، تعادل و توازن ايجاد کنيد و زندگي مشترک آرام‌تر، موفق‌تر و پايدارتري را تجربه نماييد.
در انتخاب همسر توجه کنيد که:
– نگرش و بينش طرف مقابل به زندگي، مثبت است يا منفي؟ (سعی کنید کسي را به همسري انتخاب کنيد که مثبت اندیش باشد تا توانمندي‌هاي خود و شما را بيشتر مورد توجه قرار دهد، يک محيط سرشار از شادکامي، آرامش و امنيت به وجود آورد و زندگي زيباتري را همراه با عشق بيشتري با شما تجربه کند.)
– آيا خودش را دوست دارد؟ (بايد توجه داشت کسي که خود را به‌طور عميق‌ دوست نداشته باشد، نمي‌تواند ديگري را به‌‌طور واقعي دوست بدارد.)
– آيا از عزت نفس و اعتماد‌به‌نفس کافي برخوردار است تا بااحساس بهتر با شما ارتباط مؤثري برقرار نماید؟ (کساني که از اعتمادبه‌نفس بالايي برخوردار باشند، احساس خوبي نسبت به خود داشته و به خود عشق مي‌ورزند و به‌راحتي اميدها، آرمان‌ها، ترس‌ها و ضعف‌هاي خود را بيان مي‌کنند اما افراد ضعيف، خود را پشت نقاب، پنهان مي‌سازند و راجع به اميدها، آرزوها، ضعف‌ها و ترس‌هاي خود، کم‌تر سخن مي‌گويند.)
– در انتخاب همسر، توجه کنيد که هدف‌هاي فعلي و آينده‌ي فرد مورد نظر کدام‌اند و براي رسيدن به آن‌ها، چه راه‌هايي را پيش‌بيني مي‌کند؟ ‌آيا فردي کوشا و قابل اطمينان است؟ (افرادي که هدف‌هاي مشخصي نداشته باشند، نخواهند توانست در زندگي، موفقيت بزرگي کسب کنند.)
– آيا در گفتار و رفتارش صادق است؟ (صادق و روراست بودن، ارزش‌هاي مهمي هستند که در تداوم زندگي مشترک، نقش اساسي بازي مي‌کنند.)
– آيا به آنچه که هست، افتخار مي‌کند؟ از رشد فکري و عاطفي بالايي برخوردار است؟ از لحاظ جسماني و عاطفي چه قدر به خود احترام مي‌گذارد؟ آيا به ديگران اجازه مي‌دهد با او بدرفتاري کنند؟ آيا شما با او احساس امنيت مي‌کنيد؟
– در برخورد با مسائل، چه قدر مسئولیت‌پذیر و انعطاف‌پذير است؟ براي ايجاد تفاهم با خود و ديگران چه قدر کوشش مي‌کند؟ آيا قدرشناس است؟ راجع به استقلال يا وابستگي چگونه فکر مي‌کند؟ شيوه‌ي ارتباطش با افراد خانواده و ديگران چگونه است؟
– به دختران و پسران توصيه مي‌شود ‌اگر در خانواده‌ي پدرسالار و يا مادر سالاری بزرگ شده‌ايد، سعی کنید همسرتان نيز در شرايط مشابه شما بزرگ شده باشد تا کشمکش‌ها و اختلاف‌هاي بسيار شديد با او نداشته باشيد.
– سن ازدواج و اختلاف سن با همسر مورد نظر، در حد معقول است يا نه؟ اگر دختر و پسري در سن کم با هم ازدواج کنند، به‌طور معمول در زندگي زناشويي، با دشواري‌هاي بيش‌تري روبه‌رو خواهند شد. در مورد اختلاف سن دختر و پسر، بايستي گفت ‌اگر اختلاف بيش از حد معقول باشد، تجربه نشان داده که مشکلات حاکم بين زوجين، بيشتر خواهد بود. در صورتي که حدود 3 – 4‌سال مرد از زن بزرگ‌تر باشد، مناسب‌تر است.
– زن و شوهري که از نظر بهره‌ي هوشي و هوش هيجاني نزديک به هم باشند، در زندگي مشترک، با گرفتاري‌هاي کم‌تري روبه‌رو مي‌شوند. بنابراين در انتخاب همسر، به‌طور حتم به نزديک بودن ضريب هوشي و معلومات خود به فرد مورد نظر توجه کنيد، اگر هر دو داراي ‌بهره‌ي هوشي بالا، هر دو متوسط يا هر دو پايين باشيد، خيلي راحت‌تر زندگي خواهيد کرد.
– به افراد باايمان و معتقد به ارزش‌هاي ديني توصيه مي‌شود که در انتخاب همسر، فرد مذهبي را به همسري انتخاب کنند چراکه اگر يکي از زوجين، مذهبي و ديگري پایبند به تعاليم ديني نباشد، در زندگي مشترک، مسائل و مشکل‌هاي زيادتري را تجربه خواهند نمود.
– صفات شخصي و هويتي فرد مقابل، جزو مهم‌ترين مسائلي است که بايد مورد دقت و بررسي قرار گيرد: آيا حسابگر است يا خسيس، دست و دل‌باز است يا ولخرج؟ اهل مطالعه و تفکر است يا از آن گريزان مي‌باشد؟ اهل گردش و تفريح است يا منزوي و بي‌علاقه و گوشه‌گير مي‌باشد؟ پرخاشگر، مضطرب، داراي سوء‌ظن، زودرنج، کج‌خلق، ترسو، افسرده و… است يا برعکسِ آن مي‌باشد؟ آيا در کارها بسيار سخت‌گير است و يا با مسائل به‌راحتي برخورد مي‌کند و…
به نشانه‌ها و علامت‌ها توجه شود، با پرسش و دقت در نشانه‌ها مي‌توان تا حدودي به مسائل و مشکل‌ها پي برد؛ در اين راستا کمک گرفتن از مشاوران و روان‌شناسان خبره، ضروري بوده و توصيه مي‌شود.
جالب است بدانيم:
همان‌طوري که از نظر شکل ظاهري، ‌بچه‌ها شبيه مادر و پدرشان هستند، از نظر ويژگي‌هاي فردي و اخلاقي نيز به‌طور معمول شبيه آنان مي‌شوند: افرادي که در کودکي تنش و مشکلات فراواني داشته و با خشونت‌هاي عاطفي و بدني بزرگ شده باشند، امکان دارد به‌راحتي در بزرگ‌سالي به فردي خشن، پرخاشگر و ناسازگار مبدل شوند.
خانم‌ها و آقايان بدانند که:
بسياري از عقيده‌ها و الگوهاي زندگي‌مان را از مادر، پدر و اطرافيان خود مي‌گيريم و وقتي خود، مادر يا پدر مي‌شويم، آن‌ها را به کار مي‌بنديم. اگر از کودکي بشنويم که ازدواج محدوديت و مانع رشد مردان و زنان است!… يا برعکس ازدواج باعث رشد و شکوفايي استعدادها مي‌شود… رابطه‌ي جنسي چيز کثيفي است… يا داشتن رابطه‌ي جنسي باعث آرامش و بروز هيجان‌ها مي‌شود… مردان احمق هستند، زنان ديوانه… براي ايجاد رابطه‌ي بهتر با همسر بايد کاري کرد… و يا اين‌که ازدواج يک امر اجباري است و بايد آن را تحمل نمود… زندگي مشترک بسيار لذت‌بخش و پرهيجان است يا جهنم آرزوهاست و…
برحسب اين‌که افکار مثبت و منفي را که از والدين و اطرافيان خود ياد گرفته و به آن‌ها اعتقاد پيدا کرده باشيم، عملاً آن را در زندگي مشترک خود به کار خواهيم بست.
نکته‌ي مهم: براي اين‌که بدانيد با کسي که ازدواج مي‌کنيد دچار اختلال شخصيتي است يا نه، قبل از عقد، يک دوره‌ي مشاوره داشته باشيد. در مشاوره، مشخص مي‌شود دو طرف از نظر شخصيتي چه ويژگي‌هايي دارند،‌آيا از اختلال شخصيتي رنج مي‌برند يا نه، پس از اطلاع يافتن از سلامتي هم، مي‌توانيد همديگر را به همسري انتخاب کنيد.
– در انتخاب همسر، بسياري از افراد، تحت تأثير الگوها و فرهنگ حاکم بر جامعه‌ي خويش قرار دارند و به ارزش‌ها و معيارهاي واقعي خويش، به‌صورت واضح آگاهي ندارند و در بسياري از موارد، مي‌دانند چه نمي‌خواهند ولي به‌طور دقيق نمي‌دانند چه مي‌خواهند! در‌نتيجه جذب آن چيزي‌‌هايي مي‌شوند که نمي‌خواهند!
– بايد بدانيم که انسان کامل و بدون عيب در دنيا وجود خارجي ندارد بنابراین در انتخاب همسر، به دنبال يک انسان کامل گشتن، کار بیهوده و عبث است.
– بايد بدانيم عشق و دوست داشتن براي داشتن يک زندگي زناشويي خوب، کافي نيست. عشق، تحمل مشکل‌ها و موانع را براي انسان آسان مي‌سازد و انگيزه‌اي قوي ‌براي رفع آن‌ها مي‌شود ولي نمي‌تواند از بروز مسائل و مشکلات متعدد جلوگيري به عمل آورد. اگر آگاهي و مهارت‌هاي لازم جهت رفع نيازهاي آشکا‌ر و پنهان خود و همسر نداشته باشيد و نتوانيد آن نیازها را به‌صورت درست برطرف ‌کنيد، در زندگي مشترک دچار مشکلات متعدد خواهيد شد ‌و همين عشق، به نفرت تبديل خواهد شد.
– و براي اين‌که خود را در مسير ازدواج موفق قرار دهید، 10 ويژگي که مي‌خواهيد همسرتان داشته باشد را به‌صورت مثبت بنويسيد و آن‌ها را از 10 تا 1 برحسب اهميت، اولويت‌بندي کرده و امتياز بدهيد، به‌عنوان مثال به مهم‌ترين ويژگي موردنظر، 10 امتياز بدهيد، به ويژگي مهم بعدي 9 و به ترتيب 8، 7 و… امتياز بدهيد. 3 مورد اول که بيش‌ترين امتياز را به آن‌ها داده‌ايد، خواسته‌هاي اصلي شما از زندگي مشترکتان را تشکيل مي‌دهد؛ بنابراين آن 3‌مورد را با خط درشت بنويسيد و هر روز چند بار آن‌ها را بخوانيد، از آن موارد تصويرسازي ذهني کنيد، ‌مراسم عقد، عروسي و فرم زندگی که مي‌خواهيد داشته باشيد را با تمام جزئيات، به تکرار در ذهنتان ترسيم کنيد تا ذهنتان بپذيرد که به‌طور واقعي مي‌خواهيد همسري با آن مشخصات داشته باشيد.
طبق قانون جذب، اگر ذهنتان برحسب تکرار، موردي را پذيرفت و باورش شد، به شما کمک مي‌کند تا همسري با ويژگي‌هايي که مي‌خواهيد، بيابيد.
دکتر میر عمادالدین فريور