نقش شما در نقاشیها
پنج پرسش مهم که والدين درباره نقاشي فرزندشان ميپرسند
ترجمه: سميه مقصودعلي
براي آغاز نقاشي كشيدن هيچ سن استانداردي وجود ندارد. بعضي بچهها اصلاً نقاشي نمیکشند و بعضي بهندرت دست به قلم میبرند، اما اين موضوع ارتباطي به خوب يا بد بودن تخيل آنها ندارد. درباره نقاشي كودكان، سؤالهای بسياري در ذهن والدين وجود دارد. شايد اين سؤالها ذهن شما را هم درگير كرده باشد:
- هميشه بايد بگوييم چه نقاشي زيبايي؟
اين موضوع کاملاً به مفهومي كه از زيبايي داريم، برمیگردد. اگر كودك شما تمام تلاشش را براي كشيدن يك طرح زيبا انجام داده، بايد به او بگوييد نقاشیاش زيباست. فراموش نكنيم نقاشيها آينه رشد فرزندمان هستند. گاهي بيتوجهي، بيحوصلگي و ناهماهنگي در نقاشي كودكان به چشم میخورد با اين حال بهتر است قبل از بيان هر حرفي، در مورد آنچه ميخواهيم بگوييم، فكر كنيم.
پيشنهاد: خود را هميشه مجبور به دروغ گفتن نكنيد. اگر نقاشي كودكتان زيبا نيست، به او بگوييد، اما با ظرافت و احتياط، طوري که کودک دلسرد نشود.
- آيا بايد نقاشي كودكان را نگه داشت؟
وقتي كودكتان نقاشي میکشد و آن را به شما تقديم میکند، يعني اين هديه مخصوص شماست. هديه را به خصوص همان لحظه دور نيندازيد. میتوانید بعضي از آنها را نگهدارید و وقتي كودكتان بزرگ شد به او نشان دهيد؛ البته فقط نقاشیهایی كه به نظرتان زيباست نگه نداريد. ممكن است چيزي كه به نظر شما جذاب و زيباست، به نظر او اينطور نباشد.
پيشنهاد: نقاشیهای كودكتان را حداقل براي يكي دو سال نگه داريد و بعد از اين مدت آنها را دوباره به او نشان دهيد. اين كار به پيشرفت او در نقاشي كمك میکند.
- آيا میتوان نقاشي کودکان را تحليل کرد؟
نقاشي کودکان درواقع توليدات ناخودآگاه آنها در طول روز است. شخصيت كودكان روزبهروز در حال تغيير است. اگر امروز كودكي دو درخت بزرگ را در كنار دو درخت كوچك رسم میکند، شايد منظورش خانواده باشد شايد هم نه. لازم نيست هميشه به دنبال تحليل نقاشي كودكان باشيم، اما بهتر است به آنها توجه كنيم. اگر كودك صحنه جنگ يا سلاح يا خون میکشد، نبايد فوراً نگران شويم. همه ما از درون گرفتار سياهي هستيم و بايد بهنوعی آن را بيرون بريزيم. اجازه بدهيد آزاد باشد و نقاشي كند.
پيشنهاد: كودكان از طريق نقاشي احساساتشان را نمايان میکنند. اجازه بدهيد خود كودك درباره صحنهاي كه كشيده برايتان حرف بزند.
- كودكم هميشه يك طرح ثابت میکشد؛ اين طبيعي است؟
برخي بچهها هميشه خانه میکشند يا هميشه طبيعت را رسم میکنند. در بيشتر موارد هدف آنها رسم زندگي روزمره يا چيزي است كه به آن علاقه وافر دارند. تكرار رسم يك شكل جاي نگراني ندارد حتي برعكس مهارت آنها را افزايش ميدهد و اعتمادبهنفسشان را بالا ميبرد اما اگر فرزندتان هميشه صحنههای سياه و خشن رسم میکند و علائم ديگري نظير نمرههاي پايين در مدرسه يا رفتار نامناسب را در خانه از او ميبينيد، بهتر است به يك روانشناس مراجعه كنيد.
پيشنهاد: كودكان معمولاً چيزي را بيشتر میکشند كه بيشتر دوست دارند. شايد بتوانید بين نقاشیهای او و برنامه موردعلاقهاش در تلويزيون ارتباطي بيابيد.
- آيا دست بردن در نقاشي كودكان درست است؟
آدمكي با هشت انگشت، خورشيدي به رنگ قرمز… گاهي نقاشي كودكان چيزي فراي حقيقت است. درواقع كودكان آنچه از حقيقت ميدانند، نقاشي میکنند نه آنچه را واقعاً میبینند. براي آنها خانه هميشه سقفي مثلثي دارد گرچه در خانهاي با سقفي صاف زندگي میکنند. اگر كودكتان اجازه دخالت ميدهد، میتوانید در نقاشي او دست ببريد و يك گل، خانه يا آدم به آن اضافه كنيد.
پيشنهاد: نگاه خودتان را به فرزندتان تحميل نكنيد. كودكان به خصوص در سن 10تا9 سالگي دوست دارند آنچه خود از واقعيت میبینند، ترسيم كنند. دخالت شما در نقاشي آنها میتواند باعث كاهش اعتمادبهنفسشان شود.
كودكم استعداد نقاشي دارد
وقتي مادر و پدر مدام به فکر پرورش فكري كودك باشند از همان ابتدا كودك را به تدریج با قلم و كاغذ و مداد رنگی آشنا میکنند و خودشان هم نقاشي میکشند تا كودك ببيند. كودك اگر استعداد ذاتي نقاشي هم داشته باشد تا كاري را نبيند، انجام نميدهد. معمولاً كودكاني توانايي نقاشی كشيدن دارند كه زمينه يادگيري در آنها ايجاد شده و مادر و پدر خود علاقهمند به نقاشی باشند.
شايد كودكي كه استعداد دارد قلمي به دست بگيرد، در و ديوار را خطخطي كند اما در صورتي اين استعداد شكوفا ميشود كه مادر صفحه كاغذي در اختيار او بگذارد تا با ماژيك روي آن نقاشي كند. بايد امكانات لازم را در اختيار كودك گذاشت و او را تشويق كرد تا ادامه دهد. هيچ سن خاصي براي شروع يادگيري نقاشي وجود ندارد. به محض آنكه كودكي مداد را لمس میکند و مادر و پدر را ميبيند كه به اين كار ميپردازند، میتواند نقاشي كند، اما فراموش نكنيم كه نبايد به زور نقاشی کشیدن را به كودك ياد داد، بلكه بايد ديد كودك به چه كاري علاقهمند است و استعداد او را در همان زمينه شكوفا كرد.