پرسش. نقش مهريه در استحكام خانواده چيست؟ آيا انتخاب مهريه بسيار ميتواند موجب انصراف مرد از طلاق دادن ميشود؟
پاسخ: اولين حق اختصاصي زنان در زندگي خانوادگي مهريه است. مرد براساس طبيعتش كه خواهان همسر است و براي نشان دادن صداقت خود در پيشنهاد خواستگاري و در جهت جلب رضايت زن، متعهد به پرداخت مهريه ميشود. با چنين نگاهي مقدار مهريه نه نشانگر ارزش زن است و نه موجب تضمين دوام خانواده. براساس آيه 4 سوره نساء از نظر اسلام مهريه كاركردهايي دارد؛ از جمله:
1ـ مهريه تنها به زن تعلق ميگيرد و به هيچ يك از پدر يا مادر يا بستگاني كه سرپرستي او را بر عهده داشتهاند، نميرسد. (صَدُ قاتِهِنَّ)
2ـ مهريه هديهاي از سوي مرد به زن است. ( وَآتُوا النساءَ صَدُقاتِهِنَّ نِحْلةً) (در اين آيه از مهريه به نحله تعبير شده است و مراد از نحله، عطيه بدون عوض است.)
3ـ مهريه، مزد زن يا قيمت او نيست؛ زيرا زن با ازدواج به ملكيّت شوهر درنميآيد تا مهريه قيمت او باشد؛ در حالي كه اجر در قبال كار است و مطابق با اندازه كاري كه صورت گرفته است، معين ميشود. ولي زن با اجراي صيغه عقد مالك نصف مهريه ميشود و اگر عمل زناشويي انجام گردد، مالك تمام مهريّه ميشود. افزون بر اينكه اگر مهريه عوض و بهاي بُضْع و زناشويي بود، بايد ذكر مقدار مهريه هنگام عقد شرط صحت عقد باشد؛ در حالي كه عقد ازدواج بدون تعيين و ذكر مهريه صحيح است.
4ـ قرآن مهريه را «صَدُقه» ناميده است؛ يعني چيزي كه نشاندهنده صداقت مرد در ادعاي عشق و محبت به زن است. از سويي ديگر زن مختار و آزاد است كه مهر نخواهد يا همه آن يا بخشي از آن را به مرد ببخشد.
