سایر مقالات

مبنای رعایت و نقض پیمان ها در اسلام و مکاتب بشری

مبنای رعایت و نقض پیمان ها در اسلام و مکاتب بشری

هدف از وضع و رعایت قوانین اجتماعی در جوامع متجدد : جامعه های غیردینی و مخصوصا متمدن و مترقی! هدفی از اجتماع و مقررات اجتماعی جز اینکه هر چه بیشتر و بهتر از مزایای زندگی مادی بهره مند شوند ندارند، بنابراین دلیلی ندارد که به چیزی جز قوانین و مقرراتی که مقاصد مادی ایشان را […]

مبنای رعایت و نقض پیمان ها در اسلام و مکاتب بشری ادامۀ مطلب »

مطابقت وجه استدلالی و واقع بینی بشر با فطرت در اسلام

مطابقت وجه استدلالی و واقع بینی بشر با فطرت در اسلام

فطری بودن شعور استدلالی و واقع بینی انسان : از اینکه بحث و کنجکاوی از علل و اسباب حوادث، و بیان استدلال نظریات قابل تردید و شک، یکی از شئون غریزی و خواص فطری انسان است، تردید نمی توان کرد. انسان «به هر وسیله باشد» چیزهایی را درک می کند و اضطرارا « به طور

مطابقت وجه استدلالی و واقع بینی بشر با فطرت در اسلام ادامۀ مطلب »

مبارزه اسلام با موانع رشد عقلی

مبارزه اسلام با موانع رشد عقلی

اسلام، اجتماع و سعادت انسانی : اسلام برخلاف سایر ادیان (که تعلیمات آنها براساس انزوا و کناره گیری از اجتماع بنا شده، مانند نصرانیت و برهمنی و بوداییت و یا تنها به تربیت طایفه و نژاد خاص چشم همت دوخته باشد، مانند یهودیت) سازمان تعلیم و تربیت خود را یک سازمان اجتماعی جهانی قرار داده

مبارزه اسلام با موانع رشد عقلی ادامۀ مطلب »

هدف آفرينش

هدف آفرينش

يک عده از مجهولات است که انسان از نخستين روزهاي پيدايش و زندگي خود با شعور خدادادي خواه ناخواه به وجود آنها پي برده و با غريزه کنجکاوي که دارد حل آنها را از خود خواسته و از خود مي پرسد آيا جهان هستي خداي آفريننده اي دارد؟ در صورتي که آفريننده اي در کار

هدف آفرينش ادامۀ مطلب »

نقش صدقه و دعا در تغییر سرنوشت

نقش صدقه و دعا در تغییر سرنوشت

قوانین آفرینش استثناء پذیر نیست . اگر تغییراتی در سنتهای جهان مشاهده می شود آن تغییرها معلول تغییر شرایط است و بدیهی است که هر سنتی در شرایط خاص جاری است و با تغییر شرایط، سنتی دیگر جریان می یابد و آن سنت نیز در شرایط خاص خود کلیت دارد. پس تغییر قانون و سنت،

نقش صدقه و دعا در تغییر سرنوشت ادامۀ مطلب »

تأثير مبانى بر شناخت هدف آفرينش

تأثير مبانى بر شناخت هدف آفرينش

يـكـى از امـورى كه در پاسخ (درست يا نادرست ) پرسشهاى ياد شده ، تاءثير بسزايى دارد، چگونگى نگرش به انسان و جهان است . توضيح اينكه هر كس از جهان بينى خاصى پيروى مى كـنـد و در ديـدگـاهـهـاى فـكـرى و عـقـيـدتـى خـود پـايـبـنـد بـه اصـول آن جـهـان بـيـنـى اسـت و در نـگرش به مسايل

تأثير مبانى بر شناخت هدف آفرينش ادامۀ مطلب »

تجلیل و ترغیب قرآن به علم و آموختن آن

تجلیل و ترغیب قرآن به علم و آموختن آن

تجلیل و تمجیدی که قرآن مجید از علم و دانش نموده نظیر آن در هیچ کتاب آسمانی دیگر یافت نمی شود و درین باره همین بس که قرآن زمان توحش اعراب را که عهد پیش از اسلام بود زمان جاهلیت نام نهاده است. قرآن مجید در صدها آیه بطرق مختلفه نام علم و دانش را

تجلیل و ترغیب قرآن به علم و آموختن آن ادامۀ مطلب »

تحلیل عقلانی وجوب تقلید در صورت عدم قدرت استدلال

تحلیل عقلانی وجوب تقلید در صورت عدم قدرت استدلال

سلوک طریق اجتهاد و تقلید یکی از اساسی ترین اجزای برنامه زندگی را در جایی که می داند با اجتهاد عاجز است، با تقلید می پیماید. بنابراین دستور اجتهاد و تقلید در اسلام، ارشاد مردم خواهد بود به سوی روشی که فطرت انسانی به آن هدایت می نماید. رابطه آگاهی ، منفعت و عمل انسانی

تحلیل عقلانی وجوب تقلید در صورت عدم قدرت استدلال ادامۀ مطلب »

تفاوت انسان‏ها در استعداد و نحوه فعالیت از نظر آیات قرآن

تفاوت انسان‏ها در استعداد و نحوه فعالیت از نظر آیات قرآن

در نظامات طبیعی جهان به هیچ جزئی به خاطر اینکه مجموعه جهان زیبا گردد ستم نشده است اختلافها و تفاوتهایی که مجموعه جهان را به صورت یک تابلوی کامل و زیبا درآورده است اختلافهای ذاتی است ، پستها و موقعیتهایی که در آفرینش برای موجودات ، معین شده است مانند پستهای اجتماعی نیست که قابل

تفاوت انسان‏ها در استعداد و نحوه فعالیت از نظر آیات قرآن ادامۀ مطلب »

تعداد آسمان ها از دیدگاه قرآن كریم و دانشمندان

تعداد آسمان ها از دیدگاه قرآن كریم و دانشمندان

در آیات بسیاری با تعبیر سماوات، بر تعداد آسمانها و با واژه های سبع سماوات (فصلت/12)، سبع طرائق (مؤمنون/17) و سبعاً شدادا (نبأ/12) به هفتگانه بودن آنها تصریح شده است. بعضی عدد هفت را در این آیات کنایه از تعداد نامعین و تعداد آسمان ها را به شمار ستارگان می دانند. طنطاوی، با ذکر اجمالی

تعداد آسمان ها از دیدگاه قرآن كریم و دانشمندان ادامۀ مطلب »

تفاوت موجودات به خاطر تفاوت ظرفیتها

تفاوت موجودات به خاطر تفاوت ظرفیتها

در مورد جامعه های بشری، گاهی بین جزء و کل تزاحم پدید می آید یعنی گاهی لازم می آید که به خاطر رعایت صلاح اجتماع، فردی از حقوق خودش محروم گردد ولی در مورد نظامات طبیعی جهان چنین نیست. در اینجا به هیچ جزئی به خاطر اینکه مجموعه جهان زیبا گردد ستم نشده است، اختلافها

تفاوت موجودات به خاطر تفاوت ظرفیتها ادامۀ مطلب »

تأثیر تعالیم قرآن و حدیث در تدوین و تطور معنایی مفاهیم فلسفه اسلامی

تأثیر تعالیم قرآن و حدیث در تدوین و تطور معنایی مفاهیم فلسفه اسلامی

بایستی همبستگی قرآن و حدیث از یک طرف، و فلسفه اسلامی از طرف دیگر، در فهم تاریخ فلسفه اسلامی مورد توجه قرار گیرد به عنوان مثال مسلمانان که از سه هرمس سخن گفته اند و غرب نیز درباره آن از طریق منابع اسلامی شناخت کافی دارد، او را با ادریس یا اینوخ، از پیامبران گذشته

تأثیر تعالیم قرآن و حدیث در تدوین و تطور معنایی مفاهیم فلسفه اسلامی ادامۀ مطلب »

تاریخ ادیان و پیامبران اولوالعزم از نگاه قرآن

تاریخ ادیان و پیامبران اولوالعزم از نگاه قرآن

اجمالی از تاریخ ادیان : مطمئن ترین راه در تحقیق اجمالی پیدایش ادیان که از نظر دینی می توان (بدان) اعتماد نمود، همان است که قرآن کریم اجمالا به بیان آن می پردازد، زیرا از هرگونه خطا و اشتباه و اعمال تعصب و غرض رانی منزه و مبرا است. دین خدا که همان دین اسلام

تاریخ ادیان و پیامبران اولوالعزم از نگاه قرآن ادامۀ مطلب »

جایگاه و نقش هگل در فلسفه غرب

جایگاه و نقش هگل در فلسفه غرب

هگل فیلسوف غامض گو و پیچیده نویسى است که تفسیر دیدگاه هایش در میان متخصصان فن، ماجراى درازدامنى دارد. برخى وى را به اعتقاد به همه خدایى، همه درخدایى و حتى کفر متهم ساخته اند و برخى دیگر وى را ستوده اند؛ اما آنچه پیداست این است که هگل خود را متعهد به مسیحیت لوترى

جایگاه و نقش هگل در فلسفه غرب ادامۀ مطلب »

تفاوت نظر اسلام و اعلامیه حقوق بشر در مورد حق طبیعی انسانها

تفاوت نظر اسلام و اعلامیه حقوق بشر در مورد حق طبیعی انسانها

از نظر قرآن کریم طبیعت در مقابل آدمی عکس العمل نشان می دهد. و لو ان اهل القری آمنوا و اتقوا لفتحنا علیهم برکات من السماء و الارض (اعراف/ 96) اگر مردم قریه ها و جمعها اهل ایمان و تقوا باشند و بشوند، ما می گشاییم برکتهایی را از بالا و پایین، معنوی و مادی

تفاوت نظر اسلام و اعلامیه حقوق بشر در مورد حق طبیعی انسانها ادامۀ مطلب »

امکان اجرای اسلام در دنیای امروز

امکان اجرای اسلام در دنیای امروز

عده ای می گویند: آیا راستی می توان باور کرد که اسلام می تواند جهان بشریت را با در نظر گرفتن وضع حاضر و ترقیات و پیشرفت های حیرت انگیز آن اداره کند و نیازهای موجود را پاسخ دهد؟ و آیا وقت آن نرسیده که بشری که به نیروی دانش در اعماق آسمان می رود

امکان اجرای اسلام در دنیای امروز ادامۀ مطلب »

بروز اختلاف در اجتماع و لزوم هدایت عقل از سوی وحی

بروز اختلاف در اجتماع و لزوم هدایت عقل از سوی وحی

بروز اختلاف و لزوم قانون  : اگر چه انسان اضطرارا در مقام برخورد با همنوعان خود اجتماع تعاونی را پذیرفته و بدین وسیله در حقیقت برخی از آزادی عمل خود را برای نگهداری برخی دیگر فدا نموده است ولی به مجرد بناگذاری اجتماع تعاونی با وجود عدم تعادل و تفاوت فاحش که در مقام موازنه

بروز اختلاف در اجتماع و لزوم هدایت عقل از سوی وحی ادامۀ مطلب »

تأثیر اصل مساوات و واقع بینی در جهان بینی و تعلیم و تربیت اسلامی

تأثیر اصل مساوات و واقع بینی در جهان بینی و تعلیم و تربیت اسلامی

انسانیت واحد در پرتو اصل مساوات : اصل مساوات و تأثیر آن در جهان بینی و تعلیم و تربیت اسلامی این روش نسبت به همه افراد عمومیت خواهد داشت و هیچ گونه فرقی میان سیاه و سفید، زن و مرد، شریف و وضیع، غنی و فقیر، شاه و گدا، قوی و ضعیف، شرقی و غربی،

تأثیر اصل مساوات و واقع بینی در جهان بینی و تعلیم و تربیت اسلامی ادامۀ مطلب »

تأثیرات شناخت خود در شناخت عالم

تأثیرات شناخت خود در شناخت عالم

خودشناسی به معنی این است که انسان مقام واقعی خویش را در عالم وجود درک کند، بداند خاکی محض نیست، پرتوی از روح الهی در او هست، بداند که در معرفت می تواند بر فرشتگان پیشی بگیرد، بداند که او آزاد و مختار و مسؤول خویشتن و مسؤول افراد دیگر و مسؤول آباد کردن جهان

تأثیرات شناخت خود در شناخت عالم ادامۀ مطلب »

اهداف جهاد در اسلام (4)

اهداف جهاد در اسلام (4)

اگر کساني از قبول و رعايت اين حق سرباز زدند ، خداي متعال ، علاوه بر عقاب و عذاب اخروي ، که آنان را بدان گرفتار مي سازد ، مي تواند ، در همين دنيا ، يا به عذابي آسماني يا زميني مبتلايشان کند يا از مؤمنين و صالحين بخواهد که به جنگشان روند ،

اهداف جهاد در اسلام (4) ادامۀ مطلب »

اهداف جهاد در اسلام (2)

اهداف جهاد در اسلام (2)

ماهيت دفاعي جهاد ابتدايي پيشتر گفتيم که از ديدگاه اسلام ، که ديدگاهي حق و واقعي است ، جنگ با لذات نه ارزش است و نه ضد ارزش ، پس از اين جهت ايرادي بر جهاد ابتدايي نيست . « آنچه بد است ، تجاوز است ولي هر جنگي ا ز طرف هر کسي تجاوز

اهداف جهاد در اسلام (2) ادامۀ مطلب »

اهداف جهاد در اسلام(1)

اهداف جهاد در اسلام(1)

در پرتو آنچه گذشت روشن مي شود که هدف اصلي از جنگ مقدس و مشروع يا جهاد في سبيل الله در اسلام چيزي جز استکمال جامعه انساني و قرب او به خداوند متعال نيست ؛ و اين نيز جز با بسط توحيد و گسترش عدالت ، به عنوان عالي ترين ارزشهاي الهي و انساني امکان

اهداف جهاد در اسلام(1) ادامۀ مطلب »

احكام‏ الجهاد و اسباب‏ الرشاد

احكام‏ الجهاد و اسباب‏ الرشاد

در فقه امامي از انواع سه‏ گانه جهاد سخن رفته است: جهاد ابتدايي، جهاد دفاعي و جهاد با اهل بغي. جهاد ابتدايي تنها با حضور امام معصوم، يا نماينده و فرماندهان صاحب اذن امام كه بدون هيچ واسطه‏ اي از آن حضرت اذن جهاد دريافت نموده ‏اند، واجب مي‏شود.2 با فرا رسيدن دوران غيبت كه

احكام‏ الجهاد و اسباب‏ الرشاد ادامۀ مطلب »

ولایت، راز بزرگ حج(2)

ولایت، راز بزرگ حج(2)

آنچه که حقیقت انسان را تأمین می کند، یا به صورت انسانیت، یا به صورت حیوانیت، همان عقاید، اخلاق و اعمال است. حج سرّی دارد که سریره انسان با سرّ حج هماهنگ است و ساخته می شود. لذا وجود مبارک امام باقر – سلام اللَّه علیه – به ابی بصیر فرمود: بسیاری از اینها که

ولایت، راز بزرگ حج(2) ادامۀ مطلب »

ولایت، راز بزرگ حج(1)

ولایت، راز بزرگ حج(1)

زائران بیت خدا که عازم حج و حرم مطهر رسول اکرم – صلی اللَّه علیه وآله – و ائمه – علیهم السلام – هستند عنایت کنند که ذات اقدس اله در قرآن کریم فرمود: «لِلَّهِ عَلیَ النّاسِ حِجُّ البیت مَن استطاعَ الیه سبیلاً»1. اگر لِلَّهِ علی الناس حجُّ البیت است پس حج هم باید لِلّه

ولایت، راز بزرگ حج(1) ادامۀ مطلب »

حج از نگاه امیرالمومنین علی علیه السلام

حج از نگاه امیرالمومنین علی علیه السلام

زیارت خانه‌اش را فریضه كرد بر شما مردمان كه قبله‌اش ساخت برای همگان، و آمدنگاه مسلمانان، تا بدان درآیند چون چارپایان و بدان پناه برند چون كبوتران، و دو نشانه برای دینداران. فروتنی برابر عظمت او، و اعتراف به عزّ او؛ و از آفریدگانش آن را گزید كه چون دعوت او شنید در گوش كشید،

حج از نگاه امیرالمومنین علی علیه السلام ادامۀ مطلب »

زكات در كلام معصومين عليهم السلام

زكات در كلام معصومين عليهم السلام

1) امام صادق (سلام الله عليه):‌كسي كه زكات ندهد، نمازش بي حاصل است و كسي كه ورع نداشته باشد، زكاتش پذيرفته نيست. (البحار 17/12/96) 2) امام كاظم (سلام الله عليه):‌خداي عزوجل زكات را به منظور قوت تهيدستان و افزايش دارائيهاي شما وضع كرده است. (الكافي 6/498/3) 3) پيامبر اكرم (صلي الله عليه و آله و

زكات در كلام معصومين عليهم السلام ادامۀ مطلب »

روزه در کلام ائمه اطهار (علیهم السلام)

روزه در کلام ائمه اطهار (علیهم السلام)

روزه و صبر عن الصادق عليه السلام في قول الله عزوجل: «واستعينوا بالصبر و الصلوة‏» قال: الصبر الصوم. امام صادق عليه السلام فرمودند: خداوند عزو جل كه فرموده است: از صبر و نماز كمك بگيريد، صبر، روزه است. وسائل الشيعه، ج 7 ص 298، ح 3 روزه و صدقه قال الصادق عليه السلام: صدقه درهم

روزه در کلام ائمه اطهار (علیهم السلام) ادامۀ مطلب »

نماز در نهج البلاغه(2)

نماز در نهج البلاغه(2)

نهج البلاغه و نماز امير المؤمنين على عليه السلام در نهج البلاغه در موارد عديده‏ اى از نماز، اين فرمان بزرگ الهى و محبوب مورد علاقه‏ اش كه براى هيچ عملى بمانند آن ارج نمینهاد، سخن به ميان آورده و اهميت آن را يادآور شده است. 1- از جمله در آغاز خطبه 199 كه موضوعات

نماز در نهج البلاغه(2) ادامۀ مطلب »

نماز در نهج البلاغه(1)

نماز در نهج البلاغه(1)

نخستين نمازگزار سخن از راز نماز در نهج البلاغه و رابطه اين فريضه بزرگ الهى با على عليه السلام، پيشواى عظيم الشأن ما و گوينده نهج البلاغه است، كه يكى از جالب‏ترين مباحث اين كتاب با عظمت را تشكيل مى‏دهد. نماز، نخستين حكم الهى بود كه چند روز پس از بعثت پيغمبر خاتم، حضرت محمد

نماز در نهج البلاغه(1) ادامۀ مطلب »

به بالا بروید