عاشقانه و عالمانه

شایسته‏ سالاری   توجه به شایسته سالاری    مَنِ استَعمَلَ غُلاماً فی عِصابَهٍ فیها مَن هُو أرضی للَّهِ مِنهُ فَقَد خانَ اللَّهَ.    (۱۴/۷۱۳۰؛ بحار: ۲۳/۷۵) هرکس از میان گروهی‏ مردی را به کار گمارد، در حالی که در بین آنها خداپسندتر […]

رشوه   حرمت رشوه     ایّاکُم والرّشوَهَ فانّها مَحضُ الکُفرِ، ولا یَشُمُّ صاحِبُ الرّشوهِ رِیحَ الجَنَّهِ. (۵/۲۰۷۶؛ بحار: ۱۰۴/۲۷۴) از رشوه گرفتن دوری کنید که بی گمان کفر محض است و رشوه گیر بوی بهشت را استشمام نمی‏کند. زورگویی کیفر

قال رسول الله صلی الله علیه و آله و سلم :  خیرخواهی مردم، بهترین شیوه عبادت     قالَ اللَّهُ عزّ و جل: أحَبُّ ما تَعَبَّدَ لی بهِ عَبدی، النُِّصحُ لی. (۱۳/۶۲۹۴؛ الترغیب و الترهیب: ۲/۵۵۷) محبوب ترین چیزی که بنده‏ام

 خون[ریزی]، اولین عنوان داوری در قیامت     أوَّلُ ما یُقضی بینَ الناسِ یَومَ القِیامَهِ فی الدِّماءِ.(۱۰/۴۷۶۶؛ کنزالعمال: ۳۹۸۸۷)     در روز قیامت نخستین چیزی که درباره آن میان مردم داوری می شود، خون است. ارزش خون انسان در نزد خداوند

 وام دادن، زداینده گناهان     مَن أقرَضَ مَلهوفاً فَأحسَنَ طَلِبَتَهُ استَأنَفَ العَمَلَ وأعطاهُ اللَّهُ بِکُلِّ دِرهَمٍ ألفَ قِنطارٍ مِن الجَنَّهِ.(۱۰/۴۸۷۴؛ ثواب الاعمال: ۳۴۱)   هرکس به اندوهگینی (که مالش را از دست داده) وام دهد و در پس گرفتن آن مراعات

مصیبت  نهان داشتن مصیبت، گنجی نهان     مِن کُنُوزِ البِرِّ: کِتمانُ المَصائب والأمراضِ و الصَّدَقهِ. (۷/۳۱۹۰؛ بحار: ۸۲/۱۰۳)     پوشیده داشتن مصیبت‏ ها و بیماری‏ ها و دادن صدقه، از گنج‏های نیکی است.  آسان شدن مصائب     مَن زَهِدَ فی

قال رسول الله صلی الله علیه و آله و سلم :  نکوهش قهر     هَجرُ المُسلِمِ أخاهُ کَسَفکِ دَمِهِ.(۱۳/۶۶۱۶؛ کنزالعمال: ۲۴۷۸۹)     قهر کردن مسلمان با برادرش، مانند ریختن خون اوست.   پذیرفته نشدن اعمال از فرد قهر کرده    یا

قال رسول الله صلی الله علیه و آله و سلم : عبادت   برترین عبادت     العِبادَهُ عَشرَهُ أجزاءٍ، تِسعَهُ أجزاءٍ فی طَلَبِ الحَلالِ.(۷/۳۳۱۶؛ بحار: ۱۰۳/۱۸)     عبادت ده بخش است که نه بخش آن طلب روزی حلال می‏باشد.  

قال رسول الله صلی الله علیه و آله و سلم :  نهی از ستایش بیهوده     ایّاکُم والمَدحَ؛ فانّهُ ‏الذَّبحُ.(۱۱/۵۴۷۲؛ کنزالعمال: ۸۳۳۱)     از مدح و ستایش بپرهیزید، که آن سر بریدن است.   ستایش رو در رو، بدتر از

قال رسول الله صلی الله علیه و آله و سلم : جبران نیکی  جبران نیکی مردم     مَن آتاکُم مَعروفاً فکافِؤوهُ، وان لَم تَجِدوا ما تُکافِؤونَهُ فادْعوا اللَّهَ لَهُ حتّی تَظُنّوا أنَّکُم قَد کافَیتُمُوهُ.(۱۱/۵۲۱۲؛ بحار؛ ۷۵/۴۳)     هرگاه کسی به

قال رسول الله صلی الله علیه و آله و سلم : حرام خواری  حرام خواری و عبادت     العِبادَهُ‏ مَع أکْلِ‏ال حَرامِ‏ کالبِناءِ علی ‏الرَّمْلِ‏ وقیلَ: علی‏ الماءِ.(۳/۱۱۲۴؛ عده‏الداعی: ۱۴۱)     عبادت کردن با وجود حرام خواری، مانند ساختن بنایی

همت بلند   خداوند، دوستدار بلند همتی     انّ اللَّهَ تعالی یُحِبُّ مَعالِیَ الاُمورِ وأشرافَها، ویَکرَهُ سَفسافَها. (۶۶۷۶/۱۴؛ کنزالعمال: ۴۳۰۲۱) خداوند متعال کارهای والا و شریف را دوست دارد و کارهای پست و حقیر را خوش ندارد.   ارزش انسان‏ها

قال رسول الله صلی الله علیه و آله و سلم : گرامی داشتن میهمان     مَن کانَ یُؤمِنُ بِاللَّهِ والیَومِ الآخِرِ فَلْیُکرِمْ ضَیفَهُ.(۷/۳۲۷۲؛ جامع الاخبار: ۳۷۷)     هر که به خدا و روز واپسین ایمان دارد، باید میهمانش را گرامی

قال رسول الله صلی الله علیه و آله و سلم :  اقبال و ادبار قلوب     انّ لِلقُلوبِ اقبالاً وادباراً، فاذا أقبَلَت فتَنَفَّلوا، واذا أدبَرَت فعلَیکُم بالفَریضَهِ.(۱۳/۶۴۷۰؛ کافی: ۳/۴۵۴)     همانا دل‏ها را روی آوردن و روی گرداندنی است. پس

طمع   طمع، زداینده حکمت     الطَّمَعُ یُذهِبُ الحِکمَهَ مِن قُلوبِ العُلَماءِ.(۷/۳۳۱۰؛ کنزالعمال: ۷۵۷۶)     طمع، حکمت را از دل دانشمندان می‏برد.   طمع، لغزاننده پای دانشمندان     انّ الصَّفاهَ الزُّلالَ الذی لا تَثبُتُ علَیهِ أقدامُ العُلَماءِ الطَّمَعُ.    (۷/۳۳۱۰؛ تنبیه

قال رسول الله صلی الله علیه و آله و سلم :  زهد، عبادت برتر     ما تَعَبَّدُوا للَّهِ بشَی‏ءٍ مِثلِ الزُّهدِ فی الدنیا.(۵/۲۲۲۲؛ بحار: ۷۰/۳۲۲)     خداوند را با هیچ عبادتی همانند دل برکندن از دنیا نپرستیدند.   چیستی زهد

قال رسول الله صلی الله علیه و آله و سلم : ذلت و خواری ذلت پذیر نبودن مؤمن     مَن أقَرَّ بالذُّلِّ طائعاً فَلَیسَ مِنّا أهلَ البیتِ.(۴/۱۸۷۴؛ تحف العقول: ۵۸)     هر که مطیعانه (و بدون هیچ مقاومتی ) خواری

قال رسول الله صلی الله علیه و آله و سلم : حج  حج از بین برنده فقر     الحَجّ یَنْفی‏الفَقرَ.(۳/۱۰۰۶؛ تحف العقول: ۷).     حجّ فقر و تهیدستی را از بین می‏برد.  پیامد کوتاهی در رفتن به حج     مَن

قال رسول الله صلی الله علیه و آله و سلم :  مباهات خداوند به جوان پرهیزگار     انَّ اللَّهَ تعالی یُباهِی بالشابِّ العابِدِ المَلائکهَ، یقولُ: اُنظُرُوا الی عَبدی ! تَرَکَ شَهوَتَهُ مِن أجلی.(۶/۲۶۵۰؛ کنزالعمال: ۴۳۰۵۷)     خداوند متعال، به وجود

قال رسول الله صلی الله علیه و آله و سلم :  جهاد با دست و زبان     لَمّا سُئلَ عنِ الشُّعَراءِ قال: انّ المُؤمِنَ مُجاهِدٌ بِسَیفِهِ ولِسانِهِ، والذی نَفسی بیدِهِ لَکأنّما یَنضِحُونَهم بِالنَّبلِ.(۶/۲۷۶۴؛ نورالثقلین: ۴/۷۰)     پیامبر خدا صلی الله

قال رسول الله صلی الله علیه و آله و سلم : جمعه  جمعه، برترین روز     یَومُ الجُمُعهِ سَیّدُ الأیّامِ، وأعظَمُ عِند اللَّهِ عزّ وجلّ مِن یَومِ الأضْحی ویَومِ الفِطْرِ. (۲/۷۶۴؛ بحار: ۸۹/۲۶۷)     روز جمعه مِهتر روزهاست و نزد

قال رسول الله صلی الله علیه و آله و سلم :  ترک مجادله، رسیدن به کمال ایمان     لایَستَکمِلُ عَبدٌ حَقیقَهَ الایمانِ حتّی یَدَعَ المِراءَ وان کانَ مُحِقّاً.  (۱۱/۵۵۳۸؛ منیه المرید: ۱۷۱) هیچ بنده‏ای کاملاً به حقیقت ایمان نرسد، مگر

 توبه، پوشاننده خطاها     التَّوبهُ تَجُبُّ ما قَبلَها(۲/۶۳۶؛ مستدرک الوسایل: ۱۲/۱۲۹)     توبه، گذشته‏ ها را می‏پوشاند.   پاک شدن توبه کار     التّائبُ مِن الذَّنبِ کَمَنْ لا ذَنْبَ لَهُ(۲/۶۳۶؛ کنزالعمال: ۱۰۱۷۴)     توبه کننده از گناه، مانند انسان بی

 پیامد بدزبانی و زشت گویی     ما کانَ الفُحشُ فی شی‏ءٍ قَطُّ الّا شانَهُ، ولا کانَ الحَیاءُ فی شی‏ءٍ قَطُّ الّا زانَهُ.     (۹/۴۵۴۲؛ بحار: ۷۹/۱۱۱) زشت گویی( و زشت کرداری) هرگز در چیزی نبود، مگر این که آن را

تبلیغ دروغ از کالا     ثلاثهٌ لا یَنْظُرُ اللَّهُ الَیهِم… والمُزَکّی سِلْعَتَهُ بالکَذِبِ.(۲/۶۲۰، بحار: ۷۵/۲۱۱)     خداوند به سه گروه نگاه نمی کند… و گروهی که از کالای خود تبلیغ دروغ کنند.  کاسب راستگو، همنشین شهدا     التّاجرُ الأمینُ الصَّدوقُ

 مؤمنان، برادر یکدیگر     المؤمنونَ اخْوَهٌ، تَتَکافی دِماؤهُم، وَهُمْ یَدٌ علی مَن سِواهُم، یَسْعی بذِمّتِهم أدناهُم. (۱/۶۴؛ امالی مفید: ۱۸)     مؤمنان برادرند، خونشان برابر و در برابر دیگران یکدست اند. و کمترین آنان (می‏تواند) کسی را در امان همه

پیری  پیری و جوان شدن آرزو     یَهرَمُ ابنُ آدَمَ وتَشِبُّ مِنهُ اثنَتانِ: الحِرصُ والأمَلُ.(۱۴/۶۶۵۸؛ تحف العقول: ۵۶)   آدمی‏زاد پیر می‏شود و دو چیز در او جوان می‏گردد: آزمندی و آرزو. حرص پیران به دنیا     یَهرَمُ ابنُ آدَمَ ویَشِبُّ

 پرخوری عامل بیماری روح و جسم     مَنْ قَلَّ طُعْمُهُ صَحَّ بَطْنُهُ وَصَفَا قَلْبُهُ، وَمَنْ کَثُرَ طُعْمُهُ سَقُمَ بَطْنُهُ وقَسَا قَلْبُهُ. (۱/۱۵۶؛ تنبیه الخواطر: ۱/۴۶) آن که غذا کم خورَد، معده ‏اش سالم ماند و صفای دل یابد. و هر

تهمت  سزای تهمت به مؤمن     مَن بَهَتَ مؤمناً أو مؤمنهً أو قالَ فیهِ ما لیسَ فیهِ أقامَهُ اللَّهُ تعالی یومَ القیامهِ علی تَلٍّ مِن نارٍ حتّی یَخرُجَ مِمّا قالَهُ فیهِ.(۲/۵۹۲؛ بحار: ۷۵/۱۹)     هر کس به مرد یا زن

بخیل ترین مردم    انَّ أبخَلَ الناسِ مَن ذُکِرتُ عِندَهُ ولَم یُصَلِّ عَلَیَّ.(۷/۳۱۶۴؛ کنزالعمال: ۲۱۴۴)     بخیل‏ ترین مردم، کسی است که نام من نزد او برده شود و بر من درود نفرستد. کم آسایش ترین مردم     أقلُّ النّاسِ