اسماء و صفات

تحقق اسماء الهی در حضرت ابراهیم (ع) علت زنده کردن پرندگان

تحقق اسماء الهی در حضرت ابراهیم (ع) علت زنده کردن پرندگان

میخواهد کیفیت إعمال قدرت فاعلیه خدا را در زنده کردن مردگان بداند. «وَ إِذْ قَالَ إِبْرَ’هِیمُ رَب أَرِنِی کَیْفَ تُحْیِ الْمَوْتَی ‘ قَالَ أَوَلَمْ تُؤْمِن قَالَ بَلَی ‘ وَلَـ’کِن لِیَطْمَئن قَلْبِی قَالَ فَخُذْ أَرْبَعَةً مِنَ الطیْرِ فَصُرْهُن إِلَیْکَ ثُم اجْعَلْ عَلَی ‘ کُل جَبَلٍ مِنْهُن جُزْءًا ثُم ادْعُهُن یَأْتِینَکَ سَعْیًا وَ اعْلَمْ أَن اللَهَ عَزِیزٌ […]

تحقق اسماء الهی در حضرت ابراهیم (ع) علت زنده کردن پرندگان ادامۀ مطلب »

معنای حساب کردن اعمال ما توسط خداوند

معنای حساب کردن اعمال ما توسط خداوند

چون تمام امور و از جمله آنها اعمال انسان از حساب، انفکاک و جدائی ندارد و به مجرد تحقق آن امور در خارج، آثارشان بر آنها مترتب میگردد بدون ذره ای از انفکاک، پس حساب ملازم و مقارن و به دنبال عمل است بدون ذره ای از انفکاک. در قرآن کریم است: «والله یحکم لا

معنای حساب کردن اعمال ما توسط خداوند ادامۀ مطلب »

سرنوشت اعمال خیر غیر مسلمانان موحد

سرنوشت اعمال خیر غیر مسلمانان موحد

غیر مسلمانان که موحد و به قیامت معتقدند و برای خدا کار می کنند وضعشان چگونه است؟ در میان اهل کتاب مردمی یافت می شوند که نه مسیح را فرزند خدا می دانند و نه عزیر را، و نه ثنوی و آتش پرستند، نه می گویند «المسیح ابن الله» و نه می گویند «عزیر ابن

سرنوشت اعمال خیر غیر مسلمانان موحد ادامۀ مطلب »

ارزش ایمان

ارزش ایمان

درباره ارزش ایمان در سه مرحله باید بحث کرد : – آیا فقدان اعتقاد و ایمان به اصول دین از قبیل توحید و نبوت و معاد، و بر حسب دید اسلامی شیعی، اینها به علاوه امامت و عدل، در هر شرایطی که فرض شود موجب عذاب الهی است؟ یا آنکه امکان دارد که برخی از

ارزش ایمان ادامۀ مطلب »

بررسی نقد هیوم بر برهان نظم

بررسی نقد هیوم بر برهان نظم

هیوم درباره برهان نظم می گوید: برهان نظم می خواهد وجود باری تعالی را اثبات کند که مساوی است با حکمت بالغه و قدرت نامتناهی و کمال مطلق. فرضا ثابت شود که مبدأ جهان موجودی انسانگونه است، برای مدعا کافی نیست. این برهان آنگاه برای اثبات ذات باری کافی بود که ما به تجربه دریافته

بررسی نقد هیوم بر برهان نظم ادامۀ مطلب »

ضروری بودن اثر اعمال همچون روزی از نظر امام علی (ع)

ضروری بودن اثر اعمال همچون روزی از نظر امام علی (ع)

در «نهج البلاغه» وارد است که: «سئل علیه السلام: کیف یحاسب الله الخلق علی کثرتهم؟ فقال علیه السلام: کما یرزقهم علی کثرتهم. فقیل: کیف یحاسبهم و لا یرونه؟ فقال علیه السلام: کما یرزقهم و لا یرونه؛ از أمیرالمؤمنین علیه السلام پرسیدند: چگونه با وجود کثرت مخلوقات خداوند از آنها حساب میکشد؟ حضرت فرمودند: همانطوریکه با

ضروری بودن اثر اعمال همچون روزی از نظر امام علی (ع) ادامۀ مطلب »

دیدگاه حکما الهی در مورد فیض الهی

دیدگاه حکما الهی در مورد فیض الهی

حکمای الهی می گویند: واجب الوجود بالذات واجب من جمیع الجهات و الحیثیات است، لهذا واجب الفیاضیه است، از این رو هر کس طالب هر چه باشد، خدا او را مدد می کند. چنین نیست که اگر کسی طالب دنیا باشد خدا بفرماید تو گمراه هستی و برخلاف ارشاد و هدایت ما عمل کرده ای

دیدگاه حکما الهی در مورد فیض الهی ادامۀ مطلب »

اولویت و آخریت و ظاهریت و باطنیت حق در نهج البلاغه

اولویت و آخریت و ظاهریت و باطنیت حق در نهج البلاغه

از جمله بحثهای نهج البلاغه بحثهائی است درباره اینکه خداوند هم اول است و هم آخر، هم ظاهر است و هم باطن، البته این بحث مانند سایر مباحث مقتبس از قرآن مجید است و فعلا ما در مقام استناد به قرآن مجید نیستیم. خداوند اول است نه اولیت زمانی تا با آخریت او مغایر باشد،

اولویت و آخریت و ظاهریت و باطنیت حق در نهج البلاغه ادامۀ مطلب »

طبقات مختلف مردم از نظر امام صادق (ع)

طبقات مختلف مردم از نظر امام صادق (ع)

در ” کافی” از حمزة بن الطیار نقل می کند که امام صادق علیه السلام فرمود: ” مردم شش دسته اند، و مالا سه دسته اند: فرقه ایمان، فرقه کفر، فرقه گمراهی. این فرقه ها از وعد و وعید خدا درباره بهشت و جهنم پیدا می شوند. ( یعنی مردم بر حسب وضعشان در برابر

طبقات مختلف مردم از نظر امام صادق (ع) ادامۀ مطلب »

حتمی نبودن حساب و پاداش خداوند در دنیا

حتمی نبودن حساب و پاداش خداوند در دنیا

آیات و روایات وارده در پیدایش عکس العمل های انسان بسیار است و ما در اینجا یک آیه و یک روایت می آوریم تا نمونه ای برای مطلب ما بوده باشد؛ اما آیه: «و لا یزال الذین کفروا تصیبهم بما صنعوا قارعة أو تحل قریبا من دارهم حتی ‘ یأتی وعدالله إن الله لا یخلف

حتمی نبودن حساب و پاداش خداوند در دنیا ادامۀ مطلب »

اساس بحث های نهج البلاغه در مورد ذات خداوند

اساس بحث های نهج البلاغه در مورد ذات خداوند

آنچه در نهج البلاغه پایه و اساس همه بحثها درباره ذات حق قرار گرفته این است که: خداوند هستی مطلق و نامحدود است. قید و حد به هیچ وجه در او راه ندارد. هیچ مکان و یا زمان و هیچ شیی ء از او خالی نیست. او با همه چیز هست ولی هیچ چیز با

اساس بحث های نهج البلاغه در مورد ذات خداوند ادامۀ مطلب »

ضروری بودن حساب و پاداش اعمال

ضروری بودن حساب و پاداش اعمال

باید دانست که امور و اعمال خود به خود مستقلا مؤثر در حصول نتیجه نیستند، و آن نتائج خود به خود نیز پیدا نمی شود؛ بلکه خداوند عز وجل چون موجودات را به افاضۀ خود ایجاد میکند، و در آن موجودات آثار و خواص و ثمراتی به نحو استلزام مقدر و معین فرموده است، پس

ضروری بودن حساب و پاداش اعمال ادامۀ مطلب »

تقوا و عمل ، تنها راه رسیدن به سعادت و پاداش الهی

تقوا و عمل ، تنها راه رسیدن به سعادت و پاداش الهی

امام باقر علیه السلام می فرماید: «ما تنال ولایتنا الا بالعمل و الورع؛ به ولایت ما نتوان رسید جز با عمل نیک و پرهیزکاری و دوری از گناه». اکنون چند روایت در تأیید این مطلب ذکر می کنیم: طاووس یمانی می گوید: امام سجاد علیه السلام را دیدم که از وقت عشاء تا سحر به

تقوا و عمل ، تنها راه رسیدن به سعادت و پاداش الهی ادامۀ مطلب »

اثر توبه و مهلت آن

اثر توبه و مهلت آن

معنای «ان اجل الله اذا جاء لایوخر؛ وقتی اجل مقرر خدا برسد دیگر به تاخیر نیفتد» (نوح/4) این است که پیش از وقت باید جبران بکنی. این به یک معنا همان بحث توبه است. خدا توبه بندگان را قبول می کند. اثر توبه این است که اگر مردمی توبه کنند – که معنایش بازگشت است

اثر توبه و مهلت آن ادامۀ مطلب »

نتایج اعمال آدمی هم رزق اوست و هم پاداش او

نتایج اعمال آدمی هم رزق اوست و هم پاداش او

عملی را که انسان بجا آورده و یا نیت بجا آوردن آن را دارد، خدا رشد میدهد و بطور تضاعف بالا میبرد. «کمثل حبة أنبتت سبع سنابل فی کل سنبلة مائة حبة والله یضـ’عف لمن یشآء؛ همانند دانه ای از گندم و یا جو که آن دانه هفت سنبل دهد، که در هر یک از

نتایج اعمال آدمی هم رزق اوست و هم پاداش او ادامۀ مطلب »

تحریک مترفین، علت عصیان مردم

تحریک مترفین، علت عصیان مردم

در کتاب آشنایی با قرآن 9 آمده است: نوح با خدا دارد طرح می کند و قرآن در سوره نوح آیات21 تا 25 برای ما نقل کرده است: «قال نوح رب انهم عصونی پروردگارا! این مردم به حرف من گوش نکردند». اینجا قرآن نکته ای را از زبان نوح – که دارد با خدای خودش

تحریک مترفین، علت عصیان مردم ادامۀ مطلب »

آداب دعا به درگاه خدا

آداب دعا به درگاه خدا

یکی از بزرگان می گفت (چه نکته خوبی!) ما همیشه وقتی دعا می کنیم به خدا می گوییم خدایا به ما بده، هیچ وقت دعا نمی کنیم خدایا از ما بگیر، در صورتی که ما به این دعا بیشتر احتیاج داریم؛ ما به آن چیزهایی که خدا باید از ما بگیرد بیشتر احتیاج داریم تا

آداب دعا به درگاه خدا ادامۀ مطلب »

مکافات دنیوی در اندیشه شعرا

مکافات دنیوی در اندیشه شعرا

مولوی در مورد عمل و عکس العمل می گوید : این جهان کوه است و فعل ما ندا *** باز آید سوی ما از که صدا دیگری در مجازاتها و مکافاتهای دنیا می گوید: به چشم خویش دیدم در گذرگاه *** که زد بر جان موری مرغکی راه هنوز از صید، منقارش نپرداخت *** که

مکافات دنیوی در اندیشه شعرا ادامۀ مطلب »

پاسخ اشکال عدم تناسب جرم و کیفر در مجازات های اخروی

پاسخ اشکال عدم تناسب جرم و کیفر در مجازات های اخروی

پاسخ اشکال تناسب کیفر و گناه به این صورت خلاصه می شود که رعایت تناسب، بحثی است که در مورد کیفرهای اجتماعی و قراردادی قابل طرح است. البته در اینگونه کیفرها، قانونگزار باید متناسب بودن کیفر را با جرم در نظر بگیرد، اما در کیفرهایی که رابطه تکوینی با عمل دارد یعنی معلول واقعی و

پاسخ اشکال عدم تناسب جرم و کیفر در مجازات های اخروی ادامۀ مطلب »

گروه ( مرجون لامرالله) در قرآن و کیفیت حسابرسی آن ها

گروه ( مرجون لامرالله) در قرآن و کیفیت حسابرسی آن ها

مانند بسیاری از آیات دیگر که عذاب را در امت های پیشین مبنی بر تکذیب آنان نموده، نه بر نفس کفر؛ و مانند بسیاری از آیات قرآن مجید افرادی را بیان میکند که فورا به حساب آنها به مجرد موت رسیدگی نمی شود، بلکه تأخیر می افتد تا وقتی که قیامت در رسد و به

گروه ( مرجون لامرالله) در قرآن و کیفیت حسابرسی آن ها ادامۀ مطلب »

نتیجه توجه به دنیا از نظر قرآن

نتیجه توجه به دنیا از نظر قرآن

قرآن کریم چه زیبا می فرماید: الیه یصعد الکلم الطیب و العمل الصالح یرفعه؛ بسوی او سخن پاک بالا می رود و کردار شایسته بالا می بردش ( فاطر / 10). این آیه به دو گونه قابل تفسیر است و هر دو گونه در کتب تفسیر ذکر شده است: یکی اینکه سخن پاک و اعتقاد

نتیجه توجه به دنیا از نظر قرآن ادامۀ مطلب »

تصدیق روز جزا

تصدیق روز جزا

خداوند در آیه 26 سوره معارج درباره یکی از ویژگیهای انسان مؤمن می فرماید: «والذین یصدقون بیوم الدین؛ و کسانی که روز جزا را باور دارند». کلمه «دین» یعنی جزا، جزا اعم از کیفر و پاداش است؛ پاداش هم جزاست، کیفر هم جزاست؛ یعنی هبا و هدر نرفتن عمل؛ یک چیزی که به منزله عکس

تصدیق روز جزا ادامۀ مطلب »

تعداد اسماء خدا 1

تعداد اسماء خدا 1

در آیات كریمه قرآن دلیلى كه دلالت بر عدد اسماء حسنى كند و آن را محدود سازد وجود ندارد، بلكه از ظاهر آیه «اللَّهُ لا إِلهَ إِلَّا هُوَ لَهُ الْأَسْماءُ الْحُسْنى؛ اللَّه كه جز او معبودى نیست، براى او است اسماء حسنى» ( سوره طه آیه 8) و آیه «وَ لِلَّهِ الْأَسْماءُ الْحُسْنى فَادْعُوهُ بِها؛

تعداد اسماء خدا 1 ادامۀ مطلب »

مؤاخذه بر کفر

مؤاخذه بر کفر

کفر بر دو نوع است: یکی کفر از روی لجبازی و عناد که کفر جحود نامیده می شود. دیگر کفر از روی جهالت و نادانی و آشنا نبودن به حقیقت. در مورد اول، دلائل قطعی عقل و نقل گویاست که شخصی که دانسته و شناخته، با حق، عناد می ورزد و در صدد انکار بر

مؤاخذه بر کفر ادامۀ مطلب »

نقد دلایل عقلی روشنفکر مآبها در مورد اعمال صالح منهای ایمان

نقد دلایل عقلی روشنفکر مآبها در مورد اعمال صالح منهای ایمان

دلیل عقلی به اصطلاح “روشنفکر مابان” – مبنی بر اینکه “خداوند با همه مخلوقاتش نسبت متساوی و یکسان دارد، و از طرف دیگر حسن و قبح اعمال، ذاتی اعمال است، پس عمل خیر از همه مردم یکسان است و لازمه این دو “یکسانی” این است که پاداش اخروی مؤمن و غیر مؤمن یکسان باشد. ..

نقد دلایل عقلی روشنفکر مآبها در مورد اعمال صالح منهای ایمان ادامۀ مطلب »

تفاوت قوانین الهی با قوانین بشری

تفاوت قوانین الهی با قوانین بشری

یک تفاوت اصیل در میان قوانین الهی و قوانین بشری همین است که قوانین الهی دو بعدی است و قوانین بشری یک بعدی. قوانین بشری به نظام روحی و تکامل معنوی فرد کاری ندارد. وقتی که یک دولت برای مصالح کشور اقدام به وضع مالیات می کند، هدفش فقط بدست آوردن پول و تأمین هزینه

تفاوت قوانین الهی با قوانین بشری ادامۀ مطلب »

شرور نسبی در مقابل حقیقی

شرور نسبی در مقابل حقیقی

مقصود از جمله شر، نسبی است. نسبیت در مقابل حقیقی بودن است، نسبی است یعنی مقایسه ای است. نسبی بودن گاهی در مقابل مطلق بودن بکار میرود در این صورت به معنی اینست که واقعیت شئی وابسته به یک سلسله شرائط است و معنی مطلق بودن، رها بودن از یک سلسله شرایط است. اگر نسبیت

شرور نسبی در مقابل حقیقی ادامۀ مطلب »

بدبینی فلسفی نتیجه شبهه شرور

بدبینی فلسفی نتیجه شبهه شرور

یکی دیگر از اثرات ” مسأله شرور ” بدبینی فلسفی است. فلاسفه بدبین معمولا از میان ماتریالیستها بر می خیزند. یک نوع رابطه و تلازم میان ماتریالیسم و بدبینی فلسفی وجود دارد که قابل انکار نیست. چرا؟ روشن است: ماتریالیسم از حل مشکل ” شرور ” ناتوان است. تأثیر ایمان در آرامش روان : طبق

بدبینی فلسفی نتیجه شبهه شرور ادامۀ مطلب »

تغییر در قضا و قدر از نظر رسول اکرم و امام علی (ع)

تغییر در قضا و قدر از نظر رسول اکرم و امام علی (ع)

از رسول اکرم صلی الله علیه و آله و سلم سؤال شد: حرزهایی به عنوان استشفا مورد استفاده قرار می گیرد (مطابق نقل غزالی در احیاءالعلوم از دوا و حرز هر دو سؤال شد)، آیا می تواند این امور جلوی قدر الهی را بگیرد؟ فرمود: انها من قدر الله (بحارالانوار چاپ جدید، ج / 5

تغییر در قضا و قدر از نظر رسول اکرم و امام علی (ع) ادامۀ مطلب »

نظرات مختلف دانشمندان درباره تناهی یا عدم تناهی ابعاد عالم

نظرات مختلف دانشمندان درباره تناهی یا عدم تناهی ابعاد عالم

دانشمندان جهان درباره تناهی یا عدم تناهی ابعاد عالم اختلاف نظر دارند: بعضی مدعی لاتناهی ابعاد جهانند و می گویند عالم اجسام را حد و نهایتی نیست. بعضی دیگر معتقدند که ابعاد جهان محدود است و از هر طرف که برویم بالاخره به جائی خواهیم رسید که پس از آن جائی نیست. مساله دیگری نیز

نظرات مختلف دانشمندان درباره تناهی یا عدم تناهی ابعاد عالم ادامۀ مطلب »

به بالا بروید