دسته بندی :خداشناسی

شاگردان مکتب قرآن، این حقیقت را نیک آموخته اند که جزای آخرت عین کردار دنیاست و چیزی جدا از عمل نیست. مولوی اشعاری دارد که این حقیقت را بیان می کند و از نظر موعظه و تذکر خود ما نیز نقل آنها مناسب است. وی می گوید: ای دریده پوستین

مجازات های قراردادی : این نوع مجازات همان کیفرها و مقررات جزائی است که در جوامع بشری به وسیله مقننین الهی یا غیرالهی وضع گردیده است. فایده اینگونه مجازاتها دو چیز است: * یکی جلوگیری از تکرار جرم به وسیله خود مجرم یا دیگران از طریق رعبی که کیفر دادن

اگر پیدایش جهان، نتیجه تصادف بود، هرج و مرج تکوینی بر آن حکومت می کرد. در نتیجه، علمی از علوم وجود نداشت و فلسفه مفقودالاثر می شد. چون پیدایش علم و فلسفه، در اثر وجود قوانین کلی و قواعد جاریه در طبایع می باشد. دانشمندی می گوید: احتمال پیدایش زندگی

هیوم در این قسمت از نقد خویش بر برهان نظم می گوید: فرضا این جهان بهترین جهان ممکن باشد که بهتر از آن امکان پذیر نباشد، بازهم دلیلی بر وجود باری تعالی که کمال مطلق و غنی بالذات و واجب الوجود است (بر حسب فرض) نمی شود، زیرا این برهان

شناخت الله به صفت رحیم بودن مستلزم آن است که انسان به مقام و موقعیت خودش در میان موجودات عالم شناخت کامل داشته باشد. امتیازی که انسان در میان موجودات دارد این است که فرزند بالغ این جهان است. فرزند نابالغ این خانواده که تحت قیومیت و سرپرستی اجباری پدر

در حساب مردم در روز قیامت، ظلم و جوری نیست؛ حساب کسی را از کس دیگر نمیگیرند. «و لا تزرو وازرة وزر أخری ‘» (آیه 164 سوره انعام) و از کسی بدون جهت بازپرسی نمیکنند، و زیاده بر گناه او بر او تحمیل نمی نمایند؛ لیکن ممکن است که در

نوع نادرست شفاعت که به دلایل عقلی و نقلی مردود شناخته شده است این است که گناهکار بتواند وسیله ای برانگیزد و به توسط آن از نفوذ حکم الهی جلوگیری کند، درست همان طوری که در پارتی بازی های اجتماعات منحط بشری تحقق دارد. بسیاری از عوام مردم، شفاعت انبیاء

اسلام عمل با روح می خواهد نه عمل بی روح. لهذا اگر مسلمانی زکات خود را بدهد ولی شائبه ریا در آن باشد پذیرفته نیست، اگر به جهاد برود ولی برای خودنمایی باشد قبول نیست. قانون الهی می گوید سرباز اجباری به درد من نمی خورد، من سربازی می خواهم

آیا زیبائی در طبیعت، وجود دارد؟ آری. جهان پر است از زیبائیها. آیا این زیبائیهائی که ما آن را زیبائیهای طبیعتش می نامیم خود به خود پیدا شده است؟ آیا طراحی نداشته؟ مهندسی نقشه آنها را ترسیم نکرده است؟ عقل می گوید: زیبائی نمی تواند طبیعی باشد و خودبخود پیدا

مسأله ای میان فقها از یک طرف و متکلمین و فلاسفه از طرف دیگر مطرح است که آیا اسماء الله توفیقی است یا توفیقی نیست؟ ”توفیقی است” یعنی ما فقط آن اسمائی را می توانیم بر خدای متعال اطلاق کنیم که در قرآن یا سنت اجازه داده شده است. مثلا

در «نهج البلاغه» وارد است که: آگاه باشید که ظلم بر سه گونه است: ظلمی که مورد آمرزش قرار نمی گیرد، و ظلمی که رها نمی شود، و ظلمی که آمرزیده میشود و مورد بازخواست و مؤاخذه واقع نمی گردد. اما ظلمی که آمرزیده نمی شود، شرک به خداوند متعال

پیغمبران آمده اند که مردم ایمان بیاورند، ایمان با معامله گری جور در نمی آید. پیغمبران مردم را حتی دعوت به انفاق می کنند یعنی از آنان می خواهند که در راه خدا خرج کنند اما جالب آنکه پس از آنکه آنان را دعوت به انفاق و جهاد کردند در

در صدر اسلام، قانون در اجتماع مسلمین قوی بود، گریبان نزدیکان و خویشان زمامداران را نیز می گرفت. وقتی که علی علیه السلام مطلع شد که دخترش از بیت المال مسلمین گلوبندی را به عنوان عاریه – البته با قید ضمانت – گرفته و در روز عید از آن استفاده

دست یافتن بشر، بر داروها دو گونه می باشد: یکی در اثر اتفاق، دیگری در اثر کاوش و جستجو. مقصود، از پیدا شدن دارو برحسب اتفاق آن است که کسی دچار یک بیماری شده است و ندانسته و ناشناخته به داروئی برخورد کرده و خود ناآگاه به کار برده است

در خود قرآن کریم مکرر از غیب و شهادت، خصوصا از غیب، یاد شده است. ایمان به غیب رکن ایمان اسلامی است: الذین یومنون بالغیب؛ آنان که به غیب ایمان می آورند (بقره/3). و عنده مفاتح الغیب لا یعلمها الا هو؛ خزائن غیب نزد اوست و جز او کسی به

علمای اسلام اصطلاحی دارند، می گویند برخی از مردم مستضعفین و یا مرجون لامر الله می باشند. مستضعفین یعنی بیچارگان و دستنارسان، مرجون لامر الله یعنی کسانی که درباره آنها باید گفت کار اینها با خداست، خداوند خودش به نحوی که حکمت و رحمتش ایجاب می کند عمل خواهد کرد.

قرآن کریم، مقررات الهی را قوانین نیرومند و قوی معرفی می کند و تأثیر پول و پارتی و زور را در محکمه عدل الهی نفی می نماید. در قرآن از پول به عنوان عدل از ماده عدول ، زیرا وقتی که به عنوان رشوه داده شود سبب عدول و انحراف

بحث درباره اثبات معاد از طریق عادل بودن خدا نیست بر عکس، بحث درباره ایراد و اشکالی است که از نظر عدل الهی بر کیفیت مجازاتها و کیفرهای اخروی وارد می گردد. گفته می شود مجازات های اخروی به شکلی که نقل می شود مخالف عدل الهی است! زیرا در

“وجود حقیقی” هر چیز که به آن خلق و ایجاد تعلق می گیرد و وجود واقعی است، وجود آن چیز برای خود است نه وجود آن برای اشیاء دیگر. اما وجود هر چیز برای شیء یا اشیاء دیگر، وجود اعتباری و غیر حقیقی است و جعل و خلق و ایجاد

بر طبق آیات قرآن کریم یکی از اسماء خدا «المؤمن» یعنی امن بخش و اطمینان بخش است. اگر بنده ای به پیشگاه او برود ذکر او و یاد او به دلش امنیت و آرامش می دهد. به انسان هم ”مؤمن” گفته شده است و به خدا هم ”مؤمن”، ولی به

نظر کانت درباره اختیار انسان : کانت در باب عقل نظری می گوید: اگر ما بخواهیم از راه عقل نظری – یعنی همان که ما امروز به آن می گوییم «فلسفه» اثبات کنیم که انسان مختار و آزاد است، نمی توانیم. عقل نظری آخرش به جایی می رسد که آدم

راهها و مسلکها در حل مشکلات مربوط به عدل الهی متفاوت است. معمولا اهل ایمان که در پرتو دین و مذهب به خداوند ایمان دارند با یک پاسخ اجمالی وجدان خود را قانع می سازند، با خود چنین می اندیشند که ادله قاطع، وجود خدای قادر علیم حکیم را اثبات

منسوب به خیام است که: من می خورم و هر که چو من اهل بود *** می خوردن من به نزد او سهل بود می خوردن من حق ز ازل می دانست *** گر می نخورم علم خدا جهل بود سراینده این شعر پنداشته است که اراده انسان نسبت به

خداوند در قرآن کریم می فرماید: «وَ مَا مِن دَابَّة فى الأَرْضِ إِلا عَلى اللَّهِ رِزْقُهَا وَ یَعْلَمُ مُستَقَرَّهَا وَ مُستَوْدَعَهَا کلُّ فى کتَب مُّبِین؛ هیچ جنبنده اى در زمین نیست مگر اینکه روزى او بر خدا است، او قرارگاه و محل نقل و انتقالش را مى داند، همه اینها

مساله جبر و تفویض از نخستین مسائل مطرح شده در تاریخ علم كلام مى باشد كه موجب تاسیس برخى حوزه هاى كلامى نیز گشته است. اهمیت این مساله به دلیل ابعاد گوناگون آن است. مى توان گفت كه عقلانى بودن بسیارى از عقاید دینى در گرو داشتن تصویر درستى از

بحث درباره شرور، و احیانا اعتراض به وجود آنها، بخش نسبتا مهمی از ادبیات ما را تشکیل می دهد. شاعران به زبان جد یا هزل، فراوان در این میدان وارد شده اند. البته آنچه را در این زمینه گفته شده است نمی توان به حساب جد یعنی انتقاد و اعتراض

اعمال و افعال بشر از آن سلسله حوادث است که سرنوشت حتمی و تخلف ناپذیر ندارد، زیرا بستگی دارد به هزاران علل و اسباب و از آن جمله انواع اراده ها و انتخابها و اختیارها که از خود بشر ظهور می کند. تمام امکاناتی که در مورد جمادات و نباتات

یکی از اسامی خداوند الجبار است. بنا به گفته مفسرین جبار از دو ماده می تواند باشد: معنای جبران کنندگی و التیام بخشی و معنای قهاریت و قدرت محض. معنای جبران کنندگی و التیام بخشی : یکی از ماده جبران. در این صورت جبار یعنی آن که کم و کسرهایی

در مورد انسان و تفاوت انسان با همه موجودات دیگر و از آن جمله حیوانات دیگر، این مسئله مسلم است که انسان یگانه فرزند بالغ دنیا و خلقت است. فرزند بالغ یعنی چه؟ به اصطلاح حکما جمادات و نباتات و حیوان و انسان را موالید می گویند. اکثر موالید و

اهل ایمان که در پرتو دین و مذهب به خداوند ایمان دارند، درباره عدل الهی با یک پاسخ اجمالی، وجدان خود را قانع می سازند. آنها با خود چنین می اندیشند که ادله قاطع، وجود خداوند عادل، قادر، علیم و حکیم را ثابت کرده است بنابراین دلیلی ندارد که چنین