یک زن مسلمان ایرانی باش
اهمیت خبرگزاریها در دنیا بر کسی پوشیده نیست و وقتی این خبرگزاری با مدیریت یک زن و برای زنان باشد، اهمیت آن دو چندان میشود.
روز خبرنگار و حضور زنان سختکوش در عرصه تهیه خبر ما را بر آن داشت تا به سراغ مدیر خبرگزاری زنان کشور برویم و از زبان او با این خبرگزاری و فعالیتهای مدیر آن آشنا شویم.
اتاق نسبتاً کوچک در بلوار وکیلآباد مشهد به دور از هر گونه تجملاتی، اتاق کار خانم «قنادی» است.
ایشان خانم محجبهای هستند که در منتهای سادگی و تشخص از پشت میز اداریشان برخاسته و به ما خوشآمد گفتند.
خانم قنادی با تشکر از اینکه فرصتی به ما دادید لطف کنید ابتدا خودتان را بیشتر معرفی کنید؟
متولد ۱۳۳۸ هستم.
تحصیلاتم را در حوزه علمیه شروع کردم و بعد از انقلاب از سال ۱۳۶۵ به بعد در مدرسه عالی شهید مطهری تهران تا مرحله کفایتین ادامه دادم.
به چه دلیل تحصیل در حوزه علمیه را انتخاب کردید؟
در جامعه آن روزگار، فساد اجتماعی بیداد میکرد.
به قدری عدم امنیت وجود داشت که یک دختر به تنهایی نمیتوانست رفت و آمد کند.
احساس میکردم با علاقهای که به تحصیل دارم، فقط میتوانم در حوزه علمیه به تحصیلاتم ادامه دهم و امنیت هم داشته باشم، چرا که این امنیت در دیگر مراکز آموزشی وجود نداشت.
بنابراین من در مکتب حضرت نرجس(ع) که یکی از برجستهترین حوزههای علمیه خواهران در سطح کشور بوده و هست، مشغول به تحصیل شدم.
مکتب حضرت نرجس(س) یکی از مدارسی بود که قبل از انقلاب فعالیتهایی بر ضد رژیم طاغوت داشت.
آیا شما نیز در این فعالیتها شرکت داشتید؟
ابتدا باید بگویم، قبل از انقلاب چیزی به نام آزادی بحث وجود نداشت.
این گونه نبود که کسی بتواند در مورد عقایدش حرف بزند حداکثر، اگر کسی مذهبی و نمازخوان بود آزادیاش در این حد بود که برای خواندن نمازش به مسجد میرفت و برمیگشت.
عدم وجود آزادی بحث به حدی بود که تفسیر برخی آیات، به عنوان مثال، آیاتی در مورد حضرت موسی(ع)، پیگرد قانونی داشت.
چرا که در مقابل حضرت موسی(ع)، فرعون وجود داشت که باید از او هم حرف به میان میآمد و توضیحاتی در مورد شخصیت و کردار او بیان میشد.
زمان ما نیز که مشهود بود خواه و ناخواه شباهتهایی کشف میشد که به نفع رژیم نبود.
بد نیست بدانید تفسیر همین آیات بود که مکتب نرجس را به تعطیلی کشاند و مرحوم طاهایی به زندان افتادند.
کار من در آن سالها، تکثیر نوارها و اعلامیههای حضرت امام خمینی(ره) بود.
با توجه به اینکه خفقان شدیدی بر جامعه حاکم بود، جلسات چگونه برگزار میشد؟
مسئولان برگزاری جلسات، افراد بسیار هوشیاری بودند که از بالا به دیگران مینگریستند و قابلیتها و افکار افراد را بهخوبی شناسایی میکردند.
برای درک بهتر شما از خفقان حاکم بر جامعه و هوشیاری بالای مسئولان بد نیست که بگویم، آن زمان شایع شده بود که اگر در جایی، سه نفر با یکدیگر صحبت میکنند بهطور قطع یکی از آنها ساواکی است به همین دلیل کسی جرئت نمیکرد حتی در جمع سه نفرهای که بسیار صمیمی هم بود، اظهار عقیده کند.
بعد از تعطیلی مکتب نرجس(س)، جلسات از قبل مخفیانهتر و محتاطانهتر برگزار میشد.
همین طور، محل برگزاری جلسات پی در پی تغییر میکرد.
شیوه اطلاع یافتن از مکان برگزاری جلسه بعد، در هر جلسه توسط یکی از مسئولان،در گوشی، گفته میشد.
من هم به دلیل مسائل امنیتی و ترس از حضور افراد ساواکی، حتی جرئت بیان این مطلب را نزد صمیمیترین دوستم که از اعضای جلسات بود، نداشتم.
وقتی جلسه بعد حاضر میشدم از دیدن یکدیگر تعجب میکردیم. عدم وجود امنیت، بیش از پیش اعضا را محتاط کرده بود.
واکنش خانواده در برابر فعالیتهای ضد رژیم شما چه بود؟
در سالهای ۵۲ و ۵۳ فعالیتهای انقلابی، آرام بود اما خانواده من در بطن انقلاب بودند و از مسائل روز آگاهی داشتند آنها هم از سال ۵۶ به بعد که مبارزات مردمی گستردهتر شد و اکثر مردم وارد صحنه شدند، با به راه
افتادن سیل جمعیت عظیم مردم، در راهپیماییها شرکت میکردند و کاملاً وارد صحنه مبارزات انقلاب شدند.
در مورد واکنش آنها باید بگویم که خانواده من، از فعالیتهایم آگاه بودند.
به دلیل عدم وجود امنیت، من ناچار شدم در همان روزها دفتر خاطرات و تمام یادداشتهایم را از بین ببرم.
چه سالی ازدواج کردید؟ آیا همسرتان هم با شما همراه و هم عقیده بودند؟
بله من سال ۵۵ با یک فرد حوزوی ازدواج کردم که عقایدشان مثل من بود.
ایشان هم در جهت پیشبرد انقلاب تلاش میکردند و از فعالیتهای یکدیگر آگاه بودیم به نحوی که هر گاه از خانه خارج میشدیم با یکدیگر خداحافظی میکردیم چون نمیدانستیم که برگشتن یا دیدار مجددی در کار هست یا خیر.
قبل از انقلاب اوضاع اجتماعی زنان چگونه بود؟ از تفاوت وضعیت آنها با جامعه کنونی بگویید.
در آن زمان، دختران و زنان یا چادری بودند یا بی چادر.
چیزی به اسم بدحجابی وجود نداشت.
افرادی که بیحجاب بودند روسری و مانتو نمیپوشیدند و افرادی هم که محجبه بودند چادر داشتند.
اما به هر صورت به عنوان یک دختر جوان کسی جرئت نداشت به تنهایی جایی برود.
آن زمان ما حتی جرئت نداشتیم به تنهایی سوار اتوبوس شویم و برای زیارت امام رضا(ع) برویم چه برسد به اینکه از شهری به شهر دیگر برویم.
اما الآن امنیتی به وجود آمده که زنها مانند مردها به تنهایی رفت و آمد میکنند.
این دقیقاً تفاوت وضعیت زنان جامعه قبل از انقلاب و زنان بعد از انقلاب را نمایان میکند.
در جریان پیشبرد انقلاب رابطه طلاب و دانشجویان چگونه بود؟
خوشبختانه در مسیر انقلاب این دو موج علمی حوزه و دانشگاه به هم پیوند خورد.
اوایل سال ۵۶ و ۵۷ نیز اوج اتصال و آمیختگی این دو گروه قدرتمند انقلابی بود که پیوندی بسیار میمون و مبارک داشت و نهضت عملی بسیار خوبی در مسیر انقلاب شکل گرفت.
چه کسانی در پیشبرد انقلاب نقش پر رنگتری داشتند؟
همان طور که میدانید در سطح کشور حضرت امام خمینی(ره) پرچمدار انقلاب بودند ولی در مشهد سه نفر بودند که جریان انقلاب را کنترل و راهنمایی میکردند.
مقام معظم رهبری، شهید هاشمی نژاد و آیتالله واعظ طبسی تولیت محترم آستان قدس رضوی در خراسان بزرگ پرچمدار انقلاب بودند که به دلیل هدایت و رهبری عالی این سه بزرگوار، خراسان بزرگ بسیار خوب در جریان انقلاب پیشروی کرد.
ما بهواسطه سرکار خانم طاهایی همسر مرحوم طاهایی درس انقلاب را از حضرت آیتالله خامنهای میگرفتیم و گاهی اوقات با شهید هاشمی نژاد و حاج آقا طبسی بهصورت مستقیم و غیرمستقیم در رابطه بودیم این عزیزان مدتی را نیز یا در تبعید بودند یا در زندان بسر میبردند.
مدت زیادی هم آنها را ممنوع المنبر کرده بودند.
زمان ورود امام خمینی(ره) شما کجا بودید؟
هنگام ورود حضرت امام خمینی (ره) من در یکی از شهرهای خراسان بزرگ به عنوان نیروی تبلیغاتی برای مأموریت رفته بودم تا افراد را همراه و همگام با جریان انقلاب کنم.
پس از پیروزی انقلاب اسلامی ایران به چهکاری مشغول شدید؟
انقلاب که به پیروزی رسید ما نیز سعی کردیم در جهت پیشبرد اهداف انقلاب تلاش کنیم به دلیل زن بودنمان این گرایش بیشتر در امور مربوط به زنان کشور بود هر جا زنان حضور داشتند من و دوستان انقلابیام سعی میکردیم حاضر باشیم بهطور کلی هر جا لازم بود حاضر میشدیم و صحنه را برای حضور زنان آماده میکردیم، در صحنه تشکیل بسیج خواهران، تشکیل واحد خواهران در نهضت سوادآموزی، تشکیل واحد خواهران در جهاد سازندگی.
جهاد سازندگی در جهت رفع کمبودهای روستائیان و بهبود وضع زندگی آنها تشکیل شده بود کار ما نیز بسیج کردن مردم برای کمک به روستائیان بود این کمک از جمع کردن محصولات گرفته تا امور بهداشت و درمان بود بهجز این موارد من مسئولیتهای دیگری داشتم.
به عنوان مثال تا سال ۶۴ من مسئول واحد خواهران شورای تبلیغات خراسان بزرگ بودم.
از فعالیتهایتان در زمان جنگ برایمان بگویید.
با شروع جنگ تحمیلی من هم مانند دیگر زنان انقلابی، وارد صحنه شدم در کنار آنها به فعالیتهای فرهنگی و تبلیغ مشغول بودیم.
سال ۶۶ در جبهه غرب حاضر بودم.
در آن منطقه چه سنی و چه شیعه، همگی یک هدف در سر داشتند که همان مقابله با دشمن بود.
روابط بسیار حسنهای با زنان کُرد و اهل سنت آن منطقه داشتیم این افراد حضور فعالی در جنگ داشتند و بسیاری از موفقیتهای ما در جنگ مدیون حضور این قشر است.
آیا در این دوران با افراد نظامی هم همکاری میکردید؟
بله بسیار زیاد، اما کار نظامی انجام نمیدادم. آموزش نظامی کار من نبود.
بلکه فقط کار فرهنگی و تبلیغی جزء وظایف من بود.
برخی اوقات هم نیاز بود علاوه بر مسائل فرهنگی و مذهبی، مسائل سیاسی نیز بین افراد بازگو شود.
از فعالیتهای دیگرتان در دوران جنگ بگویید.
در طول جنگ من هم خبرنگار بودم هم سردبیر بخش خانواده مجله جانباز، به عنوان محقق و پژوهشگر هم در حوزه بانوان کارهایی میکردم.
به هر حال جنگ و امور فرهنگی و کار تدریس طلاب، باعث نشد درسم را رها کنم.
بعد از جنگ فعالیتهای سیاسی اجتماعی و فرهنگیتان را دنبال کردید؟
در دوران ریاست جمهوری آقای هاشمی رفسنجانی، برای اولین بار دفتر امور زنان تأسیس شد و مشاور ایشان در امور زنان سرکار خانم حبیبی بودند، من نیز به عنوان کارشناس دفتر امور زنان ریاست جمهوری مشغول فعالیت بودم.
ضمن اینکه حرفه خبرنگاری و گزارشگری داشتم، تا سال ۱۳۷۶ نیز کارشناس کانونهای اجتماعی استانداری تهران بودم.
سال ۱۳۷۰ یک مجموعه فرهنگی برای همسران شهدا در تهرانپارس شهر تهران ایجاد کرد شد اکنون خیلی توسعه یافته است.
این مجموعه غنی، خدمات بسیار خوبی به همسران شاهد میدهد.
از طریق این مجموعه فرهنگی، لوایح خوبی به مجلس و دولت پیشنهاد گردید.
در دوره دوم شورای شهر، به عنوان نماینده مردم مشهد، به عضویت شورا در آمدم.
چندی پیش در یکی از سایتها، نام شما را در مجمعی به نام «مجمع بانوان عضو شوراهای کشور» دیدیم لطفاً در مورد این مجمع و فعالیتهایش توضیح دهید.
وقتی عضو شورای شهر مشهد شدم به این مسئله اندیشیدم که در سطح کشور خانمهای زیادی هستند که عضو شورا هستند و این افراد به عنوان کارشناس مسائل بانوان، فعالیتهای بسیار خوبی میتوانند داشته باشند؛ بنابراین پیشنهاد تشکیل یک مجمع را برای بانوان عضو شوراهای شهر دادم که مورد قبول واقع شد.
اولین میزبانی این مجمع در شهر مشهد بود به این صورت مجمع بانوان عضو شوراهای کشور تأسیس شد.
با «متروپلیس» همکاری دارید، لطفاً در این مورد هم توضیح دهید.
متروپلیس، همان جمع مدیران شهری کلان شهرهای دنیا است که شامل شهرداران و اعضای شوراهای شهرها میشود.
هنگامی که عضو شورا بودم در یک سخنرانی در شبکه زنان متروپلیس، چند طرح ارائه دادم و به همین خاطر مسئولیت نمایندگی متروپلیس در شبکه خاورمیانه به من داده شد.
چه طرحهایی در متروپلیس ارائه دادید که باعث این انتخاب شد؟
این طرحها عبارتاند از ارتقای فرهنگ شهروندی و امنیت زندگی برای زنان در شهرها بود که شامل بحث اتوبوسها، بحث NGOها و پارکهای بانوان و تاکسیهای تلفنی بانوان میشد.
مدیریت ایونا مهمترین بهانه ما برای گفتگو با شما بود، لطفاً در مورد ایونا و چگونگی تشکیل و راهاندازی آن برایمان بگویید.
همیشه خبر زنان، خبرهای دست دوم بود.
احساس کردم باید زنان، مدیریت خبرهای خودشان را بر عهده بگیرند.
بنابراین پیشنهاد تشکیل خبرگزاری غیردولتی زنان در مجمع مطرح شد و مجمع نیز به تصویب رساند.
خبرگزاری زنان ایران در جهت انعکاس حضور مؤثر زنان در عرصههای مختلف جامعه با حمایت مجمع بانوان عضو شوراهای اسلامی کشور مطرح گردید و در آبان ماه ۱۳۸۳ در محل شورای اسلامی شهر تهران با حضور دکتر احمدینژاد شهردار وقت تهران به افتتاح آزمایشی رسید.
این خبرگزاری پس از دو ماه در ۲۴ دی ماه ۱۳۸۳ با پیام وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی و سخنان چند تن از نمایندگان مجلس شورای اسلامی و مسئولان فرهنگی کشور در مشهد رسماً افتتاح شد.
خبرنگاران این خبرگزاری با حضور تأثیرگذار در عرصههای مختلف اجتماعی توانستند با انعکاس اخبار مربوط به زنان بخش وسیعی از صفحات مربوط به جراید بانوان را به خود اختصاص دهند و روزانه چندین هزار مخاطب را در
چهارده سرویس خبری به سایت خبرگزاری خود جلب کنند.
ایونا در روز میلاد حضرت زینب(س) توانست بخش بینالمللی خود را افتتاح و پوششی نو در اخبار زنان دنیا ایجاد کند.
مسئولان دفتر نمایندگی تیرماه ۱۳۸۴ در دومین گردهمایی خود در شهر قم استراتژی کلی خبرگزاری ایونا را مورد بررسی، و سیاستگذاری پنج ساله ایونا را به عنوان ایونای سال ۱۳۹۰ تصویب کردند.
حضور این خبرگزاری انعکاس وسیعی در صحنه بینالمللی داشت.
رسانههای خارجی، خبرگزاری زنان ایران را تنها خبرگزاری زنان در سطح بینالملل عنوان کردند و این گام بلند، تأثیر بسزایی در باطل کردن شعارهای عدم آزادیهای زنان ایرانی در عرصههای اجتماعی داشت.
مسئولان فعلی خبرگزاری ایونا چه کسانی هستند؟
من به عنوان مدیر عامل خبرگزاری، آقای ناصرالدین اسلامی فرد، به عنوان سردبیر و خانم طاهره چک به عنوان مدیر خبر هستند.
افرادی نیز به عنوان مسئولان دفاتر ایونا در شهرهای دیگر کشور تهران، اراک، ارومیه، اهواز،
زنجان، شاهرود، شهر کرد، قم،کردستان، کرج، کرمان، گلستان، گرگان، همدان و یزد مشغول هستند که در حال خدمت میباشند.
اهداف خبرگزاری زنان ایران (ایونا) چیست؟
مهمترین اهداف ایونا عبارتاند از:
1- اطلاعرسانی بهموقع در خصوص زنان؛
2- بیان توانمندی و مشکلات در حوزه زنان؛
3- ارائه راهکارهای نوین به مسئولان برای حل مشکلات زنان؛
4- شناساندن چهره واقعی زنان ایرانی به جهانیان.
راهاندازی این پایگاه اطلاعرسانی چه نتایجی در برداشته است؟
نتایج راهاندازی این پایگاه زیاد است از جمله:
1- انعکاس روزانه اخبار توانمندیهای زنان ایرانی و مشکلات زنان غرب به جهانیان و ارسال به صدها پست الکترونیک خارجی و داخلی؛
2- افزایش سه برابری اخبار زنان در رسانهها بعد از تأسیس این پایگاه (طبق آمار شورای فرهنگی اجتماعی زنان)؛
3- انعکاس روزانه دهها خبر از پایگاه اطلاعرسانی ایونا در روزنامههای کثیرالانتشار و صدا و سیمای جمهوری اسلامی ایران؛
4- پر بینندهترین پایگاه اطلاعرسانی زنان در ایران و منبع خبری جهت مراکز رسمی بانوان چون، مرکز امور زنان و خانواده ریاست جمهوری، دفتر امور زنان وزارت کشور و …
در خبرنامه زنان مرکز امور زنان و خانواده ریاست جمهوری بیش از ۴۰ درصد اخبار داخلی و بیش از ۵۰ درصد اخبار بینالملل به نقل از ایونا استفاده میشود.
5 – راهاندازی بیش از ۲۰ دفتر خبری در سراسر کشور؛
6- جذب بازدیدکننده مناسب سایت به نحوی که طبق سایت معتبر AIEXAترافیک بازدیدکنندگان ایونا بالاتر از بسیاری از سایتهای خبری از جمله:
خبرگزاری شبستان، خبرگزاری رسا، خبرگزاری ایکنا، شیعه نیوز و ایسکانیوز و… قرار گرفته است.
فعالیتهای جانبی از جمله برگزاری همایش و نشریه و … در دستور کار ایونا بوده است؟
این فعالیتها شامل چندین مورد میشود.
1- تأسیس خانه خبرنگاران زن ایران، در جهت حمایت از این قشر تأثیرگذار؛
2- ایجاد خبرنامه الکترونیکی زنان، منبع کامل اخبار زنان با محتوای اخبار و تصاویر منعکس در رسانهها و ارسال روزانه به ایمیل مشترکین از جمله مدیران کل دفاتر امور بانوان استانداریهای سراسر کشور با مشارکت دفتر
امور بانوان وزارت کشور؛
3- تأسیس کتابخانه تخصصی حضرت زهرا(س) در جهت آشنایی هر چه بیشتر با شخصیت والای آن حضرت با حمایت مرکز امور زنان و خانواده ریاست جمهوری؛
4- راهاندازی آزمایشی بخش مشاوره آنلاین ایونا، مشاوره رایگان و آنلاین در زمینههای حقوقی، پزشکی، مذهبی و خانوادگی؛
5 – کسب عنوان منطقهای شبکه زنان کلان شهرهای دنیا (متروپلیس) به مدت سه سال؛
6- ایجاد اولین مجله الکترونیکی زنان با مطالب متنوع خبری، عملی و آموزشی و سرگرمی برای بانوان با قابلیت دسترسی توسط لوح فشرده
7- ایجاد اولین خبرگزاری شوراها در جهت انعکاس خدمات صورت پذیرفته توسط نمایندگان مردم در شوراهای اسلامی سراسر کشور به آدرس
8 – برگزاری کلاسهای آموزش خبرنگاری در سطوح مبتدی و حرفهای؛
9- دفتر منطقهای شبکه زنان کلان شهرهای دنیا( متروپلیس).
علاوه بر این ایونا برگزارکننده همایشهای متعددی با موضوع بررسی مسائل زنان بوده است.
سمینار تخصصی Ii و توسعه اطلاعرسانی در دومین نمایشگاه شهر الکترونیک از دیگر فعالیتهای ایونا است.
ایونا در چه نمایشگاههایی شرکت داشته است؟
نمایشگاههای مختلف از جمله:
نمایشگاه بینالمللی کتاب تهران (سالن خبرگزاریها) که غرفه این خبرگزاری با استقبال کم نظیر شخصیتها و مردم مواجه شد.
نمایشگاه اله سیت (شهر الکترونیکی) در دو سال پیاپی به عنوان اولین روزنامه الکترونیکی زنان دنیا و حضور در اولین نمایشگاه رسانههای دیجیتال نمایشگاه بینالمللی تهران.
به عنوان خبرنگار و مدیر عامل خبرگزاری زنان ایران، تفاوت خبرنگار زن ایرانی با خبرنگاران زن دیگر ملل را در چه میدانید؟
در ایرانی بودنش! ما هر چه داریم از اسلام است.
ما یک زن مسلمان ایرانی هستیم و این موضوع در تمام مسائل ما وجود دارد.
تا به حال از این همه کار و فعالیت خسته شدهاید؟ در این مواقع چهکاری انجام میدهید؟
بله.
هر گاه از کارهای فرهنگی و سیاسی خسته میشوم به سراغ کارهای خانه میروم.
مثلاً یک مربای خوشمزه درست میکنم یا ترشی میاندازم.
انجام کارهای خانه، تفریح من است. استراحت روح و روان من است.
کتاب های شهید مطهری را هم همیشه میخوانم.
سرکار خانم قنادی، به عنوان آخرین سؤال، توصیه شما به زنان و دختران ایرانی چیست؟
وقتی زن بخواهد از طبیعت خودش خارج شود، مشکلات زیادی به وجود میآید توصیه من این است که زن باشند! با همان طبیعتی که خدا خلق کرده است! زن مسلمان
