بی‏ احترامی به والدین

پرسش. آیا دست بلند کردن روی پدر و مادر موجب از بین رفتن (حبط) کارهای خوب گذشته فرزند می‏شود؟ آیا با عذرخواهی آن اعمال برگشت پذیرند؟

پاسخ: بی‏احترامی به پدر و مادر و زدن آنها اگر موجب حبط اعمال نشود، خود گناه بزرگی است که عذاب سختی را به همراه دارد؛ چرا که در قرآن از گفتن کلمه اف به پدر و مادر نهی شده است،    (اسراء ۱۷ آیه ۲۳.)    که اگر خدای تعالی از این کمتر سراغ داشت از آن نیز نهی می‏کرد.    (الکافی، ج ۲، ص ۳۴۸.) 
امّا حَبط به معنای باطل شدن عمل است. برخی اعمال مثل ارتداد   ( بقره ۲، آیه ۲۱۷. )   و کفر،   ( آل عمران ۲، آیه ۲۱ ـ ۲۲. )   موجب از بین رفتن اثر اعمال می‏شود و بر عکس بعضی اعمال نیک مثل توبه    (الزمر ۳۹، آیه ۵۱ ـ ۵۲. )   اثر گناهان را از بین می‏برد. قول صحیح در حبط اعمال این است که انسان به محض اینکه عملی را انجام داد، مستحق ثواب یا عقاب می‏شود اما این استحقاق دائمی نیست. ممکن است در اثر اعمالی دیگر دستخوش دگرگونی شود؛ چنان‏که با انجام برخی اعمال، اعمال نیک گذشته تأثیر خود را از دست می‏دهند، به همین صورت اعمال نیک و حسنات مثل توبه گناهان گذشته را زائل می‏کند.  (  ر.ک. ترجمه المیزان، ج ِ، ص ۲۵۱ ـ ۲۵۷.) 
 

اگرچه سندی بر اینکه زدن پدر و مادر، موجب حبط اعمال نیک گذشته شود، یافت نشد امّا قطعی است که این عمل از گناهان کبیره است و لازم است از انجام چنین گناه بزرگی توبه کرد که اگر توبه با شرایطش محقق گردد، موجب حبط اعمال بد گذشته خواهد بود. پس     لا تَقْنَطُوا مِنْ رَحمهِ اللّه‏ِ… .    (از رحمت خدا ناامید نشوید. الزمر (۳۹، آیه ۵۴))    از شرایط توبه صحیح این است که حق الناس ادا شود یا از صاحب حق‏طلب حلالیت گردد. پس باید از پدر و مادر خود عذرخواهی کرده، رضایت آنها را جلب نمود.