پرسش. شمايل افراد كه در خواب ديده ميشود آيا بدن هاي مثالي آن افراد بعداز مرگ است يا امر ديگري است؟
پاسخ: انسان از نظر وجود، مراتبي دارد. وجود جسماني يكي از اين مراتب است كه البته در حال تكامل است.مرتبه دوم از وجود انسان، وجود مثالي اوست كه البته نشأت گرفته از همين وجود جسماني است.
مرتبه سوم وجود انساني، نفس مجرد است كه از دو مرتبه قبلي بالاتر است.
بر اين اساس، انسان در حال حياتش نيز وجود مثالي و برزخي دارد؛ چنانكه بعد از مرگ ادامه حيات آدمي به آن است؛ با اين تفاوت كه بعد از مرگ، وجود مثالي تمام هستي انسان ميشود و وجود مادي مثل پوستي ميافتد و مانند لباسي كنده ميشود. اين وجود مادّي كه از اصل جدا شد ديگر اعتبار و ارزشي ندارد و به كناري نهاده ميشود. انسان پس از آنكه ميميرد از بدن دنيايي جدا ميشود و با وجود برزخياش در عالم مثال و برزخ ادامه حيات ميدهد. وجود برزخي به همان نسبتي كه مرتبه بالاي وجود است، از شدت وجودي بالاتري نيز برخوردار است. وجود برزخي لذتها را و نيز دردها را با شدت و قدرت بيشتري احساس ميكند.
آنچه كه ما در خواب ميبينيم وجود برزخي و مثالي آن اشخاص است. در خواب، زمينه فراهم است كه با وجود مثالي خود وجود برزخي آنها را شهود كنيم؛ با اين تفاوت كه آنچه در عالم خواب ديده ميشود، مثال متصل است يعني وجود مثالي متصل به عالم شهود است. امّا آنچه در عالم برزخ ديده ميشود، مثال منفصل است؛ ارواح گذشتگان در عالمي منفصل از اين عالم زندگي ميكنند.
