تدبير ش 70
حركت عظيم نخبگان در نهضت توليد علم و جنبش نرمافزاري
يكي از صحنههاي بسيار مهم ديگري كه مردم عزيز ما در آن نقش ايفاء كردند و كسي هم تصور نميكرد كه اين صحنه اينجور براي نقشآفريني ظرفيت داشته باشد، عرصة علم و فناوري است. كـي خيال مـيكـرد جـوانـان مـا اينجور وارد اين ميدان شوند؟ بهمجرد اينكه نهضت توليد علم و جنبش نرمافزاري با نخبگان و زبدگان دانشگاهي مطرح شد، آنچنان حركت عظيمـي بـهوجـود آمـد كـه شـد يـك گفتمـان عمومـي، شـد يـك حـركـت همگانـي. امـروز در سـرتـاسـر كشـور، در استـانهـاي مختلف، در شهرهـاي كـوچـك و بـزرگ، بخصوص در مـراكـز علمي و حساس، جوانهاي مـا كارهاي حساسِ بـزرگـي را از لحاظ علمـي و فناوري دارند انجام ميدهند؛ كارهايي است كه بعضي از آنها صددرصد به نتيجه رسيده است، بعضي هم در راه است. اينها را ملت ايران خواهند ديد. ايـن كارهـاي علمي مـايـة اعتماد بـهنفس ملت ايـران اسـت، مـايـة رونـق اقتصـادي است. تجارتهاي پرسود مادي، ناشي از پيشرفتهاي علمي است. جوانان ما در اين زمينه وارد شدند. آمارهـاي جهانـي هـم ايـن را تـأييد كـرد. البته مسئولان هم تلاشهاي باارزشي ميكنند.1 1. 20/7/90 بيانات در اجتماع بزرگ مردم كرمانشاه
تدبير ش 73 خصوصيات و پديدههاي چشمگيردر پژوهشگاه صنعت نفت
من در پـايـان سـال 90 … بـازديـدي داشتم از پـژوهشگاه صنعت نفت. … من چند تـا از ايـن خصوصيات و پديدههايي را كه در آنجا مشاهده كردم، به شما عرض ميكنم. در درجة اول، روحيه و فكر جهادي حاكم بر مجموعه بود. آن مجموعة دانشمندان با روحية جهادي كار ميكردند؛ مثل اينكه دارند جهاد ميكنند، مثل اينكه در جبهة جهاد فيسبيلاللّهاند. فرق ميكند اينكه كسي براي پول، براي مقام، براي شهرت يا فقط براي خود علم كار كند؛ يا نه، بهعنوان جهاد فيسبيلاللّه كار كند، در راه خـدا تلاش كند. ايـن روحيه، حاكم بـر اين مجموعه و مجموعههـاي علمي ماست؛ ايـن خيلي ارزش دارد.
خصوصيت دوم ايـن بود كه من ديدم اين دانشمندان مـا ايـن تحريمهايي را كه بر ملت ما تحميل كردهاند، فرصت ميدانند. … اين روحية احساس فرصت بودن تحريم دشمنان، خيلي باارزش است. لذا ساخت داخلي را جدي گرفتند، به جوانها ميدان دادند، به ابتكارات و خلاقيتها ميدان دادند و همينطور مرتب كار دارد پيش ميرود؛ مثل چشمة جوشاني دارد كار ميجوشد.
خصوصيت سومي كه من در اينها ديدم، اعتماد به نفس بالاست. بعضي از بخشهاي صنعت نفت هست كه صرفاً در انحصار سه چهار تا كشور در دنياست؛ اجازه نميدهند كس ديگري در حريم اين صنايع و فناوريها وارد شود. كشور ما هم در طول اين سالهاي طولاني، در زمينة اينگونه كارهاي پيچيده و مهم، هميشه از آنها خواسته، از آنها گرفته، به آنها پول پرداخته. من ديدم اينها همت گماشتهاند و ميگويند ما ميتوانيم، خودمان ميكنيم، خودمان ميسازيم. اين اعتماد به نفس براي يك ملت، براي دانشمندان يك ملت، براي جوانان يك ملت، خيلي باارزش است.
خصـوصيت ديگر، جوانگـرايـي اسـت. كار دسـت جـوانهـاسـت، سـررشتـة امـور دسـت جوانهاست. جـوان مـركـز نـوآوري اسـت، مركز خلاقيت و ابتكار است.
خصوصيت ديگر، ارتباط صنعت با دانشگاه است؛ كه اين از آرزوهاي ديرينة بنده است. هميشه به مسئولان گوناگونِ بخشهاي مرتبط دولتهاي گذشته سفارش ميكردم كه سعي كنيد بين صنعت و دانشگاه ارتباط بـرقـرار كنيد. خوشبختانه در اينجا ديدم كه اين ارتباط برقرار شده است. البته اين بايد عموميت پيدا كند و همة صنايع ما با دانشگاهها مرتبط شوند، به دانشگاهها متصل شوند؛ هم دانش ما رشد ميكند، هم صنعت ما رشد ميكند. اين خصوصيات را من در آنجا ديدم، اما اينها مخصوص اين مركز علمي و فناوري نفت نيست؛ اين را در بازديدهاي ديگر هم مشاهده كردم. اين نشاندهندة اين است كه در كشور قاعده بر اين جاري است؛ حركت، چنين حركتي است.9 ۹۱/۰۱/۰۱ بيانات در حرم مطهر رضوي در آغاز سال ۹۱
تدبير ش 77 مرداد 91لزوم جديت در توليد علم براي شكوفايي اقتصاد كشور
آنچه كه ما بر آن اصرار ميورزيم و تأكيد ميكنيم، اين است كه: علم براي كشور، يك سرماية بيپايان و تمامنشدني است. اگر چرخة توليد علم در يك كشوري به راه افتاد، اگر استعدادي وجود داشت و به جريان افتاد، اگر ظرفيتها شروع كرد به بروز و ظهور، آن وقت اين ديگر منبعِ تمامنشدني است. علم يك پديدة درونزاست؛ چيزي نيست كه انسان براي آن ناچار و ناگزير باشد وابسته شود. بله! اگر شما بخواهيد علمِ حاضر و آماده را بگيريد، همين است؛ وابستگي دارد، احتياج دارد، دست دراز كردن دارد؛ اما بعد از آنكه بنيان علمي در يك كشوري بهوجود آمد، استعداد هم در آن كشور وجود داشت، آن وقت حالت چشمههاي جوشان را پيدا ميكند. اگر ما بپردازيم به دنبالگيري تحقيق و علم و ژرفنگري و دانشپژوهي، اگر اين مسئله در كشور همچنان كه بحمدالله چند سالي است جدي گرفته شده و دنبال ميشود، با همين شتاب، بلكه با انگيزة بيشتر و اهتمام بيشتر دنبال شود، بدون ترديد كشور به يك اوجي دست خواهد يافت.
با توجه به واقعياتي كه ما مشاهده ميكنيم و جلوي چشم ماست، اين اوجگيري، اين رسيدن به اين تعالي مورد نظر و پيشرفت، به هيچ وجه خيالپردازانه نيست؛ واقعگرايانه است؛ تجربة اين چند سال هم همين را نشان ميدهد. … ملاحظه كرديد كه پيشرفت كشور در بخشهاي مهم و دانشهاي نو و مؤثر در زندگي، با فاصلة چند سال، پيشرفت چشمگيري بوده است؛ اين نشاندهندة اين است كه استعداد و ظرفيت و آمادگي هست. ما بايد اين مسئله را جدي بگيريم؛ يعني به مسئلة علم و تكية به علم در كشور اهميت بدهيم؛ يعني اين را اساس كار قرار بدهيم. حرف ما در اين چند ساله همين است. اگر چنانچه علم در بخشهاي مختلف جدي گرفته شد، آن وقت اين شركتهاي دانشبنيان كه بر مبناي علم كار ميكنند، توليد ميكنند و ثروتآفريني ميكنند، خواهند توانست بهتدريج اقتصاد كشور را به شكوفايي واقعي برسانند.2
2. ۹۱/۰۵/۰۸ بيانات در ديدار جمعي از پژوهشگران و مسئولان شركتهاي دانشبنيان
