پنج کلید طلایی

بسم‌الله الرحمن الرحیم

کارشناس: استاد مهدوی ارفع

عنوان: امید و امیدآفرینی، پنج کلید طلایی

امیرالمؤمنین علیه السلام در نهج‌البلاغه شریف، پنج توصیه بنیادین و شگفت‌انگیز را مطرح می‌فرمایند که به قدری ارزشمند و حیاتی‌اند که به فرمایش ایشان، اگر انسان برای فراگیری آن‌ها رنج سفر به اقصی نقاط جهان را بر خود هموار می‌کرد و سوار بر شتران به دور دنیا می‌گشت، بهای آن را ادا کرده بود. اینک ما بدون هیچ زحمتی، این پنج کلید طلایی را در اختیار داریم:

1.  امید تنها به پروردگار باشد.

حضرت توصیه می‌کنند که هیچ‌کس از شما جز به پروردگارش به هیچ‌کس و هیچ‌چیز امید نداشته باشد. این کلام قدرتمند انسان را بسیار توانمند می‌سازد؛ زیرا هر کس دیگری که به او امید ببندیم، خود محتاج دیگری است و ممکن است کم بیاورد و انسان را تنها بگذارد. اما خداوند متعال در بخشش نه مجبور است و نه چیزی از او کاسته می‌شود.

• جز از گناه خویش مترس.

ایشان تأکید می‌فرمایند که هیچ‌کس از شما از چیزی جز گناه خودش نترسد. آنچه می‌تواند انسان را از درون قوی و شجاع سازد، ترک گناه است. هنگامی که انسان مرتکب گناه، خطا یا ظلم می‌شود، پیوسته در ترس و دلهره است که مبادا جایی گرفتار شود، آبرویش برود یا بازخواست شود. با ترک گناه، انسان مانند طلا پاک می‌شود و نیازی به حساب‌رسی ندارد.

• در ندانستن شرم مدار.

هر گاه از فردی سؤالی پرسیده شد و او پاسخ را نمی‌دانست، نباید شرم کند و راحت بگوید “نمی‌دانم“

بسیاری از فشارهای روحی و روانی که انسان به خود تحمیل می‌کند، ناشی از نداشتن جرئت برای اعتراف به عدم تخصص یا ندانستن یک موضوع است. گاهی فرد برای رهایی از این موقعیت، جوابی نادرست می‌دهد و سپس دچار عذاب وجدان می‌شود.

• در یادگیری خجالت مکش.

برای قوی بودن، اگر چیزی را بلد نیستید، با صراحت بگویید و برای یادگیری آن اقدام کنید. شهید مطهری (ره) با عظمت کم‌نظیرش، در محضر استاد عرفانی که هشت سال از خودش کوچک‌تر بود، مانند شاگردی مطیع می‌نشست و دستورات را انجام می‌داد.

• بر شما باد به صبر.

حضرت می‌فرمایند: بر شما باد به صبر (استقامت)، که نسبت آن به ایمان، مانند نسبت سر به بدن است. همان‌گونه که بدنی بدون سر جان و خیری در آن نیست، ایمانی بدون صبر نیز هیچ خیری در آن وجود ندارد. این استقامت در مسیر درست، انسان را به تمام برکات ایمان رهنمون می‌سازد.

این پنج نکته، راهنمایی‌های ارزشمندی هستند تا انسان با قدرت و توکل بر خداوند، مسیر زندگی را طی کند و به تمام برکات الهی دست یابد.

منابع:

• حکمت ۸۲ نهچ‌البلاغه