۱۷- کاربردهای هوش مصنوعی در علوم انسانی، قسمت دوم

بسم‌الله الرحمن الرحیم

کارشناس: استاد محمودی

عنوان: کاربردهای هوش مصنوعی در علوم انسانی، قسمت دوم

در ادامه مباحث مربوط به کاربردهای هوش مصنوعی در علوم انسانی، به یکی از مهم‌ترین این کاربردها، یعنی آموزش و یادگیری، می‌پردازیم

آموزش شخصی‌سازی شده در مقابل آموزش سنتی

• بزرگترین تفاوتی که هوش مصنوعی در حوزه آموزش ایجاد می‌کند، آموزش‌های شخصی‌سازی شده است.

در سیستم‌های سنتی آموزشی، یک استاد در کلاس حضور می‌یابد، در حالی که ۱۰ یا ۲۰ نفر دانشجو یا دانش‌آموز با علایق و نیازهای متعدد در کلاس نشسته‌اند.

در آموزش سنتی، محتوای آموزشی به‌صورت یکسان‌سازی شده ارائه می‌گردد؛ یعنی یک نفر استاد یکسان، برای یک جامعه مخاطب مشخص، محتوا ارائه می‌کند. در این روش، ممکن است مطالب ارائه شده توسط استاد برای بسیاری از مخاطبان جذاب نباشد، یا ممکن است آن‌ها مشتاق مطالب دیگری باشند، یا حتی مطالب برای برخی تکراری باشد.

نحوه عملکرد هوش مصنوعی در آموزش

برکت بزرگ هوش مصنوعی این است که این مشکل را مدیریت می‌کند. در هوش مصنوعی، آموزش‌ها دیگر یکسان‌سازی شده نیستند، بلکه شخصی‌سازی شده‌اند.

به عنوان مثال، در هوش‌های مصنوعی مانند چت جی‌پی‌تی که از جی‌پی‌تی‌های تخصصی حوزه آموزش (مانند اسکولار جی‌پی‌تی) استفاده می‌کنند، سیستم شما را شناسایی می‌کند. هوش مصنوعی نیازمندی‌های آموزشی کاربر را درک می‌کند. مثلاً اگر کاربر علاقه‌مند به حوزه‌های اعتقادی یا تاریخ باشد، هوش مصنوعی این علایق را شناسایی کرده و متناسب با نیاز او، آموزش ارائه می‌دهد. از آنجایی که این آموزش مبتنی بر نیازمندی فرد است، جذابیت بیشتری خواهد داشت.

تفاوت آموزش مبتنی بر علاقه و آموزش اجباری

برای درک اهمیت این شخصی‌سازی، می‌توان مثالی را در حوزه تاریخ مطرح کرد. همه ما در طول مقاطع تحصیلی (ابتدایی، راهنمایی و دبیرستان)، چندین بار تاریخ ایران و تاریخ جهان را خوانده‌ایم. به صورت متوسط، ما سه بار در دوران ابتدایی، راهنمایی و دبیرستان تاریخ ایران را مطالعه کرده‌ایم.

اما نتیجه این آموزش‌های یکسان چیست؟ عموماً پس از ۱۲ سال، اگر از فرد سؤال شود که چه چیزی در ذهنش باقی مانده است، ممکن است خروجی و ثمره قابل قبولی ارائه ندهد. در حالی که مطالبی مانند فیلم معمای شاه که در سال ۹۵ پخش می‌شد، به دلیل تصویر کشیدن دانه دانه شخصیت‌ها، برای مخاطب جذابیت بیشتری داشت.

زمانی که آموزش بر اساس نیاز و علاقه نباشد، عموماً فرّار است. به همین دلیل، بسیاری از افراد اظهار می‌کنند که عمرشان تلف شده است، زیرا آموزشی کسب کرده‌اند که خروجی پایداری در ذهن آن‌ها ندارد.

یکی از برکات هوش مصنوعی این است که متناسب با علایق و شخصی‌سازی‌ها، آموزش را ارائه می‌دهد و این امر سبب جذاب‌تر شدن آموزش می‌شود.