کلیپ
پادکست
متن
بسمالله الرحمن الرحیم
کارشناس: استاد محمودی
عنوان: جنگ شناختی، مراحل ایجاد اغتشاش
- در بحث جنگ شناختی، دشمن یک روند مشخص را برای مدیریت افکار عمومی ترسیم میکند که آغازگر این روند همواره با مرحله ناراضیسازی شکل میگیرد.
- ناراضیسازی: رکن اصلی آغاز فتنه
- ناراضیسازی مهمترین رکن در شروع هر فتنه رسانهای است.
- هیچ کشوری وجود ندارد که عاری از مشکلات اقتصادی، مسائل اجتماعی یا سیاسی باشد.
- هنر کشورهای متخاصم (دشمنان) در این است که مشکلات اقتصادی، فرهنگی، سیاسی و اجتماعی کشورهای دیگر را تا حد بسیار زیاد و بالایی برجستهسازی کنند و بدین ترتیب، زمینه ناراضیسازی مردم آن کشور را فراهم سازند. در بسیاری از موارد، شاید مشکل مطرح شده، اصلاً مشکل خاصی نباشد.
- شبکهسازی و تجمعسازی
- پس از آنکه نارضایتیها به صورت پراکنده شکل گرفتند، گام بعدی این است که نارضایتیهای جدا از هم، باید با یکدیگر شبکه شوند و یک شبکهای از نارضایتیها شکل بگیرد.
- در مرحله بعدی، دشمن زمینه تجمعسازی را از طریق این شبکههای پدید آمده، فراهم میکند. در جریان اغتشاشات ۱۴۰۱ نیز ما شاهد بودیم که تجمعات در قالبهای متعددی پدید آمدند.
- برجستهسازی و مهندسی رسانهای اعتراضات
- در مرحله بعدی، دشمن با استفاده از رسانهها، به این تجمعات ایجاد شده ضریب بسیار بالایی میدهد.
برای برجستهسازی و رسانهسازی اعتراضات، تکنیکهایی به کار گرفته میشود که حکایت از تکرار همیشگی دارد:
الف: جابجایی مکان و زمان (تولید محتوای ثابت)
محتوای رسانهای، صرف نظر از واقعی بودن یا نبودن، در مکانها و زمانهای مختلف به کار گرفته میشود. به عنوان مثال، در یک تصویر قدیمی که مربوط به رسانه “آمد نیوز” است، یک فیلم مشخص در قالبهای متفاوتی منتشر شده است:
همین فیلم در یک لحظه به عنوان “همکنون فلکه بانک ملی شوشتر” معرفی میشود.
همین فیلم بلافاصله تبدیل به “همکنون کرمانشاه” میشود.
مثال دیگری نیز وجود دارد که یک کلیپ ثابت با حجم ۱ دقیقه و ۲.۶ مگابایت، در متون مختلف به کار گرفته شده است:
“تظاهرات ایرانیان مقیم لاهه سوئیس”.
“تجمع ایرانیان مقیم هلند”.
“خیزش مردم قهرمان دهلوران”.
عملاً با یک کلیپ ثابت، تلاش میشود تا نصف ایران و جهان نسبت به حاکمیت، معترض نشان داده شوند.
ب: طراحی محتوای یکپارچه و فراخوانها
فراخوانهای مختلفی که در اغتشاشات منتشر شدند، ساختار بسیار جالبی داشتند. همه این کلیپها دارای یک قالب مشخص بودند:
- تصویر شهر در پسزمینه (بکگراند) کار قرار داشت.
- یک متن مشخص بر روی این تصویر آمده بود.
- یک قالب نوشتاری خاص نیز رعایت شده بود (مانند عنوان بزرگ “درود ماهدشت دزفول” و سپس ذکر زمان، ساعت و خیابان).
نکته قابل تأمل این است که بسیاری از فونتهای استفاده شده در این تصاویر انگلیسی بودند. به نظر میرسد که کل تصاویر اعتراضات ایران توسط یک سیستم واحد طراحی و سپس در شبکههای اجتماعی استانی توزیع شدهاند. مخاطب با دیدن این بنرهای طراحی شده، تصور میکند که این اعتراضات توسط یک جمع بزرگ (مثلاً ۱۰۰ یا ۱۰۰۰ نفر) سازماندهی شده است و به شرکت در آن ترغیب میشود؛ غافل از اینکه این بنرها کلاً توسط یک سیستم طراحی و مدیریت شدهاند.
رسانه در فضای جنگ شناختی، عنصر بسیار مهمی محسوب میشود.
- کشتهسازی
- عنصر مهم بعدی در این جنگ شناختی، موضوع کشتهسازی است. این یکی از مهمترین عناصر در جنگ شناختی است که باید به آن توجه ویژه داشت.